آیتالله العظمی بهجت(ره) با تشبیهی تأملبرانگیز، یکی از موانع رشد معنوی انسان را تلاش برای رسیدن به مراحل بالاتر، پیش از عمل به وظایف اولیه دینی دانستهاند؛ ایشان تأکید میکنند که مسیر کمال و سیر و سلوک الیالله، نه از دستورالعملهای پیچیده عرفانی، بلکه از پایبندی به واجبات و پرهیز از محرمات آغاز میشود.
انسان در میان انبوه صداها و اطلاعات، ممکن است از شنیدن مهمترین ندا بازبماند؛ ندایی که در عرفان، از عالم قدس سرچشمه میگیرد و میتواند جان خفته را از تاریکی جهل و حجابهای نفسانی رها کند. در این نگاه، اولیای الهی با نفخه وجودی خود نقشی همچون «اسرافیل» برای احیای درون انسان دارند و سالک با عبور از کثرت و رهایی از «من»، به حقیقتی واحد میرسد که در آینه انسان کامل تجلی یافته است.
آرامش واقعی شاید از جایی آغاز شود که انسان میان خواستههای خود و تقدیر الهی، به تسلیم و اطمینان برسد. «مقام رضا» در آموزههای اسلامی، مرتبهای است که بنده نهتنها برای جلب رضایت خدا تلاش میکند، بلکه نسبت به آنچه پروردگار برای او مقدر کرده نیز خشنود میشود؛ مقامی که قرآن و روایات اهلبیت(ع) آن را از بلندترین درجات کمال انسانی معرفی کردهاند.
علامه حسنزاده آملی(قدسسره) برای کسانی که در جستوجوی سیر و سلوک و معرفت نفس هستند، از یک دفترچه ساده اما مهم سخن میگفت؛ دفترچهای که انسان باید پیش از آنکه روز حساب، دفتر اعمالش را در برابر او بگشاید، خودش هر روز آن را مرور کند و ببیند در مسیر زندگی یک قدم به خداوند نزدیکتر شده است یا نه.
در روزگاری که شتاب زندگی، انباشت اطلاعات و گسترش فناوری نتوانسته عطش انسان معاصر برای آرامش و معنا را فروبنشاند، بازار معنویتهای نوظهور و عرفانهای ساختگی بیش از گذشته رونق گرفته است؛ در چنین شرایطی، بازخوانی نسبت انسان با قرآن و عترت و تبیین معنویت اصیل اسلامی میتواند راهی برای عبور از بحران معنا و بازگشت به آرامش فطری باشد.
برای سالکانی که در مسیر سلوک با موانع ذهنی و حجابهای قلبی مواجهاند، علامه طباطبایی توسل به امام حسین (ع) و تأمل در حقیقت کلام الهی را دو راهکار عملی و تضمینشده برای گشایشهای معنوی دانستهاند.
حضور قلب در نماز، معیار مهم پیشرفت معنوی است. امام صادق علیهالسلام فرمودهاند هرچه حضور قلب بیشتر باشد، نماز مقبولتر است. ترک گناه، انجام واجبات و محبت به عبادت، تمرکز و پذیرش نماز را افزایش میدهد و رشد انسان در مسیر سیر و سلوک را نشان میدهد.
علامه طباطبایی توصیه میکند که در مسیر زندگی و معنویت، نباید دچار سستی و کسالت شد.
اگر بخواهیم در مسیر عبودیت و بنده شدن گام برداریم، اوّلین كار این است كه خواستههای نفسانی را كنار بگذاریم.
دکتر غلامرضا اعوانی، چهره ماندگار و استاد پیشکسوت فلسفه
مبلغ / یک پژوهشگر قرآن با تاکید بر اهمیت مباحث فلسفی زمان برای فهم بهتر معنای شب قدر، دلایلی جالب برای واحد بودن شب قدر اقامه کرد.
مبلغ/ معارف عالی شیعه مانند یک چاقوی دو لبه عمل میکند؛ یک رویکرد این است که انسان به گستردگی مسیر و به عظمت مسیر مینگرد و اجتهاد میکند و وجه دیگر آن این است که این معارف برای فرد عادی میشود. عادیشدن معارف شیعه یکی از بزرگترین خطراتی است که جوامع مسلمان را تهدید میکند.
مبلغ/ آیتالله محمد صالح کمیلی خراسانی از اساتید اخلاق حوزه علمیه قم با بیان اینکه عبادات بندگان باید از تصرف شیاطین محفوظ بماند، گفت: داشتن مراقبه و حضور قلب در نماز از جمله راهکارهای محافظت از عبادات است.
مبلغ/ دوازدهمین چاپ کتاب «مکتب تفکیک» اثر زندهیاد علامه محمدرضا حکیمی توسط انتشارات دلیل ما منتشر شد. شرح مکتب معارف خراسان محتوای این کتاب مشهور است.