نسبت میان «قصاص»، «انتصار» و «جهاد» از جمله مباحث مهمی است که در قرآن کریم و نهج‌البلاغه، با نگاهی فراتر از ساحت فردی مطرح شده است. در این چارچوب، انتقام از دشمن متجاوز، نه واکنشی شخصی، بلکه بخشی از مسئولیت امت برای صیانت از حیات جامعه اسلامی معرفی می‌شود.
قتل فرزند توسط پدر یا مادر تفاوت دارد؛ پدر مجازات عمومی و محرومیت از ارث دارد، قصاص ندارد، مادر قصاص می‌شود. تفاوت ناشی از روحیات و تحلیل نوع جنایت است. احکام فرعی و تعبدی‌اند، فلسفه کامل آنها روشن نیست و بازدارندگی جامعه هدف است.
خدا در سوره اسراء به قانون قصاص اشاره می‌کند و این را حق خانواده مقتول می‌داند، اما در عین حال توصیه به عفو و گذشت کرده است.