نماز، پرستش و اظهاربندگی به درگاه پروردگار یگانه است. اگر هنگام خواندن نماز، حضور قلب ندارید و یا حواستان متوجه جای دیگری می شود، پاسخ و توصیه آیت الله وحید خراسانی به این سوال که چه کنیم تا در نماز حواسمان پرت نشده و توجّه‌مان به خدای تعالی باشد را بخوانید.
در سفر اربعین، اگر در یک شهر مانند کربلا یا نجف از ابتدا قصد اقامت ده روزه داشته باشید، نماز کامل است. اما اگر بدون چنین قصدی بین چند شهر سفر کنید، حتی اگر مجموع سفر بیش از ده روز شود، حکم مسافر دارید و نماز شکسته است.
در هیاهویِ زیستِ دیجیتال که مغزِ ما به پرش‌هایِ مداوم از یک سوژه به سوژه‌یِ دیگر عادت کرده است، سجاده گاهی به جایِ میعادگاهِ حضور، به ایستگاهِ مرورِ چک‌لیست‌هایِ روزانه تبدیل می‌شود. بازخوانیِ مفهومِ حضورِ قلب، راهکاری است برایِ نجاتِ نماز از تبدیل شدن به یک عادتِ مکانیکی و بازیابیِ حلاوتِ گفتگو با خداوند.
آیت‌الله حسنعلی نخودکی اصفهانی در وصیتی تکان‌دهنده به فرزندش، از آثار معنوی سنگین قضا شدن نماز صبح سخن می‌گوید و با نقل تجربه‌ای از زندگی خود، بر اهمیت مراقبت از این فریضه الهی تأکید می‌کند؛ روایتی که نشان می‌دهد غفلت از نماز صبح، به‌ویژه برای اهل ایمان، می‌تواند پیامدهای معنوی و تربیتی عمیقی داشته باشد.
در پاسخ به استفتایی پیرامون آدابِ قرائتِ بانوان در نمازهای مستحبی در حضور نامحرم، فتوای حضرت آیت‌الله شهید خامنه‌ای توسط حجت‌الاسلام والمسلمین طباطبایی تبیین شد.
نماز در آموزه‌های اسلامی ستون دین و مهم‌ترین عبادت معرفی شده است. آیات قرآن و روایات اهل‌بیت(ع) ترک عمدی نماز و سهل‌انگاری نسبت به آن را از گناهان بزرگ دانسته و نسبت به پیامدهای سنگین آن هشدار داده‌اند. در برخی روایات نیز برای کسی که نماز را سبک بشمارد، آثار و مجازات‌هایی در دنیا، هنگام مرگ، عالم برزخ و قیامت بیان شده است.
انسان با نماز می تواند قوت بگیرد و انرژی در جهت نیل به کمالات حاصل کند . واستعینوا و بالصبر الصلاه (از نماز استمداد کنید).
شیخ طوسی در روایتی با ذکر سند: هرگاه ماه نو وارد می‌شد، امام جواد (ع) در اوّلین روز آن، دو رکعت نماز می‌خواند.
در مفاتیح‌الجنان نمازی دو رکعتی برای والدین نقل شده است که خواندن آن، به‌ویژه در شب جمعه و میان نماز مغرب و عشا، از اعمال پرفضیلت شمرده می‌شود. این نماز، دعایی برای آمرزش، رحمت و ادای حق پدر و مادر در دوران حیات و پس از وفات آنان است.
نماز، نزدیک‌ترین فاصله میان خاک و افلاک است؛ میعادگاهی که دلِ مؤمن در آن، خود را به بی‌کرانگی رحمت الهی می‌رساند.
کارشناسان تربیت دینی معتقدند علاقه‌مند کردن فرزندان به نماز، بیش از آنکه با اجبار و تذکرهای مکرر محقق شود، به رفتار والدین، ایجاد فضای معنوی در خانه و به‌کارگیری روش‌های تربیتی صحیح وابسته است. الگو بودن پدر و مادر، تشویق به‌موقع، پرهیز از سرزنش، واگذاری حق انتخاب متناسب با سن و تقویت ارتباط فرزند با مسجد و جمع‌های مذهبی، از مهم‌ترین راهکارهای ترغیب کودکان و نوجوانان به اقامه نماز عنوان شده است.
تا کسی خودش مقید نباشد که نمازش را اول وقت بخواند، سِّر آن را نمی‌فهمد و در نمی‌یابد که نماز اول وقت چه تأثیری در تعالی روح انسان و تقرب به خدای متعال دارد.
سجده بر مهر یکی از تفاوت‌های ظاهری نماز شیعیان با اهل سنت است؛ تفاوتی که گاه با پرسش‌ها و ابهام‌هایی همراه می‌شود. بر اساس دیدگاه فقه شیعه، مهر موضوع پرستش نیست، بلکه وسیله‌ای برای سجده بر خاک یا دیگر اجزای طبیعی زمین است؛ حکمی که ریشه در روایات و سیره پیامبر اسلام(ص) دارد و هدف آن، تحقق کامل‌تر خضوع و بندگی در برابر خداوند عنوان می‌شود.
مهم‌ترین نماز مستحبی در اسلام نماز شب و در بیان ائمه اطهار و بزرگان دینی به اقامه آن توصیه شده است.
معصومین(ع) برای برآورده شدن حاجت و آرزو نمازهای زیادی معرفی کرده‌اند.
تعبیرهای متفاوت و کم‌سابقه آیت‌الله جوادی آملی در نماز میت رهبر شهید، این دعا را به متنی سرشار از معارف و اشارات عمیق تبدیل کرد؛ تعابیری که از نگاه ویژه ایشان به مقام و شخصیت رهبر شهید حکایت دارد.
در حدیثی قدسی از پیامبر اکرم(ص) و امیرالمومنین(ع)، نماز عصر به عنوان یکی ازمحبوب‌ترین نمازها نزد خداوند معرفی شده است. این نماز یادگار توبه حضرت آدم(ع) و سفارش ویژه خداوند به پیامبر(ص) برای حفظ و مراقبت از آن است.
نماز اول وقت از جمله سفارش‌های مؤکد در آموزه‌های اسلامی است که همواره مورد تأکید پیامبر اکرم(ص) و ائمه اطهار(ع) قرار گرفته است. روایات اسلامی، این عمل عبادی را سرچشمه جلب رضایت الهی، آرامش قلب، نظم در زندگی و زمینه‌ساز سعادت دنیا و آخرت معرفی کرده‌اند. اما چرا اسلام تا این اندازه بر اقامه نماز در نخستین لحظات وقت تأکید دارد و این عبادت چه آثار و برکاتی برای فرد و جامعه به همراه می‌آورد؟
بسیاری از ما این احساس را تجربه کرده‌ایم: با نیت خالص برای اقامه نماز صبح به رختخواب می‌رویم، ساعت را کوک می‌کنیم، اما صبح هنگام با طلوع آفتاب و حسرتی عمیق بیدار می‌شویم.
آیت الله العظمی جوادی آملی(حفظه الله) بین «صحت» (حکم فقهی) و «قبولی» (حکم کلامی) نماز تفکیک قائل شده و تأکید دارند صحت به معنای عدم نیاز به اعاده است.
سختی و ملال در نماز به این دلیل است که انسان با خداوند مأنوس نیست؛ همانطور که سخن گفتن با یک فرد غریبه خسته‌کننده است، عبادت نیز برای کسانی که انس ندارند، دشوار خواهد بود.
رهبر شهید معظم انقلاب با تأکید بر اینکه نماز تنها خواندن الفاظ و انجام ظواهر عبادت نیست، حضور قلب را روح نماز معرفی کرده و می‌فرمایند انسان باید هنگام نماز خود را در محضر پروردگار ببیند، با دل با خدا سخن بگوید و این حقیقت را در آموزش و ترویج فرهنگ نماز نیز محور قرار دهد.
حضرت علی علیه السلام در خطبه شماره ۱۹۹ از کتاب ارزشمند نهج البلاغه درباره نماز سفارش کرده‌اند.
نماز احتیاط، نمازی است که در برخی موارد شک در نمازهای واجب برای جبران احتمال کم یا زیاد شدن رکعات خوانده می‌شود. این نماز احکام و شیوه خاصی دارد؛ از جمله اینکه سوره و قنوت ندارد و باید بلافاصله پس از سلام نماز اصلی و بدون انجام کاری که نماز را باطل می‌کند، اقامه شود.
در منابع اسلامی، دعاها، نمازها و اعمالی برای طلب روزی، افزایش برکت و رفع فقر و تنگدستی توصیه شده است. از تلاوت سوره واقعه و آیات پایانی سوره حشر گرفته تا نماز حاجت و سفارش به صدقه، استغفار و صله رحم، این اعمال به عنوان راهکارهای معنوی برای طلب رزق حلال و گشایش در زندگی معرفی شده‌اند.
نماز امام حسین(ع) یکی از نمازهای مستحبی منقول در منابع دعایی شیعه است که برای توسل و طلب حاجت خوانده می‌شود. این نماز به صورت چهار رکعت و با کیفیت‌های مختلف نقل شده و پس از آن دعاهای ویژه‌ای برای درخواست حاجت و برآورده شدن نیازها قرائت می‌شود.
تربیت دینی فرزندان بیش از هر چیز به محبوبیت اخلاقی والدین، تصویرِ موفقیت آن‌ها در زندگی و همسویی با علایق فرزند گره خورده است؛ چراکه فرزندان تنها از الگوهایی پیروی می‌کنند که آن‌ها را محبوب، هنرمند و در زندگی پیروز بدانند.
امام حسين(ع) ظهر عاشورا در میدان جنگ نماز خواندند، نمازی که در اصطلاح فقه اسلامی «نماز خوف» نامیده می‌شود، نمازی که اوج بندگی خدا و اخلاص را به نمايش گذاشت.
نماز امام حسین علیه‌السلام یکی از نمازهای مستحبی و توسل‌محور در منابع دعا و زیارت شیعه است که با هدف تقرب به خداوند، طلب حاجت و آرامش قلب خوانده می‌شود. این نماز در برخی کتاب‌های معتبر دعا مانند «بحارالانوار» و «جمال‌الاسبوع» نقل شده و به صورت چهار رکعت (دو نماز دو رکعتی) انجام می‌گیرد. در هر رکعت اذکار و تلاوت‌های خاصی مانند تکرار سوره حمد و سوره توحید ذکر شده و پس از پایان نماز نیز دعاهای توسل و درخواست حاجت خوانده می‌شود.
نماز حضرت رسول(ص) از اعمال عبادی پرفضیلت و مورد تأکید در منابع اسلامی است که بنا بر روایات، خواندن آن موجب آمرزش گناهان، برآورده شدن حاجات و افزایش تقرب به درگاه الهی می‌شود. این نماز دو رکعتی که در «مفاتیح‌الجنان» نیز آمده، از سوی امام رضا(ع) به‌عنوان عملی ارزشمند برای گشایش امور و بهره‌مندی از رحمت الهی توصیه شده است.