قرآن کریم در توصیف ماندگاری اهل بهشت و دوزخ، از تعبیر «مَا دَامَتِ السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ» به معنای «تا زمانی که آسمانها و زمین برپاست» استفاده میکند؛ تعبیری که در نگاه نخست ممکن است این تصور را ایجاد کند که آسمان و زمین در قیامت نیز به شکل کنونی وجود دارند. بااینحال، بررسی آیات قرآن و دیدگاه مفسران نشان میدهد که جهان آخرت نیز آسمان و زمین دارد، اما نظام آفرینش در آن با جهان دنیوی متفاوت است و آسمانها و زمین به حقیقتی دیگر تبدیل میشوند.
طبیعت در نگاه قرآن تنها مجموعهای از زیباییهای آفرینش نیست؛ آسمان و زمین، باران، رنگها، رویش دوباره گیاهان، ماه و ستارگان، همگی نشانههایی برای اندیشیدن در عظمت خالق هستیاند. قرآن کریم با دعوت انسان به تأمل در این پدیدهها، او را از غرور و خودبینی دور کرده و از مسیر شناخت طبیعت، به سوی توحید، معاد و جستوجوی حقیقت رهنمون میشود.
آیا قرآن درباره زمان آفرینش زمین و آسمان دچار تناقض شده است؟ بررسی دقیق واژههای آیات سورههای بقره و نازعات نشان میدهد ماجرا چیز دیگری است و یک ترجمه نادرست میتواند منشأ این شبهه باشد.
اگر تقویم از زندگی بشر حذف شود، نظم بسیاری از امور اقتصادی، اجتماعی و حتی کشاورزی و زندگی روزمره از بین میرود؛ اما آیا برای فهمیدن زمان همیشه به تقویمهای چاپی و محاسبات پیچیده نیاز داریم؟ شکلهای گوناگون ماه در آسمان، خود یک «تقویم طبیعی» است؛ تقویمی که با نگاهی دقیق به هلال و تغییرات آن، میتوان گذر روزهای ماه را از روی آسمان تشخیص داد.