علیرغم اعلام بیطرفی دولت ضعیف قاجار، موقعیت استراتژیک ایران باعث شد تا ارتشهای بریتانیا، و روسیه تزاری خاک این کشور را به میدان نبرد خود تبدیل کنند.
وقتی قیمتها بالا میرود و سفرهها کوچکتر میشود، نگاهها به حاکمیت و بازار دوخته میشود. اما در قرن نخست هجری، امام علی در کوفه الگویی از نظارت بر بازار و مقابله با گرانفروشی ارائه داد که هنوز هم قابل تأمل است.
در دین اسلام تجارت را بر صداقت و انصاف بنا کرده و رفتارهایی مانند دروغ، کمفروشی، احتکار، ربا، فریبکاری و گرانفروشی را مخل اعتماد عمومی و عدالت اقتصادی میداند.
حفظ عدالت در بازار با خوشبینی به تجار و در عین حال برخورد با محتکران بدون افراط مجازاتشان توصیهای علوی است.
محتکر در این میانه، آگاهانه یا ناآگاهانه، تکمیلکننده پازل تحریمی است که واشنگتن و تلآویو طراحی کردهاند.
حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنهای به استفتائی پیرامون «حرمت احتکار کالاهای اساسی» پاسخ گفتهاند.
احتکار و گرانفروشی از جمله چالشهای مزمن اقتصادی در جوامع انسانی به شمار میآیند که همواره موجب فشار بر معیشت مردم شدهاند. بررسی آیات قرآن کریم نشان میدهد که اگرچه این مفاهیم بهصورت مستقیم مطرح نشدهاند، اما آموزههای قرآنی با نکوهش مالاندوزی، کمفروشی و اخلال در عدالت اقتصادی، چارچوبی روشن برای مقابله با این آسیبها ارائه کردهاند.