روایتی ماندگار از قلمی که به جبهه رفت

سید مرتضی آوینی تنها یک مستندساز جنگ نبود،او قلم و دوربین را به ابزاری برای روایت انسان و حقیقت تبدیل کرد.

به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، سید مرتضی آوینی، نویسنده، روزنامه‌نگار و مستندساز ایرانی، از چهره‌های اثرگذار عرصه فرهنگ و هنر پس از انقلاب اسلامی بود، هنرمندی که نامش بیش از هر چیز با مجموعه مستند «روایت فتح» و نوشته‌هایش درباره هنر، سینما و فرهنگ گره خورده است. او در ۲۱ شهریور ۱۳۲۶ در شهر ری متولد شد و ۲۰ فروردین ۱۳۷۲ در منطقه فکه بر اثر انفجار مین به شهادت رسید.

از معماری تا روایت جنگ

آوینی تحصیلات خود را در رشته معماری در دانشگاه تهران دنبال کرد، اما پس از پیروزی انقلاب اسلامی مسیر فعالیت هنری‌اش تغییر کرد و به مستندسازی روی آورد. حضور در جبهه‌های دفاع مقدس و ساخت مجموعه «روایت فتح» باعث شد او از زاویه‌ای متفاوت به جنگ، رزمندگان و زندگی آنان نگاه کند روایتی که تلاش داشت در کنار تصویر میدان نبرد، ابعاد انسانی و معنوی آن را نیز به مخاطب منتقل کند.

قلمی فراتر از دوربین

اهمیت آوینی تنها به آثار تصویری او محدود نمی‌شود. او در عرصه نویسندگی و روزنامه‌نگاری نیز فعال بود و از سال ۱۳۶۷ تا پایان جنگ، در حوزه هنری فعالیت داشت و سردبیری ماهنامه «سوره» را برعهده گرفت. نوشته‌های او درباره سینما و هنر نشان می‌دهد که آوینی صرفاً یک فیلمساز جنگ نبود، بلکه تلاش می‌کرد درباره نسبت هنر، فرهنگ، انسان و انقلاب نظریه‌پردازی کند.

«سید اهل قلم» الگویی برای نسل نویسندگان

عنوان «سید شهیدان اهل قلم» در سال‌های پس از شهادت آوینی بیش از پیش با نام او همراه شد، عنوانی که بیانگر جایگاه او در میان نویسندگان و هنرمندان جریان انقلاب است. اهمیت میراث آوینی برای نسل جوان اهل قلم را می‌توان در پیوند میان «قلم» و «مسئولیت» جست‌وجو کرد، او تلاش داشت نویسندگی و هنر را صرفاً وسیله‌ای برای بیان زیبایی نبیند، بلکه آن را راهی برای روایت حقیقت و مسائل جامعه بداند.

روایتی که با شهادت پایان نیافت

آوینی در سال‌های پایانی زندگی بار دیگر برای ساخت مجموعه جدید «روایت فتح» به مناطق عملیاتی رفت و در جریان فعالیت‌های گروه تفحص و تصویربرداری در منطقه فکه، بر اثر انفجار مین به شهادت رسید. ۲۰ فروردین، سالروز شهادت او، بعدها به عنوان «روز هنر انقلاب اسلامی» شناخته شد مناسبتی که نام آوینی را همچنان با هنر متعهد، نویسندگی و روایتگری گره زده است.میراث آوینی را می‌توان در یک جمله خلاصه کرد: او تلاش کرد میان «قلم»، «دوربین» و «مسئولیت اجتماعی» پیوند برقرار کند، مسیری که باعث شده است دهه‌ها پس از شهادتش، همچنان درباره شیوه روایتگری و نگاه او به هنر و فرهنگ سخن گفته شود.

منبع:فارس