نهج‌البلاغه تنها اثری برای بیان آموزه‌های اعتقادی نیست؛ بلکه تصویری تربیتی از رابطه انسان با خدا ارائه می‌دهد. در نگاه امام علی(ع)، انسان از درک کامل ذات و صفات الهی ناتوان است، اما همین اعتراف به محدودیت، به معنای ناتوانی در مسیر خداشناسی نیست؛ بلکه آغاز حرکتی است که از معرفت خدا به تصدیق، توحید، اخلاص و در نهایت اصلاح رفتار و تربیت انسان می‌رسد.