زکات از مصادیق بارز صدقات است که به عنوان پشتوانه مالی برنامه های اجتماعی، در اصلاح ساختار جامعه و تطهیر زندگی، تزکیه نفوس و تألیف قلوب مردم، نقش به سزایی دارد. کثرت وجود تعابیر بلند و عبرت آموز از قبیل بلا گردان فرد و جامعه، زمینه ساز نزول رحمت و برکت، عامل توسعه عمر و گسترش زندگی، تجارت مستقیم با خداوند، ذکر عملی و… که در لسان آیات و روایات، عمق باور مؤمنان و عرف جامعه، در شأن این واجب الهی، جاری و ساری است از جایگاه ویژه این عبادت اجتماعی و ضرورت اهتمام به آن خبر می دهد.
مؤمنان در یک جامعه اسلامی نسبت به یکدیگر هفت حق واجب دارند که خدای متعال برای آنها مقرر کرده است.
به نظر مى‌رسد بهترین روش براى آموزش آموزه‌هاى دینى به جوانان، استفاده از الگوى «مشاوره» است؛ در این روش به مسایلى توجه شده است که با روحیات نوجوان و جوان با مؤلفه‌هاى روان شناختى شخصیت آنها سازگارترند.
تربیت دینی کودکان در خانواده یکی از موضوعات اساسی و حیاتی است که در سیره اهل بیت (ع) بسیار اهمیت دارد. با توجه به تربیت دینی از همان طفولیت، ارزش‌های دینی در کودکان، نوجوانان و جوانان حفظ و تثبیت می‌شود.
یکی از باورهای عامه، اعتقاد به چشم شوری و داشتن چشم زخم در بعضی از افراد است. برخی نسبت به این موضوع به دید انکار نگاه می کنند و به طور کلی چشم زخم را جزو خرافات می پندارند. در مقابل عده ای دیگر به چشم زخم بهای زیادی داده و آن را امری غیر قابل دفع و ناگزیر می دانند.هر دو گروه به خطا رفته اند.
صدقه نه تنها در زندگی اجتماعی انسان‌ها نقش مهمی دارد، بلکه تأثیرات عمیق و شگرفی بر پاکی روح و تقرب به خداوند می‌گذارد. این عمل نیکو، پلی است برای رسیدن به آرامش درونی و تقویت ارتباط با خالق.
تسخیر بادها، به عنوان یک مرکب راهوار، چنان که می فرماید: (ما باد را مسخر او ساختیم تا مطابق فرمانش، به نرمی حرکت کند، و به هر جا او اراده نماید برود)؛ «فَسَخَّرْنا لَهُ الرِّیحَ تَجْرِی بِأَمْرِهِ رُخاءً حَیْثُ أَصابَ».
دومین مجلد کتاب «راه سعادت و خوشبختی» با ارائه تمرین‌های حضور قلب، فهم دینی و مهارت‌های نهادینه‌سازی ارزش‌ها، راهکاری عملی برای ساختن زندگی مؤمنانه، هدفمند و سرشار از معنویت پیش روی خواننده می‌گذارد.
عضو هیئت علمی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره) گفت: مهریه هدیه‌ای است که در قرآن کریم با عنوان «نحله» از آن یاد شده است، به این معنا که زن در زندگی زناشویی دارای حقوق مالی از جمله مهریه و نفقه است که مرد موظف بوده برای تأمین این دو حق مالی تلاش کند.
از نگاه توحید، همه‌چیز به دست خداست؛ اما در زندگی روزمره، انگار این انسان‌ها هستند که روزی یکدیگر را تعیین می‌کنند: کارگر به کارفرما وابسته است، کارمند به دولت و فرزند به والدین. پس حقیقت ماجرا چیست؟ نگاه درست و عمیق به این موضوع کدام است؟
عنوان «نواندیشی دینی» عنوان زیبایی است ولیکن آبروی آن در معرض خطر است! این روزها گاهی می بینم از کسی که دچار انحرافات عمیق فکری است و اصلاً به مبانی تشیع پشت پا زده است، می گویند نواندیش است! واقعاً اگر نواندیش دینی این است که معتقدات شیعه را، علم و عصمت امام معصوم را و مسلمات تاریخی را منکر شوید، این دیگر نواندیشی نیست، تحجرگرایی و بازگشت به عصر جاهلیت است که هیچ ایمان و عقیده محکمی نداشتند و بر طبق برداشت‌های خود عمل می‌کردند.
یک کارشناس مذهبی معتقد است: بازخوانی و بازتبیین روش گفت‌وگویی پیامبران و اهل‌بیت(ع) نه تنها یک ضرورت تاریخی، بلکه یک نیاز راهبردی برای مواجهه سازنده با چالش‌های فکری معاصر به شمار می‌رود.
در میان تعلیمات مرحوم آیت الله العظمی سید علی قاضی به مواردی برمی خوریم که گویای احاطه بسیار ایشان بر آیات و روایات و نیز تعبد آن حکیم فرزانه و تمسک شدید آن عارف یگانه به ریسمان محکم قرآن و عترت می باشد.
گاهی انسان کارهای خیری انجام می‌دهد و خود را بی‌نیاز از پیامبر و دین می‌بیند؛ اما پرسش اساسی این است که نیکیِ بدون تکیه بر وحی و هدایت، تا چه اندازه می‌تواند مسیر حقیقت را برای او روشن کند؟
همسالان و گروه‌های اجتماعی نقش بسیار مهمی در شکل‌دهی رفتار و باورهای دینی جوانان دارند. این مقاله با تحلیل جامعه‌شناختی و روان‌شناختی، اثر فشار همسالان، گروه‌های دوستانه و اجتماعی و رفتار جمعی را بر دین‌گریزی جوانان بررسی کرده و راهکارهای عملی برای تقویت هویت دینی ارائه می‌دهد.
استغفار در آموزه‌های اسلامی تنها یک واژه یا ذکر ساده نیست؛ بلکه یکی از بنیادی‌ترین مفاهیم تربیتی، اخلاقی و معرفتی است که نقش تعیین‌کننده‌ای در سلامت روح، آرامش روان، پاکی رفتار و حتی سامان یافتن امور مادی زندگی انسان دارد. قرآن کریم، پیامبر اکرم(ص) و اهل‌بیت(ع)، استغفار را راهی برای بازگشت به فطرت الهی، زدودن آثار گناه و گشایش در امور دنیا معرفی کرده‌اند.
انسان در مسیر رشد و تجربه زندگی، همیشه با دشمنانی بیرونی روبه‌رو نیست؛ گاهی خطرهای اصلی درست در درون خودش پنهان‌اند. این خطرات سروصدا نمی‌کنند، اما آهسته و بی‌آنکه بفهمیم، عزت، اعتمادبه‌نفس و آرامشمان را می‌بلعند.
پذیرش اعمال منوط به تقواست؛ ثواب‌های بزرگ می‌توانند به دلیل نیت، زمان خاص یا جایگاه سوره‌ای مانند قدر باشند.
اخلاق اسلامی نه تنها در زندگی فردی بلکه در عرصه کسب و کار نیز جایگاه ویژه‌ای دارد. آموزه‌های اهل‌بیت(ع) نشان می‌دهند که چگونه می‌توان با رعایت اصول اخلاقی، تجارتی موفق و پایدار داشت.
دین‌گریزی جوانان، پدیده‌ای با ریشه‌های متعدد و پیامدهای اجتماعی گسترده است. عوامل متعددی در خارج از قلمرو دین و آموزه‌های دینی، به این امر دامن می‌زنند، اما دین‌گریزی به معنای قطع کامل رابطه با دین نیست.
در دنیای پرزرق‌وبرق اینستاگرام، جایی که زندگی‌ها همچون ویترینی از موفقیت‌ها به نمایش درمی‌آید، بسیاری از ما گرفتار احساس ناکافی بودن می‌شویم. اما قرآن کریم، با نگاهی عمیق به مقایسه و خودکم‌بینی، راهی برای رهایی از این دام مدرن پیشنهاد می‌کند.
تکریم والدین تنها شعاری اخلاقی نیست، بلکه شامل مراقبت، حمایت و حضور فعال در زندگی آن‌هاست که این خدمت عملی، هم به نیازهای جسمی و هم به نیازهای عاطفی والدین پاسخ می‌دهد و فضای اعتماد و امنیت خانوادگی ایجاد می‌کند.
صداقت و امانتداری دو مفهوم بنیادین در اخلاق اسلامی هستند که در آموزه‌های دینی ما جایگاه ویژه‌ای دارند. این دو فضیلت، نه تنها در زندگی فردی بلکه در روابط اجتماعی نیز نقشی کلیدی ایفا می‌کنند.
امام علی (ع) فرموده‌اند: «سینه خردمند، صندوق راز اوست.» این حکمت بر اهمیت رازپوشی و مدیریت صحیح اطلاعات به عنوان نشانه عقل و تدبیر تأکید دارد. حفظ اسرار، امانتی اخلاقی و شرعی است که در قرآن نیز بر آن تأکید شده و افشای آن، هم به فرد و هم به جامعه آسیب می‌رساند. لذا، عاقل نه تنها رازدار خوبی است، بلکه از تجسس در امور دیگران نیز پرهیز می‌کند و در انتخاب افراد برای مشورت نیز دقت به خرج می‌دهد.
خداوند در سوره مدثر جهنمیان را معرفی می‌کند و علت جهنمی شدن آنها را از زبان خود آنها بیان می‌کند. براساس تفسیر آیه «عَنِ الْمُجْرِمِينَ مَا سَلَكَكُمْ فِي سَقَرَ» سقر آتشی است که همه جا را احاطه خواهد کرد و به تمام وجود انسان شعله‌ور می‌شود.
شعار «فقط خدا» در ایران تلفیقی از ایمان سنتی، اعتراض فرهنگی و معنویت مدرن است؛ نه صرفاً بریدگی از دین.
احکام و کفاره شکستن دل کسی در قرآن و احادیث معصومین گفته شده است که طبق آنها اگر دل کسی را شکستی حتی اگر دنیا را هم به او ببخشی گناه تو کم نمی شود.
هیچ حقی بر خداوند نداریم و تفاوت نعمت‌ها با عدالت ارتباطی ندارد، بلکه با حکمت الهی مرتبط است. ساختار علت و معلولی عالم، موجب معلولیت برخی می‌شود و خداوند این تفاوت‌ها را در مسئولیت‌ها، تکالیف و پاداش‌های اخروی جبران می‌کند.
برای تقویت نفس و قلب و مکاشفات بسیار خوب است وبرای رفع حجب و نورانیت موثر است و استجابت دعا و نجات مؤمنین از طرف خدا شامل گوینده آن می شود.
جایگاه انسان در دنیا زمانی درست معلوم می‌شود که نگاه ما به زندگی دنیا نگاه صحیحی باشد. متاسفانه امروزه زندگی دنیا یک هدف بزرگ شمرده می‌شود. فرهنگ غرب که بر پایه تمایلات زودگذر دنیایی است؛ هیچگاه نمی‌تواند انسان را به جایگاه حقیقی خود راهنمایی کند. در آموزه‌های دینی نگاه دیگری به دنیا شده است. زندگی دنیا نه آنقدر ارزشمند شمرده شده که هدف باشد و نه بطور کلی مردود. بلکه دنیا پلی است برای رسیدن به یک هدف والا و متعالی؛ یعنی سعادت و کمال همیشگی.