امیرالمومنین علیه السلام در نهج‌البلاغه به شجاعت پیشوای رزمندگان اسلام اشاره کرده‌اند.
در منابع اسلامی و به ویژه در نهج‌البلاغه، خطبه ۱۱ حضرت علی(ع) یکی از گنجینه‌های ارزشمند در زمینه آداب نبرد و رزم‌آوری به شمار می‌رود. این خطبه که خطاب به «محمد بن حنفیه» در جنگ جمل ایراد شده، مشتمل بر هفت توصیه کلیدی است که از استقامت در برابر دشمن تا فروگرفتن چشم از تجهیزات مهیب و در نهایت توکل بر خداوند متعال را سفارش می‌کند.
امیرالمومنین علی علیه السلام در یک حدیثی به جهاد اشاره کرده‌اند.
امیرالمومنین علیه السلام در یک حدیثی به توصیف دوستان شهید اشاره کرده‌اند.
نهج‌البلاغه به ما می‌گوید که فردا متعلق به کسانی است که امروز در بطنِ عسر و سختی، بذرهای یسر و آسانی را می‌کارند و با توکل و تدبیر، از تنگناهای زمانه عبور می‌کنند.
امام صادق علیه السلام در یک حدیثی از امیرالمومنین علیه السلام به دفاع از جان برادران و جنگ با دشمن اشاره کرده‌اند.
هنگامی که یک ملت در مسیر حق ایستادگی می‌کند، خداوند از منابعی که در محاسبات سیاسی و نظامی نمی‌گنجد، آن‌ها را یاری می‌دهد؛ همان‌گونه که در تاریخ معاصر، بارها شاهد گشایش‌های غیرمنتظره بودیم.
برای مردمی که در میهن و شهر و خانه‌شان ایستاده‌اند در مقابل دشمن، و برای زنان و مردان و کودکانی که چنین امیر و فرماندهی دارند، دیگر چه چیز می‌تواند ترس بیافریند؟
جهاد تنها یک نبرد نظامی نیست، بلکه نمادی از آمادگی، مسئولیت‌پذیری، صبر و ایستادگی در راه حق است.
در شرح حکمت ۱۵۴ نهج‌البلاغه بیان شده است: رضایت قلبی به گناه، انسان را در زمره گناهکاران قرار می‌دهد، حتی اگر آن فرد مرتکب آن عمل نشده باشد.
پیمودن صراط، مستلزم شناخت و تبعیت از ائمه است تا از خشم خدا و گمراهی در امان باشیم.
مؤمن باید در برابر دشمن، نه تنها جسور و مقاوم باشد، بلکه آگاهانه و منظم اقدام کند.
نام علی مقتبس از نام خدای منان است که بعد از تولد حضرت علی و هنگام خروج حضرت فاطمه بنت اسد-مادر حضرت- از داخل کعبه، صدایی شنید که نام فرزندت را علی بگذار.
پیشرفت و پیروزی امت در گرو همراهی آگاهانه با ولیّ خداست، اما سستی، مصلحت‌طلبی و نافرمانی از امامان، موجب شکست و گرفتارشدن مردم در حکومت‌های ستمگر شده است.
هدایتی که قرآن وعده داده، شامل حال کسانی است که در مسیرِ خداگرایی از تمنیات شخصی عبور کنند. این نگاه، راهبرد اصلی نهج‌البلاغه برای خروج از جاهلیت مدرن و رسیدن به تمدنی انسانی است.
امیرالمؤمنین علی (ع) در حکمتی نورانی، چهار موهبت الهی را که ضامن چهار پاداش قطعی هستند معرفی می‌کنند؛ آنچه در این شرح کوتاه از حکمت ۱۳۵ نهج‌البلاغه می‌خوانید، دعوتی است به بهره‌گیری از این فرصت‌های طلایی در ماه مبارک رمضان.
در شرح حکمت ۱۲۳ نهج البلاغه، امیرالمؤمنین (ع) ضمن تأکید بر دوری از بدعت و پایبندی به سنت، به مؤمنان می‌آموزد که چگونه با مدیریت «مال مازاد» و «سخن اضافی» به سعادت دنیا و آخرت دست یابند.
پژوهشگر حوزوی به تبیین روایتی از حضرت علی (ع) در رابطه با سه ویژگی مهم زنان پرداخت.
در پیوند با آیه ۴۵ سوره بقره که به نماز و صبر به عنوان یاری‌گران انسان اشاره دارد، نهج‌البلاغه «صبر» را راس ایمان می‌شمارد.
شهادت امام علی(ع) نشان داد: پیاده‌سازی عدالت همواره با مقاومت ذینفعان نظام‌های ناعادلانه مواجه می‌شود.
امیرالمؤمنین علی(ع)، راز ماندگاری در جاده لغزنده سیاست را بیان می‌کند: نه خود فریب ظواهر قدرت را می‌خورم و نه دیگران می‌توانند حقیقت را بر من مشتبه سازند؛ این بصیرتی است که انسان را از سقوط در چاهی که قدرتمندان در اوج اختیار برای خود می‌کنند، نجات می‌دهد.
انتساب مقام «امیرالمؤمنین» به حضرت علی بن ابی طالب و حصر این منصب خطیر در ایشان، نه یک تفسیر کلامی صرف، بلکه امری کاملاً موافق با نصوص صریح دینی، سوابق تاریخی مستند و حتی اعترافات علمای بزرگ اهل سنت است و ارتباطی با مباحث تقریبی ندارد.
مدرس حوزه خواهران و پژوهشگر عرصه حقوق عمومی به بررسی ماهیت بیعت در دین مبین اسلام پرداخت.
نمی‌توان دم از جهاد کبیر و عدم اطاعت از کافران زد، اما نسبت به شکاف‌های اجتماعی بی تفاوت بود، نهج‌البلاغه پیوند عمیقی میان عدل و استقامت ملی برقرار می‌کند.
آن‌طور که امیرالمومنین علی علیه السلام می‌گوید، مردمی که از جنگ روی‌گردان باشند،محکومند به ذلیل بودن و غارت شدن به پست‌ترین خلق خدا. اینجاست که حماسه متولد می‌شود: شجاعت و ایستادگی بر سر حق.
محراب، در تاریخ تشیع، فقط جایگاه پیش نمازی نیست؛ نماد استقامت در طوفان‌هاست. از مسجد کوفه تا حسینیه‌های امروز، محراب یادآور صحنه‌ای تکراری در تاریخ است، شهادت پیشوایانی که تیغ استکبار را از سر امت کوتاه کردند، اما خنجر نفاق را بر فرق خویش چشیدند. این نوشته روایتی است از شباهت دو رهبر که در ماه نزول قرآن، در اوج مظلومیت و صلابت، به دیدار معبود شتافتند.
دعا در معارف دینی به عنوان یکی از عوامل اثرگذار در تغییر سرنوشت و نزول رحمت الهی معرفی شده است.
پیوند معارف نهج‌البلاغه با آیه ۲۲ سوره نور، ترسیم‌گر سیمای جامعه‌ای است که بر مدار «مغفرت الهی» می‌چرخد.
در نگاه نهج‌البلاغه، ریشه بسیاری از انحرافات اجتماعی و شکست‌های سیاسی، ترس از غیر خداست.
امیرالمؤمنین علی (ع) در حکمت ۱۱۳ نهج‌البلاغه، سه گوهر ارزشمند را به بشریت هدیه می‌دهد: ادب به‌عنوان میراثی جاویدان، توفیق الهی به‌عنوان رهبری که هرگز انسان را به بیراهه نمی‌کشاند، و عمل صالح به‌عنوان تجارتی پرسود که سرمایه عمر را به سعادت ابدی بدل می‌کند.