امیرالمؤمنین امام علی(ع) در حدیثی کوتاه، به دو نکته کلیدی برای زندگی بهتر اشاره میکنند؛ انفاق مال مازاد و نگهداشتن زبان از گفتار اضافی. این روایت در بحارالأنوار نقل شده است.
گاهی تلخترین زخمهای زندگی نه از حوادث بزرگ، بلکه از کلمات تندی بر جا میمانند که در خانه و میان نزدیکترین افراد ردوبدل میشوند. جایی که باید مأمن آرامش باشد، گاهی به میدان گلایه و دلخوری تبدیل میشود؛ اما سیره پیامبر اکرم(ص)، پیامآور رحمت و مهربانی، راه دیگری پیش روی خانوادهها میگذارد: گفتوگویی آمیخته با احترام، مدارا و محبت. بازخوانی رفتار پیامبر(ص) با همسران و فرزندان، فرصتی است برای پاسخ به این پرسش که چگونه میتوان آرامش را به خانه بازگرداند و مهربانی را از یک توصیه اخلاقی به شیوهای برای زندگی تبدیل کرد؟
اسلام برای سالمندان جایگاهی فراتر از یک توصیه اخلاقی قائل شده است؛ از تأکید قرآن بر رعایت حرمت پدر و مادر در دوران پیری تا روایاتی که احترام به سالخوردگان را همسنگ تکریم پیامبر(ص) و نشانه بزرگداشت خداوند میدانند. اما چرا در فرهنگ اسلامی، موهای سپید و سالهای عمر، خود بهتنهایی مایه احترام است؟
آیتالله جوادی آملی با استناد به روایتی از امام صادق(ع)، یکی از پایههای رشد فرهنگی جامعه را پرهیز از اظهارنظر و داوری بدون علم و تحقیق دانستند و تأکید کردند که انسان نباید مطلبی را بدون آگاهی تصدیق یا تکذیب کند.