اثرات مکارم اخلاق در زندگی / نصایح امام موسی کاظم(ع)

به گزارش «مبلغ» به نقل از شفقنا، امام کاظم علیه السلام به دلیل فرونشاندن غیظ و خشم خویش به «کاظم» ملقب بود و خریدن غلام و آزاد ساختن غلام یکى از برنامه هاى عبادتى امام علیه السلام بوده است به حدى که در مدت عمر خود بیش از هزار نفر را خریدارى و در راه خدا و جلب رضایت و خشنودى او آزاد ساخته است.

یکى از مشخص ترین صفات بارز پیشواى هفتم ما سخاوت و جود و کرم اوست که در راه خدا مبذول مى داشت. بر این اساس است که سیره نویسان بی طرف اتفاق نظر دارند که امام موسى بن جعفر علیه السلام یکى از چهره هاى معروف سخاوت و کرم عصر خود بود و امکانات مالى خود را که محصول دست رنج خود او بود و از راه کشاورزى و زراعت عائدش می شد، در اختیار نیازمندان و بیچارگان واقعى اجتماع قرار می داد. به ترتیبى بخشش ها و کرامت هاى آن بزرگوار در اعماق دل هاى مردم ریشه دوانده بود که در مدینه به صورت ضرب المثلى شیوع داشت و مردم گاهى در گفتگوهاى خود به هم دیگر می گفتند: «تعجب از کسى است که کیسه بذل و بخشش موسى بن جعفر به او رسیده باشد ولى باز هم اظهار فقر و تنگدستى بنماید.

احادیث اخلاقی امام موسی کاظم (ع) که تاثیر اخلاق در زندگی را نشان می دهد بشرح زیر است:

۱) مؤمن بهر گونه خیر و سعادت دنیوى و اخروى که نائل شود فقط‍‌ در اثر حسن ظن و امیدش بخداوند متعال است و در نتیجه اخلاق نیکو و خوددارى از غیبت مؤمنین است. به خدا سوگند مؤمن پس از توبه و استغفار مشمول عذاب الهى نخواهد شد مگر در اثر سوء ظن و نومیدى از لطف حق و بدخلقى و غیبت مؤمنین.بخدا سوگند هر مؤمنى که داراى صفت حسن ظن بخدا باشد لطف خداوند را در کنار امید خود خواهد دید.چون خداى عز و جل کریم و بزرگ است و شرم دارد بر خلاف حسن ظن و بر خلاف امید بنده خود عمل کند.پس شما باید حسن ظن داشته باشید و بلطف و کرم الهى رغبت نمائید خداوند در قرآن فرموده: اَلظّٰانِّینَ‌ بِاللّٰهِ‌ ظَنَّ‌ اَلسَّوْءِ عَلَیْهِمْ‌ دٰائِرَهُ‌ اَلسَّوْءِ  در اثر گمان بد بخدا بدى هم به آنان برگشت میکند.

۲) سخاوتمند خوشخوئیست که در پناه خدا است و خدا او را رها نکند و وانگذارد تا ببهشتش برد، خدا پیغمبرى نفرستاده مگر با سخاوت، و پیوسته پدرم مرا به سخاوت و خوشخوئى سفارش می کرد تا درگذشت.

۳) نگاه کن بکسى که از تو در قدرت پائین‌تر است و نگاه نکن بکسى که بالاتر از تو است،این عمل براى تو شایسته‌تر است و بیشتر سزاوار افزایش نعمت میشوى.بدان عمل دائم کم با یقین و بینش در نزد خدا بهتر است از عمل زیاد بدون یقین و با کوشش. بدان ورعى سودمندتر از ترک کارهاى حرام و خوددارى از آزار مؤمنین نیست،و هیچ زندگى گواراتر از اخلاق خوب نیست و مالى سودمندتر از قناعت و نادانى زیان‌دارتر از خودپسندى مبادا با دانشمندان بخصومت پردازى و نه آنها را به بازى بگیر و نه با ایشان جنگ کن و نه از آنها کناره بگیر. و روایت بما رسیده هر که ستم را بپذیرد سپاس نعمت را نخواهد داشت. از موسى بن جعفر(علیه السّلام) روایت میکنم که فرمود خداوند رحمت کند آن شخصى را که علاقه مردم را بما افزایش دهد نه موجب افزایش دشمنى مردم با ما شود بخدا سوگند اگر سخنان نیکوى ما را نقل کنند و روایت نمایند باعث عزت و شرافت آنها مى‌شود و هیچ کس نمیتواند بر آنها خورده بگیرد.