چرا برخی افراد به‌جای یافتن آرامش در ایمان، جذب فرقه‌های انحرافی می‌شوند؟ پاسخ را باید گاهی در زخم‌های پنهان روان جست‌وجو کرد؛ جایی که احساس حقارت، تنهایی و نیاز به دیده‌شدن، انسان را در برابر وعده‌های فریبنده آسیب‌پذیر می‌کند. فرقه‌ها با سوءاستفاده از این خلأ، ابتدا احساس بی‌ارزشی را تشدید می‌کنند و سپس با القای حس برگزیدگی و برتری، نوعی عظمت کاذب می‌سازند. اما این احساس قدرت تا چه اندازه واقعی است؟ روان‌شناسی و آموزه‌های قرآن چه تفاوتی میان عزت حقیقی و توهم عظمت ترسیم می‌کنند؟
چرا انسان با وجود داشتن، باز هم از آینده می‌ترسد و دست از دارایی خود نمی‌کشد؟ آیت‌الله مبلغی با بررسی ریشه‌های بخل در آموزه‌های قرآن، آن را فراتر از یک خصلت اخلاقی یا اقتصادی می‌داند؛ حالتی که گاه از اضطراب، ترس از فقدان و بی‌اعتمادی به آینده سرچشمه می‌گیرد و در نهایت، مالی که قرار بود امنیت انسان را تضمین کند، خود به عامل نگرانی و اسارت او تبدیل می‌شود.
فراق عزیزان یکی از سنگین‌ترین تجربه‌های زندگی است؛ اما یک استاد و مفسر قرآن کریم با اشاره به آموزه‌های قرآن و روایات می‌گوید این جدایی پایان راه نیست و صبری که انسان در برابر این داغ از خود نشان می‌دهد، می‌تواند برای او اجر و مقام بزرگی در آخرت به همراه داشته باشد.
در شرایطی که افزایش هزینه‌های زندگی، کاهش قدرت خرید و فشارهای اقتصادی، معیشت بسیاری از خانواده‌ها را تحت تأثیر قرار داده است، آموزه‌های قرآن تنها بر صبر در برابر دشواری‌ها تأکید نمی‌کند؛ بلکه حمایت از اقشار نیازمند، اصلاح الگوی مصرف، رعایت حقوق دیگران و حفظ اخلاق اقتصادی را نیز بخشی از مسئولیت مؤمنان در مواجهه با بحران می‌داند.
چرا زندگی برای بعضی انسان‌ها پر از رنج، بیماری و گرفتاری است، اما عده‌ای دیگر در رفاه و آرامش به سر می‌برند؟ آیا هر سختی نشانه خشم خداوند و هر نعمت نشانه رضایت اوست؟ آموزه‌های قرآن و روایات نشان می‌دهد که ماجرا پیچیده‌تر از این برداشت ساده است؛ گاهی یک بلا می‌تواند آزمونی برای ایمان، عاملی برای رشد و ترفیع مقام یا حتی کفاره گناهان باشد و در مقابل، فراوانی نعمت نیز همیشه نشانه لطف الهی نیست و ممکن است در برخی موارد زمینه‌ای برای دوری بیشتر انسان از خداوند باشد.
جهنم در آموزه‌های قرآن، سرانجام کسانی است که با انکار، گناه و دوری از خدا، خود را از رحمت الهی محروم کرده‌اند؛ اما آیا ورود به دوزخ برای همه به معنای عذاب ابدی است؟ آیات قرآن و روایات اهل‌بیت(ع) از گروهی سخن می‌گویند که با وجود گرفتار شدن در عذاب، به واسطه ایمان و شفاعت می‌توانند از آتش رهایی یابند؛ پرسشی که مرز میان «خلود در جهنم» و «امکان نجات» را روشن می‌کند.
قرآن کریم و روایات اهل‌بیت(ع) در موارد متعددی بر اهمیت تشکیل خانواده، فرزندآوری و تداوم نسل تأکید کرده‌اند. این موضوع در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که بسیاری از جوامع امروز با کاهش نرخ فرزندآوری و افزایش سن جمعیت روبه‌رو هستند. از منظر آموزه‌های اسلامی، فرزند تنها بخشی از ساختار خانواده نیست، بلکه نعمتی الهی و عاملی برای تداوم نسل و تقویت جامعه به شمار می‌رود.
مولوی شمس‌الدین ابراهیمی با تبیین آیه «إِنَّ هٰذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً» آن‌را فراتر از یک گزاره فردی دانست و به‌عنوان بیانیه‌ای برای توحید اجتماعی معرفی کرد و گفت: این برداشت بر نفی فرقه‌گرایی، تقویت همدلی دینی و شکل‌گیری وحدت تمدنی بشر بر محور ربوبیت واحد تأکید دارد.
یک کارشناس مذهبی با تکیه بر آموزه‌های قرآن و نهج‌البلاغه، از پیوند میان گناه، کاهش برکات، کم‌بارشی، خشکسالی و برخی آسیب‌های اجتماعی سخن گفت و تأکید کرد: جهان بر اساس سنت اسباب و مسببات اداره می‌شود؛ سنتی که در آن، اراده الهی پشت همه رخداد‌ها جریان دارد و رفتار انسان نیز می‌تواند در گشایش یا تنگی زندگی فردی و جمعی اثر بگذارد.
احساس استقلال و خودباوری ملی در دوران انقلاب اسلامی و پس از آن، برگرفته از درس‌های قرآن است.
وقتی به خانه بازگشت، خودش همچنان 50 ساله بود، اما پسرش که هنگام رفتن او هنوز به دنیا نیامده بود، حالا 100 سال سن داشت!
متخصص حوزه مهدویت در همدان به بررسی نقش امید در یک جامعه مهدوی پرداخت و گفت: وقتی در یک جامعه و فرد امید مهدوی وجود داشته باشد در آن جامعه نیز روحیه صبر و مقاومت گسترش خواهد یافت. امید مهدوی انسان را به پذیرش مسئولیت اجتماعی و کنشگری فعال دعوت می‌کند. این امید باعث می‌شود که فرد تنها منتظر معجزه نباشد بلکه خود در مسیر اصلاح و بهبود جامعه تلاش کند.
آموزه‌های قرآن و اهل بیت (ع) نشان می‌دهد که فضیلت‌های اخلاقی در اسلام اساس حیات اجتماعی هستند، در حالی که در غرب ارزش‌هایی مانند موفقیت فردی و سود شخصی جایگزین آنها شده‌اند.
کارشناس قرآنی گفت: صلح و دفاع مشروع متناقض نیستند و یکی جای دیگری را نمی‌گیرد. صلح، نگرشی اصیل و اولویت‌دار است اما در شرایطی که تجاوز صورت گیرد و دشمن مرزهای اخلاقی و حقوقی را بشکند، دفاع مشروع نه تنها مجاز، بلکه الزامی دینی است.