به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، برخی بر این باورند که تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) پس از نماز باید بلافاصله و بدون وقفه خوانده شود؛ اما فتاوای مراجع و روایات نشان میدهد که فرستادن صلوات بر پیامبر اکرم(صلیاللهعلیهوآله) و خاندان ایشان، حتی در میان تسبیحات، اشکالی ندارد و عملی مستحب به شمار میرود.
توجه به نحوه ادای اذکار و شناخت جایگاه تعقیبات نماز، از موضوعات مهم در رعایت آداب پس از نماز است.
در پاسخ به این پرسش که آیا هنگام خواندن تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) میتوان برای فرستادن صلوات مکث کرد یا خیر، حجتالاسلام والمسلمین رضا محمدی شاهرودی توضیحاتی ارائه کرده است که در ادامه میخوانید.
پرسش: اگر مشغول خواندن تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) باشیم و در همان زمان، مکبر آیهای را قرائت کند و مردم صلوات بفرستند، آیا باید تسبیحات را ادامه دهیم یا همراه مردم صلوات بفرستیم؟
پاسخ حجتالاسلام والمسلمین محمدی شاهرودی: در چنین شرایطی فرستادن صلوات اشکالی ندارد و میتوان صلوات فرستاد. حتی اگر فرد در حال نماز باشد و هنگام قرائت حمد و سوره، نام پیامبر اکرم(صلیاللهعلیهوآله) برده شود، میتواند همان لحظه صلوات بفرستد. اگر هم در میان تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) باشد، باز صلوات فرستادن مانعی ندارد.
در این زمینه، لازم است به نکتهای درباره زمان گفتن تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) اشاره کنم.
گاهی این تصور وجود دارد که تسبیحات باید بلافاصله پس از سلام نماز و بدون هیچ فاصلهای خوانده شود؛ در حالی که چنین برداشتی صحیح نیست.
رهبر شهید ما نیز در فتوای خود به همین نکته اشاره کردهاند. آنچه در روایات آمده، این است که تسبیحات پیش از آنکه زانوهای نمازگزار از جهت قبله منحرف شود، گفته شود.
زیرا تعقیبات، بخشی از ارتباط عبادی انسان پس از نماز محسوب میشود. هنگامی که فرد بهطور کامل از حالت نمازگزاری خارج شود، در حقیقت از فضای تعقیب نماز نیز خارج شده است؛ مگر آنکه عذری در میان باشد، برای مثال فرد مسافر باشد و بخواهد از جای خود برخیزد. در غیر این صورت، تا زمانی که انسان مشغول تعقیبات است، در حال حفظ ارتباط خود با نماز به سر میبرد.
آنچه در روایات مورد تأکید قرار گرفته، این است که نمازگزار پیش از خارج شدن از حالت نماز، تسبیحات را به جا آورد. البته پس از سلام نماز و گفتن سه مرتبه «الله اکبر»، فرد وارد مرحله تعقیبات میشود و این اذکار، دیگر جزء خود نماز نیستند.
بنابراین، این تصور که تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) حتماً باید بلافاصله پس از سلام نماز گفته شود، درست نیست. آنچه اهمیت دارد، این است که نمازگزار پیش از خارج شدن از حالت نماز و تعقیب، این تسبیحات را ادا کند.
اما اگر در میان تسبیحات، نام پیامبر اکرم(صلیاللهعلیهوآله) برده شود، آیا میتوان صلوات فرستاد؟ پاسخ مثبت است.
حتی در هنگام نماز و در تشهد نیز چنین حکمی وجود دارد. تشهد خود شامل صلوات است؛ اما اگر در همان بخش، نام پیامبر اکرم(صلیاللهعلیهوآله) ذکر شود، مستحب است نمازگزار صلوات بفرستد و سپس ادامه تشهد را بخواند.
تأکید میکنم که این مطالب، بر اساس فتاوای مراجع و روایات بیان میشود و صرفاً نظر شخصی من نیست. حتی در تشهد که خود دارای صلوات است، با ذکر نام پیامبر اکرم(صلیاللهعلیهوآله)، صلوات فرستادن مستحب است و از اولویت برخوردار است.
خلاصه پاسخ: ۱. حکم فرستادن صلوات در میان اذکار
جواز و استحباب: اگر فرد در حال خواندن تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) باشد، میتواند برای فرستادن صلوات مکث کند. حتی در میان برخی اذکار نماز، مانند تشهد، صلوات فرستادن جایز و مستحب است.
اولویت: چنانچه هنگام قرائت حمد، سوره یا تسبیحات، نام پیامبر اکرم(صلیاللهعلیهوآله) برده شود، شایسته است نمازگزار صلوات بفرستد و سپس ذکر خود را ادامه دهد.
۲. زمان مناسب برای گفتن تسبیحات حضرت زهرا(س)
ملاک زمانی: تسبیحات باید پیش از آنکه نمازگزار بهطور کامل از حالت نماز خارج شود، گفته شود؛ یعنی پیش از آنکه زانوهای او از جهت قبله منحرف شود.
اصلاح یک باور رایج: برخلاف تصور برخی افراد، ضرورتی ندارد که تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) دقیقاً بلافاصله پس از سلام نماز آغاز شود. مهم آن است که نمازگزار همچنان در حال تعقیب نماز باشد.
۳. نتیجه نهایی
اگر در هنگام خواندن تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها)، نام پیامبر اکرم(صلیاللهعلیهوآله) برده شود یا مکبر و نمازگزاران صلوات بفرستند، قطع کوتاه تسبیحات برای فرستادن صلوات اشکالی ندارد و پس از آن میتوان تسبیحات را ادامه داد.
برای شنیدن صوت این مطلب، اینجا کلیک کنید.