• تاریخ : دوشنبه, ۲۷ مهر , ۱۴۰۵
  • حق الناس

    حق‌الناس در سیره امیرالمؤمنین(ع)؛ راه رسیدن به خدا از حقوق مردم می‌گذرد
    14 اکتبر 2026

    حق‌الناس در سیره امیرالمؤمنین(ع)؛ راه رسیدن به خدا از حقوق مردم می‌گذرد

    چرا امیرالمؤمنین(ع) حتی در برابر درخواست برادر خود برای دریافت سهم بیشتر از بیت‌المال ایستادند و گرفتن حق ناچیز یک مورچه را نیز نافرمانی خدا دانستند؟ بررسی سیره علوی نشان می‌دهد که رعایت حق‌الناس، مقابله با تبعیض و بازگرداندن حقوق تضییع‌شده، از اصول بنیادین عدالت در حکومت امام علی(ع) بود.

    وقتی نماز اول وقت با حق‌الناس گره می‌خورد؛ کدام وظیفه مقدم است؟
    12 اکتبر 2026

    وقتی نماز اول وقت با حق‌الناس گره می‌خورد؛ کدام وظیفه مقدم است؟

    آیا فضیلت نماز اول وقت می‌تواند دلیلی برای معطل ماندن ارباب‌رجوع در ساعات اداری باشد؟ در فقه شیعه، نماز اول وقت از فضیلت و جایگاه ویژه‌ای برخوردار است؛ اما این فضیلت به معنای نادیده گرفتن حقوق مردم و تعهدات شغلی نیست. آنجا که انجام یک مستحب با ادای یک واجب تزاحم پیدا می‌کند، رعایت حق‌الناس و پایبندی به مسئولیت شغلی، اولویتی جدی پیدا می‌کند؛ اصلی که می‌تواند مرز میان دینداری فردی و مسئولیت‌پذیری اجتماعی را روشن کند.

    تکلیف غیبت‌هایی که نمی‌توانیم حلالیت بگیریم چیست؟
    8 اکتبر 2026

    تکلیف غیبت‌هایی که نمی‌توانیم حلالیت بگیریم چیست؟

    حق‌الناس یکی از مهم‌ترین موضوعات اخلاقی و فقهی در اسلام است و تنها به مسائل مالی محدود نمی‌شود؛ بلکه مواردی همچون غیبت، استهزا و آسیب‌های کلامی به دیگران نیز می‌تواند در زمره حقوق مردم قرار گیرد. از این رو، این پرسش مطرح می‌شود که اگر فردی مرتکب غیبت شود و به هر دلیل نتواند از شخص مورد غیبت حلالیت بطلبد، چگونه باید این حق را جبران کند؟

    تفاوت شفاعت‌طلبی صادقانه با گستاخی در معصیت
    16 سپتامبر 2026
    مرز باریک رجاء و گستاخی در معصیت؛ بازتعریف پیوند عاطفه آیینی با تحول عملی در هیئات

    تفاوت شفاعت‌طلبی صادقانه با گستاخی در معصیت

    برداشت غلط از شفاعت نباید به مجوزی برای اباحه‌گری و بی‌خیالی در برابر گناه تبدیل شود. حقیقت شفاعت، مغناطیسی برای پیوند معنوی و اصلاح رفتار است، نه معامله‌ای صوری برای گستاخی در پیشگاه پروردگار.

    دام فریبنده شنبه های تغییر؛ روان شناسی اهمال کاری دینی و توجیه گناه با امید واهی
    چرخه تعویق در اصلاح رفتار و آسیب های امیدی که به جای حرکت، انسان را در انتظار نگه می دارد

    دام فریبنده شنبه های تغییر؛ روان شناسی اهمال کاری دینی و توجیه گناه با امید واهی

    بعضی انسان ها برای ترک گناه، جبران حق الناس یا آغاز عبادت، همیشه شنبه آینده را انتخاب می کنند؛ اما شنبه ای که قرار است نقطه شروع باشد، به پوششی برای ادامه امروز تبدیل می شود. امید دینی زمانی نجات بخش است تبدیل می شود. امید دینی زمانی نجات بخش است که به تصمیم و عملاندن در مسیر خطا آرام کند.

    حق‌الناس مهم‌تر است یا حق‌الله؟ پاسخ به یک پرسش مهم دینی
    26 آگوست 2026

    حق‌الناس مهم‌تر است یا حق‌الله؟ پاسخ به یک پرسش مهم دینی

    حق‌الناس و حق‌الله هر دو در آموزه‌های دینی جایگاهی مهم دارند، اما وقتی سخن از مسئولیت انسان در برابر خداوند و بندگان او به میان می‌آید، این پرسش مطرح می‌شود که کدام‌یک اولویت دارد و تضییع حقوق دیگران چه پیامدی خواهد داشت؟

    بررسیِ دیدگاه‌های فقهی در «نماز و مراعات حقوق دیگران»
    17 آگوست 2026

    بررسیِ دیدگاه‌های فقهی در «نماز و مراعات حقوق دیگران»

    مجموعه گردآوری شده «نماز و مراعات حقوق دیگران»، ضمن واکاویِ پیوند میان «عبودیت» و «حق‌الناس»، نشان می‌دهد که نماز نه‌تنها مانعِ ادای حقوق مردم نیست، بلکه بستری برای تحققِ عملی آن است.

    با این چهار اصل، بنده خدا، بی نیاز، مسلمان و عادل می شوی
    12 آگوست 2026
    تبیینی بر کلام امام حسن مجتبی (ع) درباره مسیر بندگی، بی نیازی و عدالت

    با این چهار اصل، بنده خدا، بی نیاز، مسلمان و عادل می شوی

    امام حسن مجتبی (ع) در یک روایت کوتاه اما ژرف، چهار ستون اصلی زندگی اخلاقی را کنار هم می گذارد؛ عفت در برابر محرمات، رضایت به روزی خدا، خوش رفتاری با همسایه و همنشین، و رفتار با مردم بر پایه همان چیزی که برای خود می پسندیم.

    احکام مُحرم | عزاداری امام حسین علیه السلام یعنی توجه به حق‌الله و حق‌النّاس
    10 جولای 2026

    احکام مُحرم | عزاداری امام حسین علیه السلام یعنی توجه به حق‌الله و حق‌النّاس

    عزاداری صحیح، تنها به گریه و سینه‌زنی محدود نمی‌شود، بلکه همراه با رعایت حق‌الله، حق‌الناس و ادای حقوق اهل‌بیت(ع) معنا پیدا می‌کند. نماز، خمس، زکات و دیگر واجبات نباید به بهانه عزاداری ترک شوند و احکام دینی باید با جزئیات برای مردم تبیین شود.

    چگونگی تطهیر کردن مالی که به ربا آلوده شده است
    14 ژوئن 2026

    چگونگی تطهیر کردن مالی که به ربا آلوده شده است

    دریافت مبلغ اضافه در قرض، اگر از ابتدا شرط شده باشد، ربا و گناه کبیره است و علاوه بر توبه، باید مبلغ اضافی بازگردانده شود. اما اگر بدون شرط و به‌صورت داوطلبانه پرداخت شود، اشکالی ندارد و در موارد کاهش ارزش پول، مصالحه توصیه می‌شود.

    آیا حق‌الناسی که بر عهده‌ شهید است، بخشیده می‌شود؟
    1 ژوئن 2026

    آیا حق‌الناسی که بر عهده‌ شهید است، بخشیده می‌شود؟

    شهادت در دین اسلام والاترین مرتبه ایثار و فداکاری دانسته شده است؛ اما پرسشی مهم همواره پیش روست: آیا مقام شهادت می‌تواند بار سنگین حق‌الناس را نیز از دوش انسان بردارد؟

    احکام شرعی | خسارت و حق الناس در کودکان غیربالغ
    11 می 2026

    احکام شرعی | خسارت و حق الناس در کودکان غیربالغ

    حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه‌ای به استفتائی پیرامون «خسارت و حق الناس در کودکان غیربالغ» پاسخ گفته‌اند.

    بازی با احساسات همسر؛ حق‌الناسی که خدا از آن نمی‌گذرد
    26 ژانویه 2026

    بازی با احساسات همسر؛ حق‌الناسی که خدا از آن نمی‌گذرد

    ظلم عاطفی و بازی با احساسات همسر، از آسیب‌های پنهان اما عمیق در زندگی زناشویی است که گاه بدون پیامد فوری به نظر می‌رسد؛ اما بنا بر آیات قرآن و روایات اهل‌بیت(ع)، این نوع ستم از مصادیق روشن حق‌الناس بوده و نه‌تنها در نظام عدالت الهی بی‌پاسخ نمی‌ماند، بلکه می‌تواند آثار سنگین دنیوی و اخروی برای فرد ظالم به همراه داشته باشد.

    زرنگی‌های ما همه‌ش نازرنگی است!
    21 نوامبر 2025

    زرنگی‌های ما همه‌ش نازرنگی است!

    زرنگی واقعی در ترک گناه و رعایت حق‌الناس است، نه در نادیده گرفتن حقوق دیگران.

    جبران حق الناسی که انسان به عهده دارد چگونه است؟
    2 آگوست 2025

    جبران حق الناسی که انسان به عهده دارد چگونه است؟

    حق الناس هایی که احتمال داره به گردن ما مانده باشد و ما نمی دانیم چه کنیم؟

    جبران حق‌الناسی که به عهده انسان است!
    12 جولای 2025

    جبران حق‌الناسی که به عهده انسان است!

    از بیانات استاد محمدی شاهرودی: حق‌الناس‌هایی که احتمال داره به گردن ما مانده باشد و ما نمی‌دانیم چه کنیم؟

    نظر آیت الله خامنه‌ای درخصوص شیوه جبران حق الناس
    7 ژانویه 2025

    نظر آیت الله خامنه‌ای درخصوص شیوه جبران حق الناس

    رهبر معظم انقلاب به پرسشی درباره «شیوۀ جبران حق الناس» پاسخ گفتند.

    آیا خداوند از حق‌الناس می‌گذرد؟
    23 نوامبر 2024

    آیا خداوند از حق‌الناس می‌گذرد؟

    برای جبران حق الناس در دعا و مناجات خود از خدای متعال بخواهیم که اگر حقی از کسی ضایع کرده‌ایم، خدای متعال دستگیرمان باشد و با نرم کردن دل آن شخص نسبت به ما کاری کند تا ما را حلال کند

    برو بالا