آموزههای قرآنی، گذشت و عذرپذیری را از ارکان مهم اخلاق فردی و اجتماعی معرفی میکنند. آیه «خُذِ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنِ الْجَاهِلِینَ» با تأکید بر سه اصل گذشت، نیکی و پرهیز از درگیری با جاهلان، چارچوبی برای روابط انسانی ارائه میدهد؛ چارچوبی که در سیره پیامبران الهی، بهویژه رفتار حضرت یوسف (ع)، بهعنوان الگویی روشن از بخشش و بزرگواری تجلی یافته است.
حس خشم و انتقام در در برابر ظلمی که به ما می شود، طبیعی به نظر میرسد؛ اما بخشش و عفو از خطای دیگران توصیهای است که اسلام به آن تأکید فراوان کرده است.
امام سجاد(ع) در دعای ۴۴ صحیفه میفرمایند: «الْحَمْدُلِلَّهِ الَّذِی هَدَانَا لِحَمْدِهِ، وَ جَعَلَنَا مِنْ أَهْلِهِ لِنَکُونَ لِإِحْسَانِهِ مِنَ الشَّاکِرِینَ؛ ستایش ویژه خداست که ما را به سپاسگزاریاش هدایت فرمود و ما را درخور سپاس قرار داد»؛ بنابراین جبران احسان خدا شکرگزاری است.