سواد خانواده | یک اشتباه خانوادگی که نسل‌به‌نسل تکرار می‌شود

چرا بعضی والدین پس از سال‌ها، همان دخالت‌هایی را در زندگی فرزندان و عروس و داماد خود تکرار می‌کنند که زمانی خودشان از آن رنج برده‌اند؟ یک کارشناس خانواده با اشاره به این چرخه میان‌نسلی، بازخوانی خاطرات تلخ گذشته و پذیرش مرزهای زندگی جدید را دو گام مهم برای جلوگیری از تکرار این الگوی رفتاری می‌داند.

به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، کارشناس خانواده با اشاره به تکرار دخالت‌های خانوادگی در میان نسل‌های مختلف، بر ضرورت توجه والدین به تجربه‌های دوران جوانی خود تأکید کرد و گفت: والدینی که در سال‌های گذشته از مداخلات خانواده‌ها در زندگی مشترکشان آسیب دیده‌اند، باید با مرور و یادآوری آن تجربه‌های ناخوشایند، از تکرار همان رفتارها در قبال عروس، داماد و فرزندانشان جلوگیری کنند.

بنابر روایت حوزه،حجت‌الاسلام والمسلمین سیدمهدی مهاجری، کارشناس خانواده، با بیان اینکه بسیاری از والدین امروز به مرور زمان فراموش کرده‌اند دخالت اطرافیان در دوران جوانی چه فشار و ناراحتی‌هایی برای آنها ایجاد کرده است، اظهار کرد: بازخوانی آن خاطرات تلخ می‌تواند عاملی بازدارنده باشد تا فرد با کنترل رفتار خود، همان الگوهای نادرست را در زندگی نسل بعد تکرار نکند.

 چرخه تکرار دخالت‌های میان‌نسلی

مهاجری با اشاره به یک الگوی رایج در روابط خانوادگی گفت: در میان برخی خانواده‌های نسل‌های گذشته، به‌ویژه متولدین دهه‌های ۵۰ و ۶۰، گلایه از دخالت خانواده همسر یا خانواده خود در زندگی مشترک موضوعی شناخته‌شده بوده است؛ با این حال، همین افراد زمانی که خود در جایگاه پدرشوهر، مادرشوهر، پدرزن یا مادرزن قرار می‌گیرند، گاهی همان رفتاری را با عروس، داماد یا فرزندانشان انجام می‌دهند که در گذشته از آن ناراضی و دلخور بوده‌اند.

 در واقع، فرد ممکن است رفتاری را که زمانی برای خودش ناخوشایند و آزاردهنده بوده، در گذر زمان و بدون توجه کافی، به نسل بعد منتقل کند و همان تجربه تلخ را برای دیگران رقم بزند.

 آگاهی از گذشته؛ راهی برای جلوگیری از تکرار رفتار

این کارشناس خانواده با اشاره به اهمیت آگاهی‌بخشی در تغییر رفتار والدین بیان کرد: گاهی لازم است به فرد یادآوری شود که همان رفتاری را که در گذشته موجب ناراحتی او شده بود، اکنون خودش در برابر فرزندان یا عروس و دامادش انجام می‌دهد.

 در بسیاری از موارد، فرد پس از مواجه شدن با این واقعیت، می‌پذیرد که در حال تکرار همان رفتار است و می‌تواند یک قدم عقب‌تر بایستد. والدین باید دوباره به این موضوع فکر کنند که دخالت‌های گذشته تا چه اندازه برای آنها دشوار و آزاردهنده بوده است؛ بنابراین نباید همان تلخی را به نسل بعد منتقل کنند و برای دیگران خاطرات ناخوشایند بسازند.

کمرنگ شدن مرزهای خانوادگی و ضرورت استقلال زوجین

وی در ادامه به مسئله مرزهای خانوادگی اشاره کرد و گفت: در فرهنگ خانواده‌های ما، احترام و ارتباط نزدیک میان اعضای خانواده اهمیت زیادی دارد و این ویژگی در جای خود ارزشمند است؛ اما گاهی همین روابط نزدیک باعث می‌شود مرز میان خانواده جدید و خانواده پیشین به‌درستی مشخص نشود.

این کارشناس خانواده توضیح داد: هنگامی که فردی ازدواج می‌کند و خانواده مستقلی را تشکیل می‌دهد، نباید همچنان همان میزان نقش و دخالت والدین که پیش از ازدواج وجود داشته، ادامه پیدا کند. با شکل‌گیری زندگی مشترک، خانواده جدیدی ایجاد شده است که باید استقلال و مرزهای مشخص خود را داشته باشد.

 تقویت مرزها؛ مسئولیتی دوطرفه

مهاجری با تأکید بر اینکه رعایت مرزهای خانوادگی باید از هر دو طرف انجام شود، گفت: والدین باید به استقلال زندگی فرزندان خود احترام بگذارند و از ورود بیش از اندازه به تصمیم‌ها و مسائل زندگی آنان پرهیز کنند. از سوی دیگر، فرزندان متأهل نیز باید جایگاه خود را در خانواده جدید بپذیرند و وابستگی سابق به پدر و مادر را کاهش دهند.

وی خاطرنشان کرد: فرزندان پس از ازدواج، وارد مرحله جدیدی از زندگی شده و خانواده مستقلی را شکل داده‌اند؛ بنابراین لازم است روابط و رفت‌وآمد با خانواده‌های پیشین نیز در چارچوبی همراه با احترام، استقلال و رعایت مرزهای زندگی جدید ادامه پیدا کند. توجه به این مرزها می‌تواند از تکرار دخالت‌های میان‌نسلی و انتقال الگوهای نادرست رفتاری از یک نسل به نسل دیگر جلوگیری کند.

برای دانلود فایل صوتی اینجا را کلیک کنید.