چرا انسان با وجود داشتن، باز هم از آینده می‌ترسد و دست از دارایی خود نمی‌کشد؟ آیت‌الله مبلغی با بررسی ریشه‌های بخل در آموزه‌های قرآن، آن را فراتر از یک خصلت اخلاقی یا اقتصادی می‌داند؛ حالتی که گاه از اضطراب، ترس از فقدان و بی‌اعتمادی به آینده سرچشمه می‌گیرد و در نهایت، مالی که قرار بود امنیت انسان را تضمین کند، خود به عامل نگرانی و اسارت او تبدیل می‌شود.
یک روایت از امیرالمؤمنین(ع) درباره تأثیر افراد بخیل بر روح انسان؛ گاهی معاشرت با یک رفتار اخلاقی می‌تواند بیش از آنچه تصور می‌کنیم بر دل و روح ما اثر بگذارد.
از ویژگی‌هایی که پیامبر(ص) برای بخیل برمی‌شمارد، کوته‌نظری و تنگ‌بینی است که موجب می‌شود تا انسان اهداف بلند را مدنظر قرار ندهد و همت بلند نداشته باشد. پیامبر(ص) در سفارشی به امام‌علی(ع) می‌فرماید: و لا تشاور البخیل فانه یقصر بک عن غایتک؛ با بخیل مشورت مکن، زیرا او تو را از هدفت بازمی‌دارد.