نام امیرالمؤمنین(ع) در میراث حدیثی اسلام، همواره با فضائل، مناقب و جایگاه والای آن حضرت همراه بوده است؛ روایاتی که محدثان و راویان شیعه و اهلسنت، هر یک به شیوه خود، بخشی از عظمت و منزلت امام علی(ع) را روایت کردهاند.
نماز در سیره پیامبر اکرم(ص) جایگاهی ویژه داشت و هیچیک از امور روزمره زندگی نمیتوانست بر اقامه آن مقدم شود. امیرالمؤمنین علی(ع) در روایتی، میزان اهتمام رسول خدا(ص) به نماز را توصیف کردهاند.
پیامبر اکرم(ص) در روایتی، از جایگاه ویژه و برتری خود نسبت به تمامی پیامبران و رسولان الهی سخن گفتهاند؛ روایتی که در کتاب «عیون أخبار الرضا(ع)» نقل شده است.
نام امیرالمؤمنین علی(ع) در میراث حدیثی اسلام، با مجموعهای گسترده از روایات درباره فضائل، مناقب و جایگاه والای آن حضرت همراه است؛ روایتهایی که راویان و محدثان شیعه و اهلسنت در منابع مختلف نقل کردهاند و هر یک، بخشی از شخصیت و منزلت بیبدیل مولای متقیان را روایت میکنند.
مادر در فرهنگ اسلامی تنها یکی از ارکان خانواده نیست؛ جایگاهی ویژه در مسیر تربیت، سعادت و رشد انسان دارد. پیامبر اکرم(ص) در حدیثی مشهور میفرمایند: «الْجَنَّةُ تَحْتَ أَقْدَامِ الْأُمَّهَات»؛ بهشت زیر پای مادران است. در آموزههای قرآن و اهلبیت(ع) نیز بر رنجهای مادر در دوران بارداری و شیردهی و ضرورت احسان و نیکی به او تأکید شده است؛ تا جایی که پیامبر(ص) در پاسخ به پرسش درباره شایستهترین فرد برای نیکی، سه بار «مادر» را مقدم بر پدر معرفی میکند.
امام حسن عسکری علیهالسلام درباره یکی از ویژگیهای دوران غیبت فرمود بر مردم زمانی خواهد آمد که چهرههایشان خندان و شاد است، ولی دلهایشان تاریک و گرفته است.
راههای فراوانی ما را به راست و چپ میکشانند، اما میراث حیاتبخش ائمه ما را به صراط مستقیم باز میگرداند.
برای کودک، وعده پدر و مادر فقط یک جمله ساده نیست؛ گاهی تمام امید و ذوق او به همان وعده گره میخورد. امام کاظم(ع) با تأکید بر اهمیت وفای به عهد در برابر کودکان، والدین را به عملی کردن وعدههایشان سفارش کردهاند؛ توصیهای که میتواند اعتماد کودک به خانواده و احساس امنیت او را عمیقتر کند.
قنوت، آن لحظه کوتاه و معنوی در نماز است که دستها به سوی آسمان بلند میشود و بنده با خدا به راز و نیاز میپردازد. در روایات پیامبر(ص) و اهلبیت(ع)، برای این بخش از نماز جایگاه ویژهای بیان شده و بر خواندن دعا در قنوت تأکید شده است؛ از توصیه به ترک نکردن این سنت تا سفارش به دعا، استغفار و طلب فرج.
سیره پیامبر اعظم(ص) در برخورد با حضرت فاطمه زهرا(س)، جلوهای کمنظیر از تکریم جایگاه زن و خانواده در اسلام است. رهبر شهید انقلاب اسلامی با استناد به روایتی از عایشه، به ابعاد مختلف این رابطه نورانی پرداختند.
قیامت روزی است که انسان بیش از هر زمان دیگری به پناه و رحمت الهی نیاز دارد؛ اما امام سجاد(ع) از سه خصلت مهم پرده برداشتهاند که اگر در وجود مؤمن باشد، او را در پناه خدا قرار میدهد و از فزع و سختیهای بزرگترین روز در امان نگه میدارد؛ از رفتار با مردم گرفته تا مراقبت از قدمهایی که در مسیر زندگی برمیداریم و پرهیز از عیبجویی دیگران.
بهترین سرمایه زندگی، چیزی نیست که در حساب بانکیات ذخیره میکنی؛ اعتمادی است که دلت به خدا دارد و چشمی است که به دست دیگران نمیدوزی.
اخلاق از جمله اموری است که اسلام تأکید فراوانی بر آن کرده و از مسلمانان خواسته است دارای خلق نیکو باشند. بر اساس روایات، پس از اصلاح اعتقادات و باورهای انسان، اخلاق جایگاهی بسیار والا در اسلام دارد و «خیار عباد» و بهترین بندگان خدا کسانی هستند که از کار نیک خود شادمان و از لغزش و گناه خود بلافاصله پشیمان و اهل استغفار باشند.
امام رضا(ع) پس از آنکه سه ندای آسمانی در آخرالزمان را معرفی کرد، فرمود: در این موقع فرج (و آزادى) مردم فرا مىرسد و آنان که مردهاند دوست مىداشتند که در آن وقت زنده مىبودند و خداوند دلهاى مردم باایمان را التیام و شفا مىبخشد.
همزمان با سالروز رحلت پیامبر اکرم(ص)، بازخوانی سخنی از رسول خدا(ص) یادآور پیوند عمیق میان قرآن و آرامش و برکت در خانه است؛ خانهای که به تلاوت کلام وحی مزین شود، به تعبیر پیامبر(ص)، برای اهل خود دلنشینتر و سرشار از خیر و برکت خواهد بود.
روایتی خواندنی از یکی از کرامات امام حسن مجتبی علیهالسلام؛ وقتس با دعای ایشان نخل خشکیده به بار نشاند.
پیامبر اکرم(ص) در روایتی، دختران باحیا را از نیکوترین فرزندان دانسته و برای پدر و مادری که چنین دختری دارند، پاداشی ارزشمند بیان کردهاند.
امام هادی(ع) در روایتی از «تحف العقول» بر اهمیت اطاعت از خداوند تأکید کرده و میفرمایند کسی که رضایت آفریدگار را به دست آورد، نباید از خشم مردم بیم داشته باشد؛ چراکه ترجیح خشم خدا بر رضایت دیگران، سرانجام انسان را با خشم مردم نیز مواجه خواهد کرد.
امام حسن مجتبی(ع) در روایتی، از منزلت والای علمای شیعه در روز قیامت سخن میگویند؛ عالمانی که با هدایت و حمایت از دوستداران اهلبیت(ع)، در قیامت با تاجهایی نورانی شناخته میشوند.
امام صادق(ع) در روایتی، زیبایی، پاکیزگی و آراستگی را از ویژگیهای محبوب نزد خداوند برشمرده و تأکید میکنند که مؤمن نباید با وجود برخورداری از نعمتهای الهی، خود را فقیر و ژندهپوش نشان دهد؛ بلکه آثار نعمت الهی باید در زندگی او آشکار باشد.
زیارت امام حسین(ع) تنها سفری به کربلا نیست؛ مسیری است که با عنایت ویژه اهلبیت(ع) همراه میشود. امام صادق(ع) در روایتی نورانی از حضور حضرت فاطمه زهرا(س) در کنار زائران سیدالشهدا(ع) پرده برمیدارند و بشارت میدهند که بانوی دو عالم برای آمرزش گناهان آنان از خداوند طلب مغفرت میکند.
زیارت امام حسین(ع) تنها یک سفر معنوی نیست؛ عبادتی است که آثار آن تا آسمان امتداد مییابد و دل اولیای الهی را شادمان میکند. امام باقر(ع) در روایتی نورانی، زیارت سیدالشهدا(ع) را از اسباب خشنودی حضرت فاطمه زهرا(س) معرفی میکنند؛ روایتی که عظمت جایگاه این زیارت و پیوند عمیق آن با خاندان عصمت و طهارت را آشکار میسازد.
زیارت امام حسین(ع) در نگاه اهلبیت(ع)، عبادتی با فضیلتی بیهمتاست. امام رضا(ع) در روایتی شگفت، جایگاه زائر سیدالشهدا(ع) را چنان والا توصیف میکنند که زیارت آن حضرت را همانند زیارت خداوند بر فراز عرش میدانند؛ روایتی که عظمت راه کربلا را بیش از پیش آشکار میکند.
قرآن کریم از نگاه امام صادق(ع)، عهدنامهای الهی برای هدایت انسانهاست؛ کتابی که مسلمانان باید هر روز به آن مراجعه کنند. این امام همام در حدیثی، تلاوت روزانه ۵۰ آیه از قرآن را نشانه توجه به این پیمان الهی دانستهاند.
امیرالمؤمنین امام علی (ع) در روایتی کوتاه اما عمیق، مؤمنان را به امیدواری، انتظار فرج و پرهیز از ناامیدی نسبت به رحمت الهی فرا میخوانند؛ توصیهای که در روزگار سختیها، چراغ راه دلهای امیدوار است.
مالکیت امام بر زمین، جلوهای از حاکمیت الهی برای مدیریت عادلانه ثروتها و پیوند معیشت جامعه با ولایت است.
امیرالمؤمنین حضرت علی(ع) در حدیثی حکیمانه، ریشه عیبجویی و اشاعه عیب دیگران را آشکار میکنند و میفرمایند کسانی که خود گرفتار عیب هستند، برای توجیه کاستیهای خویش، از بازگو کردن عیبهای دیگران استقبال میکنند.
هم در روایات آمده و هم به تجربه اثبات شده که هر ظلمی، مکافات دارد و در روایات نقل شده که همه گناهان بد، اما ظلم بدتر است. ظلم روی ظلم و گناه روی گناه، آدمی را وارونه میکند و به آنجا میرساند که در روز قیامت منکر همه چیز میشود، در مقابل خدا قد علم میکند و حتی قسم میخورد که خدا اشتباه میکند.
امام صادق علیهالسلام در روایتی، مهمترین ویژگیهای منتظران حقیقی حضرت مهدی عجلاللهتعالیفرجهالشریف را بیان میکنند.
ثواب زیارت اربعین را باید در شمارش گامها جستوجو کرد؛ گامهایی که بر خاک عشق نهاده میشوند و تا آسمان رحمت امتداد مییابند.