احسان و نیکوکاری فقط به معنای کمک مالی یا دستگیری از نیازمندان نیست؛ در فرهنگ قرآنی، گاهی یک رفتار نیک می‌تواند مسیر یک رابطه را تغییر دهد و حتی دشمنی را به دوستی تبدیل کند. قرآن کریم در سوره فصلت با تأکید بر اینکه «نیکی و بدی یکسان نیستند»، مؤمنان را به مقابله با رفتارهای نادرست از طریق بهترین شیوه دعوت می‌کند؛ روشی که به تعبیر آیه، می‌تواند خصومت را به رابطه‌ای صمیمانه تبدیل کند.
اگر به دیگران نیکی و کمک می‌کنید، بهتر است آن را در ذهن خود نگه ندارید و در قبال آن انتظار جبران، تشکر یا پاداش از مردم نداشته باشید.
در عصری که روابط انسانی بیش از هر زمان دیگر نیازمند دگرگونی اخلاقی و معنوی است، «احسان» به‌عنوان یکی از والاترین ارزش‌های اخلاق اجتماعی دینی، نقش بنیادینی در ساختار و پیشبرد جامعه ایفا می‌کند. این مقاله، ضمن بررسی معنای احسان و ریشه‌های قرآنی و روایی آن، به تأثیرات گسترده و کارکردهای اجتماعی این فضیلت الهی می‌پردازد و شیوه‌های نهادینه‌سازی آن را در جامعه دینی بازخوانی می‌کند.
امام زین‌العابدین علیه‌السلام در سخنی ارزشمند چهار عمل برای پاسخ به نیکی دیگران را بیان فرموده‌اند.