تاریخ اسلام
نیم نگاهی به موزه آثار اسلامی در آلبانی
کشور آلبانی موزه ای با عنوان تاریخ تمدن اسلام که به عنوان موزه هنر و میراث اسلامی آلبانی نیز شناخته می شود ، افتتاح کرده که یک اقدام پیشگامانه در فرهنگ این کشور رقم زده است.
واکنش یاران امام علی (ع) به اتفاقات پس از رحلت پیامبر (ص) چه بود؟
برنامه «زلال تاریخ» با مرور حوادث صدر اسلام به این پرسش میپردازد که پس از انتخاب نشدن امیرالمؤمنین علی (ع) به عنوان خلیفه، واکنش یاران آن حضرت چه بود.
عاقبت احترام به نام خداوند متعال
بُشر حافی که روزگاری به خوشگذرانی و شرابخواری مشغول بود، با احترام به نام خدا مسیر زندگیاش تغییر کرد و به یکی از زاهدان بزرگ تاریخ بدل شد.
«صلح» و «دفاع مشروع» در قرآن؛ توازن ضروری برای امنیت و عدالت
«صلح» و «دفاع مشروع» در قرآن، مکمل یکدیگرند. صلح، هدف نهایی و دفاع مشروع، وظیفهای حیاتی برای حفظ امنیت و عدالت است که در شرایط تجاوز، تضمینکننده حقوق انسانهاست.
چرا کلینی و صدوق با وجود درک عصر نواب اربعه، اطلاعات زیادی درباره نائبان خاص ارائه نکردند؟
آثار به جا مانده از صدوق و کلینی، نشانگر آن است که آنها، جایگاه خاص و ممتازی برای نواب اربعه قائل بودند. اما تمرکز آنها بر گردآوری و ثبت احادیث بود.
موتورسواری برای بانوان جایز است؟
موتورسواری بانوان و عدم ارائه گواهینامه به آنها در سالهای اخیر به یک چالش و موضوع پربحث در تبدیل شده است. ابهام در قوانین موجود و تفاسیر متفاوت از آنها، وضعیت را پیچیدهتر کرده است.
پیامبر (ص) از نگاه اندیشمندان غیر مسلمان
در این مقاله از پنجره نگاه اندیشمندان غیر مسلمان نظری می افکنیم به گستره پاک و بی نهایت گلستان محمّدی، باشد که شمیم دلنواز آن یار و دردانه روزگار، ما را سرمست حضور مبارک خویش سازد و خوشه چین دشت گل های محمدی باشیم.
هر یک از ابعاد شخصیت سلمان فارسی نیازمند بررسی دقیق و مستقل است
حضرت آیتالله مکارم شیرازی در پیام تصویری به آیین اختتامیه دومین کنگره ملی سلمان فارسی، این صحابی بزرگ را الگویی کمنظیر در ایمان، جهاد و سبک زندگی اسلامی دانستند و تصریح کردند: سلمان از جهات مختلف قابل توجه است و زندگی او باید برای نسل جدید به ویژه کودکان بازگو شود.
تکامل فقه شیعه در طول تاریخ
فقه و فقاهت مهمترین رشته علوم اسلامی است که مرجعیت دینی براساس آن استوار می باشد. علی رغم فراز و نشیب حاصل در رشته های دیگر، رشته «فقه» روز به روز گسترده تر و نیرومند تر شده و یک مسیر تکاملی روشنی را طی کرده است.
طوفان نوح، جهانی یا منطقهای
حضور همیشگی حضرت نوح در میان «قومش» نشان میدهد گستره تبلیغ ایشان جهانی نبوده است. خود واژه «قوم» در عربی نیز بهمعنای گروهی از مردم است نه همه مردم.
تاثیر ازدواج حضرت محمد (ص) با حضرت خدیجه (س) در توسعه اسلام
یک استاد اخلاق با اشاره به تاثیر ازدواج حضرت محمد (ص) با حضرت خدیجه (س) در توسعه اسلام، گفت: حضرت خدیجه (س) با حمایت های مادی و معنوی در توسعه اسلام و ترویج توحید نقش مهمی داشت.
درس ماندگار هجرت؛ وقتی تدبیر نبوی به معجزه طبیعت پیوند خورد
غار ثور در فرآیند هجرت نبوی، نقطهای حساس در مسیر هجرت بود؛ اراده الهی، با سادهترین عناصر طبیعت سپری ناپیدا ساخت تا این درس را بدهد که حتی پیچیدهترین طرحهای امنیتی و بهترین مسیرهای پنهان، بدون «ارده خداوند» به سرمنزل نجات نمیرسد.
نقش بیبدیل زنان در تاریخ اسلام؛ از حضرت خدیجه(س) تا زینب کبری(س)
مبلّغ مدرسه علمیه هاجر خمین در نشستی، به تبیین جایگاه والای زن در اسلام و نقش بیبدیل حضرت زینب کبری(س) در واقعه عاشورا پرداخت و گفت: اسلام زن را نه تنها موجودی درجه دوم نمیداند، بلکه او را رکن اصلی خانواده و جامعه معرفی کرده است.
بررسی مدلهای حکمرانی از معاویه تا ماکیاولی در ماهنامه موعود
ماهنامه شماره 294-295 مجله موعود به بررسی مدل های حکمرانی از معاویه تا ماکیاولی فیلسوف و سیاستمدار ایتالیایی پرداخته است.
شمشیر حمزه در قلب مکه نماد شجاعت و دلاوری
روزی رسول خدا«ص» در مکه بر روی سنگی نشسته بود که مشرکین به آزارش کمر بستند و بچهدان شتری را بر سرش انداختند، بدان قصد که آسیبی به جان پیامبر وارد سازند. حضرت به حالت غمگین به خانه آمد و ناگزیر ماجرا را برای ابوطالب باز گفت. حمزه و ابوطالب شمشیر به دست به کنار خانه کعبه آمدند و حمزه همان بچهدان شتر را بر سر یکیک مشرکان کشید و آنان از شدت هراس جرئت مقاومت و عکسالعمل نداشتند.
مسجد؛ پناهگاه مردم در بحرانها و سنگر فرهنگی در جنگ نرم
در طول تاریخ اسلام، مسجد صرفاً عبادتگاهی برای نماز نبوده است؛ بلکه بهعنوان قلب تپنده جامعه اسلامی، در بزنگاههای دشوار تاریخی، همواره مأمن و ملجأ مردم بوده است. چه در روزگار فشارهای اقتصادی، چه در دوران جنگ و چه در عصر کنونی با تهاجم فرهنگی و جنگ نرم، مسجد توانسته است نقشی فراتر از یک مکان عبادی ایفا کند و به مرکز حمایت اجتماعی، فرهنگی و معنوی مردم تبدیل شود.
حکمت خاتم| چه زمانی سکوت مصلحت است و چه زمانی مفسده؟
زبان همچون تیغ دولبه است؛ اگر خیر از آن جاری شود، ارزشش از سکوت بیشتر است و اگر شرّ از آن بتراود، سکوت گزینهی بهتری خواهد بود.
چرا پیکر رسول الله (ص) تنها ماند و سقیفه شلوغ شد؟/ پیچیدگیهای خاص سیاسی اواخرحیات پیامبر
پیکر پیامبر(ص) در خلوتی بیسابقه ماند، در حالی که در سقیفه گروهی -بیاعتنا به غدیر- برای تعیین خلافت گرد آمدند؛ رویدادی که شکافهای سیاسی و مذهبی پس از رحلت پیامبر را رقم زد و تاریخ را برای همیشه دگرگون کرد.
چگونه دختران شعیب نبی (ع) سرنوشت حضرت موسی (ع) را تغییر دادند؟
از چاه آب مدین تا پیوندی الهی؛ داستان دیدار موسی (ع) با دختران شعیب (ع)، آغاز ماجرایی شد که او را از چوپانی به پیامبری رساند. این روایت، گواهی است بر تقدیر الهی و نقش زنان در تاریخ انبیا.
چرا اربعین حسینی در تاریخ اسلام بینظیر است؟
اربعین امام حسین (ع)، روزی بینظیر در تاریخ اسلام است؛ جابر بن عبدالله نخستین زائر کربلا بود که با ارادت و حزن به زیارت امام آمد و این سنت سالانه با روایات معتبر استمرار یافته است.
معرفی کامل فرزندان امام حسین(ع)
در مورد تعداد فرزندان امام حسین(علیه السلام) بین مورخین اختلاف است اما بنا به آنچه ما بدان رسیدیم، امام حسین(علیه السلام) دارای شش فرزند بودند، گر چه بعضی از نقلها برای امام حسین(علیه السلام) هفت و بعضا ده فرزند نام برده اند.
سکینه دختر امام حسین(ع) بانوی ادب و شجاعت
حضرت سکینه، دختر امام حسین(ع) که ما معمولاً وی را به صورت شخصی خردسال می شناسیم. افزون بر حضور در نهضت کربلا از آغاز تا پایان، تلاش های زیادی در صحنه های اجتماعی، فرهنگی و سیاسی سال های بعد نیز داشته است که در این مقاله بدان می پردازیم.
عمار یاسر؛ تجسم ارزشهای قرآنی
ستایشهای فراوان رسول خدا(ص) از عمار یاسر، او را به چهرهای محبوب، الگویی ایمانی، اسوه حق و تجسم ارزشهای قرآنی تبدیل کرد که معیار حق شناخته میشد، چراکه پیامبر اکرم(ص) فرموده بود: «عمار با حق است و هرگز از آن جدا نمیشود.»
سندیت وجود حضرت رقیه(س) و تأثیر شهادت ایشان در افشای چهره یزید
منابع تاریخی اصیل و کهن وجود حضرت رقیه(س) را اثبات میکنند. شهادت مظلومانه ایشان در شام، با افشای جنایات یزید و تأثیر بر افکار عمومی، نقشی کلیدی در سقوط مشروعیت بنیامیه داشت. این واقعه، نماد مظلومیت اهل بیت(ع) در تاریخ شد.
بررسی ازدواج نوه حضرت عباس علیه السلام با نوه یزید
در برخی از منابع از شخصی به نام على بن عبدالله بن خالد بن یزید بن معاویه یاد شده که ادعا میشود مادرش نفیسه، دختر عبیدالله، فرزند حضرت عباس علیهالسلام است.
مؤلفان کتب أربعه و صحاح سِتّه اهل کجا بودند؟
ایران نهتنها مهد تمدنهای کهن که یکی از بزرگترین مراکز تولید علم در جهان اسلام بوده است. بسیاری از مؤلفان برجسته در تاریخ حدیث و فقه اسلامی، از دل همین سرزمین برخاستهاند؛ از بزرگان مکتب تشیع مانند کلینی، شیخ صدوق و شیخ طوسی گرفته تا مؤلفان منابع اصلی حدیث اهلسنّت که امروز به عنوان صحاح سته شناخته میشوند. این واقعیت نشان میدهد که جغرافیای ایران، قرنها قلب تپندهی علم و اندیشه اسلامی بوده است.
تأثیر مقتلنگاری در شکلگیری و تثبیت شعائر عاشورایی
استاد حوزه علمیه با بیان اینکه مقتلنگاری تأثیر عمیق و گستردهای در شکلگیری و تثبیت آیینها و شعائر عاشورایی در جوامع شیعی داشته و فراتر از آن، جوامع اهل سنت و حتی غیر مسلمان را نیز تحت تأثیر قرار داده است، گفت: راویان حدیث و شاگردان مکتب اهل بیت(ع) کسانی بودند که اولین مقتلهای امام حسین(ع) را براساس شواهد و قرائن تدوین کردهاند.
چرا تطبیق سفیانی در هر دوره تاریخی اشتباه است؟
یکی از شخصیتهایی که به صورت مکرر در طول تاریخ اسلام مورد سوءتطبیق قرار گرفته، «سفیانی» است. این خطا ناشی از دو عامل است: وجود برخی شباهتهای ظاهری و نسبی مانند انتساب به بنی امیه و دیگری، شرایط بحرانی سیاسی و اجتماعی.
گزارشی مختصر و مفید از واقعه کربلا/ مقتل امام حسین (ع) «الطبقات الکبرى»
گزارش ابن سعد، هرچند گاه کوتاه است، اما به دلیل تقارن زمانیاش با راویان دست اول و مستند بودن روایات به شیوخ و منابع اصلی، برای بازسازی تاریخی مقتل اهمیت دارد.
بانویی شریف در کربلا که کمتر کسی آن را میشناسد
۲۰ محرم الحرام روز شهادت بی بی شریفه، دختر امام حسن مجتبی (ع) است که در کاروان اسرا حضور داشته و به دلیل رنج اسارت به شهادت میرسد.
