در ذهنیت عموم جامعه، احکام پنجگانۀ شرعی (واجب، حرام، مستحب، مکروه، مباح) یک سلسله مراتب خطی و ساده دارند. حرام در قعر جدول و مکروه یک پله بالاتر از آن قرار دارد و گویی فاصلهای عظیم میان این دوست. گناه، گناه است و عقاب دارد؛ مکروه، صرفاً یک «ترک اولی» است و عقابی بر آن مترتب نیست.
سه گناهی که دعای شما را خنثی میکند؛ حجت الاسلام رفیعی از موانع استجابت دعا می گوید.
آیت الله جوادی آملی با تأکید بر اینکه انسانها در بند گناهان خود گرفتار شده اند، ماه رمضان را فرصتی برای آزادی از این بند و رسیدن به خودسازی معنوی معرفی کرد.
حوزه/ گناهکار برای انجام معصیت، ناچار است از همان نعمتهایی بهره ببرد که خداوند برای بندگی به او داده است؛ و این یعنی ناسپاسی آشکار.
حضرت آیت الله جوادی آملی، نصیحتی از درس اخلاق امام خمینی در قم بیان کردند.
در معارف دینی سفارش شده که در برخی زمان ها نباید اظهار خوشحالی کنیم.
آیا با دعا کردن یا نذرکردن میتوان تقدیر خود و دیگران را تغییر داد؟
حضرت آیت الله جوادی آملی با تشریح یک واژه مهم در روایات، نکات مهمی را درباره مال حرام بیان کرد.
خیر آن نیست که مالت فراوان یا فرزندانت بسیار و مرید باشند یا مرید زیادی داشته باشی؛ بلکه خیر آن است که علمت افزون و بردباریت بسیار باشد و اگر بر مردم می بالی، بالیدنت به پرستش پروردگارت بود.
انسان اگر گناهی را از کسی ببیند و بین مردم مؤمن پخش کرد شاید خداوند گناه گنهکار را ببخشد اما هرگز از گناه فردی که آبروی او را در میان مردم میبرد نمیگذرد.
مبلغ/ شک دربارۀ بازگشت به خدا و قیامت یکی از مهمترین عوامل ارتکاب گناه است؛ وقتی انسان دربارۀ این دو اصل اساسی شک داشته باشد، میگوید: باید امروز را غنیمت بشماریم، از کجا معلوم که فردایی نیز باشد؟ اینجاست که هوسها و خواهشهای نفس بر انسان غلبه و او را وادار به گناه میکند.
مبلغ/ آیت الله حاج آقا مجتبی تهرانی با طرح این سوال که دعای چه افرادی مستجاب نمیشود، میگوید: خداوند میفرماید کسی که رنگ چهرهاش عوض نشده؛ یعنی دیده حرام مرتکب میشوند و تخلّف میکنند، امّا ناراحت نشده، دعایش مستجاب نمیشود.