برخلاف تصور رایج، رساله حقوق امام سجاد (ع) نه متنی با تقسیم‌بندی مدرن محیط‌زیستی است و نه می‌توان به شیوه تطبیق‌گرایی شتاب‌زده، مفهوم امروزین «حقوق طبیعت» را به آن تحمیل کرد؛ با این حال، ژرفای معرفتی این سند کهن شیعی با قرار دادن فعل و تصرف انسان در کانون مسئولیت و پاسخ‌گویی، می‌تواند چارچوبی هنجاری و بومی برای مهار بحران‌های معاصر آب، هوا، فرونشست و تالاب‌ها در ایران پیش روی سیاست‌گذاران بگذارد.
مبلغ/ طبق پیش‌بینی جدید سازمان ملل، جمعیت دو کشور پرجمعیت جهان اسلام در آسیای میانه، یعنی «ایران» و «ترکیه» تا سال ۲۱۰۰ کاهش می‌یابند و وضعیت آنها به عنوان غول‌های جمعیتی منطقه، متزلزل خواهد شد.