در روزگاری که هوش مصنوعی میتواند در چند ثانیه پیچیدهترین مسائل را تحلیل کند، هنوز میلیونها نفر برای فهم آینده، نجات یک رابطه یا رسیدن به ثروت، سراغ تاروت، چارت تولد، انرژیهای کیهانی و «کدهای ثروت» میروند؛ گویی خرافات نهتنها از بین نرفته، بلکه این بار با ظاهری شیکتر، واژههایی شبهعلمی و حضوری پررنگ در شبکههای اجتماعی بازگشته است. اما چرا انسان عصر فناوری، همچنان در برابر وعدههای ساده و ماورایی تسلیم میشود؟ پاسخ را شاید باید نه در ستارهها و کائنات، بلکه در ترس انسان از آینده، میل به کنترل سرنوشت و گریز از واقعیتهای پیچیده زندگی جستوجو کرد.
در اسلام برنامه کامل زندگی بشر از احادیث و کتب فقهی به دست میآید؛ یکی از آداب اسلامی مربوط به نوزاد، غسل دادن اوست که در فقه شیعه بر ولیّ نوزاد مستحب موکد است و وقت آن هنگام ولادت تا یک یا دو روز پس از آن میباشد، نه روز دهم و نه روز چهلم؛ بنابراین انداختن چهل کلید در کاسه غسل و امثال آن خرافه است؛ بلکه آداب صحیح اسلامی برای نوزاد شامل عقیقه، تحنیک با آب فرات و تربت کربلا، تراشیدن موی سر و انتخاب نام نیکو میشود.
صحنههای پرهیاهوی جنگیری با فریاد، لرزش و دریافت حقالزحمههای سنگین این روزها سوژهای جنجالی در شبکههای اجتماعی و محافل دینی شده است. اما بررسیها نشان میدهد بسیاری از این رویدادها، بیش از آنکه برآمده از عالم غیب باشد، حاصل سوءتفاهم نسبت به اختلالهای روانی و فقدان تشخیص علمی است؛ پدیدهای که دین و علم را در تلاقوی فهم درست واقعیت قرار میدهد.
علوی تهرانی گفت: من از سال ۱۳۷۵ در مسجد حضرت امیر هستم، آن زمان مردم، ۹۰ درصد پرسشهایشان اعتقادی بود؛ اما امروز از صد سوال، صد و ده سوال راجع به طلسم و خرافات است، والله این فاجعه است.
مبلغ/ اگر خاستگاه اجتماعی خرافات را هم از میان برداریم با زمینههای روان شناختی آن چه کنیم؟ بسیاری از کسانی که امروز پرچم مبارزه با خرافات را در دست گرفتند، ناخواسته و کم و بیش خود نیز دچار خرافات هستند، رطب خوردگان منع رطب چون کنند؟