قرآن کریم در پاسخ به منکران معاد، داستان مرد مشرکی را نقل میکند که با قطعهای استخوان پوسیده نزد پیامبر(ص) آمد و پرسید: «چه کسی میتواند این استخوان را زنده کند؟» خداوند در سوره یس با یادآوری آفرینش نخستین انسان پاسخ میدهد: همان خدایی که انسان را از هیچ آفرید، قادر است پس از خاک شدن نیز او را دوباره زنده کند.
اسلام برای تسهیل لحظه احتضار، مجموعهای از دعاهای جامع ارائه داده است که شامل ذکرهای دوران سلامتی برای تأثیر در زمان مرگ، و دعاهای تلقینی بر بالین محتضر است.
فردی که برای میت عملى را انجام می دهد، گر چه در نیت باید قصد نیابت نماید، ولى قسمت عمده ثواب آن طبق روایات؛ در نامه عمل او نیز نوشته میشود.
«آیا مردگان میتوانند صدای ما را بشنوند؟ وهابیت میگوید نه، اما قرآن، روایات پیامبر و اهل بیت پاسخی متفاوت دارند. از کفنها و قبرها گرفته تا زیارتها، مردگان با ما ارتباط برقرار میکنند و این ارتباط، تنها افسانه نیست!»
مردگان ما پس از مرگ زنده هستند و ارتباطشان با دنیای مادی قطع نشده است، به همین دلیل سزاوار است که بازماندگان برای اموات خویش خیراتی را نثار آنها کنند.
در کتاب «کافی» از حضرت صادق (علیه السلام) نقل شده است که: «شخص مؤمن پس از مرگش از خانواده خویش دیدار میکند و در مورد وضع آنها، آنچه را که از آن مسرور گردد، بیند و آنچه را که از آن اندوهناک شود، بر او مخفی ماند».
آنچه درباره آمدن اموات به دیدار بازماندگان مطرح است، این است که بر اساس روایات، ارواح مردگان هر چند گاهی به اذن خداوند به دیدار خانوادهشان میآیند و آن ها را میبینند.