نماد فروپاشی یک جهان در آتش خشم مغول

در ظهر تابستان سال ۶۱۸ هجری قمری (آوریل ۱۲۲۱ میلادی)، بانگ اذان از گنبد مسجد جامع نیشابور—که زمانی بزرگترین مرکز علمی و دینی خراسان بود—برای آخرین بار برخاست. چند ساعت بعد، این بنای عظیم که شاهد مباحثات خیام و عطار بود، در میان شعله‌های آتش و فروریختن ستون‌هایش، به تلی از خاکستر تبدیل شد. این رویداد، تنها ویرانی یک ساختمان نبود؛ بلکه نماد سقوط یکی از درخشان‌ترین تمدن‌های دوره اسلامی در برابر یکی از مخرب‌ترین نیروهای تاریخ بود.