عید غدیر فقط مناسبت یادآوری ولایت امام علی(ع) نیست، فرصتی برای بازخوانی شخصیت چندبعدی آن حضرت نیز هست. در میان القاب مشهور امام، حیدر، اسدالله الغالب و کرار غیر فرار بیش از دیگر عنوان ها شجاعت، استقامت و حضور سرنوشت ساز او در میدان های حساس تاریخ اسلام را نشان می دهند؛ لقب هایی که هر کدام با روایت هایی روشن از بروز بیرونی این ویژگی ها همراه شده اند.
پس از پایان جنگ احزاب، پیامبر اسلام(ص) بهدلیل نقض پیمان از سوی بنیقریظه، حرکت بهسوی قلعههای آنان را آغاز کرد. گروهی از یاران پیامبر به فرماندهی علی(ع) مأمور شدند تا بهعنوان پیشقراول، قلعهها را محاصره کنند. در روایتهای تاریخی نقل شده که حضور علی(ع) تأثیر روانی مهمی بر روحیهی مدافعان قلعه گذاشت و زمینهی پایان مقاومت را فراهم کرد.
۱۴۰۰ سال پس از واقعه احزاب و جنگ خندق، باز هم احزاب یهود و متحدانش به سدمحکم و خندق ایرانیان برخورد کرده و به مدد الهی و نصرت هایش شکست سخت در انتظار آنهاست.
غزوه خندق و جنگ 12 روزه شباهتهای داشتند. نقش اصلی یهودیان در هردو جنگ، اتحاد مسلمانان در حول ولی خدا، شجاعت و ایمان و … بخشی از شباهتهای این جنگها بود.
مبلغ/ جنگ احزاب از بزرگترین جنگهای مسلمانان با مشرکان بود. نقطهی کانونی غزوه خندق، نبرد امام علی (ع) با عبدود است؛ نبردی که پیامبر آن را با تعبیر مصاف تمامی اسلام در برابر تمامی کفر توصیف کردند.