از نگاه امام صادق(ع)، ارزش دانش تنها به آموختن و دانستن نیست؛ نیت الهی، عمل به آموخته‌ها و آموزش آن به دیگران، مسیری است که برای انسان جایگاهی والا رقم می‌زند. در روایتی از آن حضرت، از مقام کسی سخن گفته شده است که برای خدا می‌آموزد، برای خدا عمل می‌کند و برای خدا به دیگران آموزش می‌دهد.
میراث علمی امام صادق(ع) تنها به روایات نقل‌شده از آن حضرت محدود نمی‌شود؛ از آثار منسوب به امام و املاهای ایشان برای شاگردان تا هزاران کتابی که اصحاب و دانش‌آموختگان مکتب جعفری تدوین کردند، گنجینه‌ای شکل گرفته که قرن‌هاست موضوع پژوهش و بازخوانی قرار دارد.
پیامبر اسلام(ص) در روایتی ارزش علم را فراتر از آموختن دانسته و برای دانش، آثاری مانند هدایت انسان، شناخت حلال و حرام، خداشناسی و رسیدن به سعادت برشمرده‌اند؛ در همین روایت، «علم» پیشوای عقل معرفی شده و نشانه‌های انسان عاقل و جاهل نیز تشریح شده است.
رهبر شهید و کبیر انقلاب اسلامی به عنوان یک فقیه و مجتهد، نقش مهمی در اعتلا و تقویت هویت ملی و دینی ایرانیان داشته‌اند.
در منطق متعالی رهبر شهید، فراگیری دانش امری مکانیکی و صرفاً مادی نیست و ریشه در عمیق‌ترین لایه‌های معنویت دارد. به تعبیر ایشان: «علم یک امر مقدس است» و «دنبال علم رفتن، دارای قدسیت است»؛ ایشان به‌عنوان یک استراتژیست تمدنی تأکید می‌کنند: «علم را باید با دین و اخلاق توأم کرد».
جایگاه علم در دین اسلام بسیار ارزشمند است و تفاوت انسان با سایر جانداران در علم و عقل و متصف شدن او به جهل است. سایر حیوانات از دو نعمت عقل و علم بی بهره هستند و با توجه به این که جهل، متضاد علم است، حیوانات به جهل هم متصف نمی شوند.