آزادی در منطق اسلام، پیش از آنکه مفهومی اجتماعی باشد، حقیقتی درونی و اخلاقی است. روزه بهعنوان عبادتی تربیتی، انسان را از اسارت هوای نفس، وسوسههای شیطانی و وابستگی به نگاه دیگران رها میسازد و با تقویت تقوا و خدامحوری، او را به حریت و استقلال اراده میرساند.
یک کارشناس مذهبی با اشاره به اعمال روز پایانی ماه مبارک رمضان، از لزوم توجه به صدقه دادن و کمک کردن به بندگان خدا در این روز سخن گفت.
یک کارشناس مذهبی گفت: دستور خدا این است که وقتی شما یک ماه روزهداری کردید، لازم است روزهداری خود را با پرداخت فطریه و زکات تکمیل کنید.
جهانیان در حیرتاند که چگونه ملتی زیر بیسابقهترین بمبارانها و وحشیانهترین محاصرهها در غزه، اینگونه استوار ایستاده است.
زمانی خداوند از شما رضایت دارد و از عملکرد شما خشنود میشود که حب و بغضها و دوستی و دشمنیها را برای خدا خالص کنید.
شب آخر ماه رمضان نزد خداوند بسیار مبارک است و اعمال و فضیلتهای بسیار دارد.
امام صادق(ع) توصیههایی در پاسداشت شب بیست و سوم رمضان شب قدر بیان فرمود.
حجتالاسلام و المسلمین شیخ حسین انصاریان در مراسم شب قدر در مسجد مقدس جمکران، گفت: ملت ایران هم به تاسی از مولای خود زیر بار زور نرفته و نخواهد رفت و نمیرود و خیالتان جمع باشد که هر آرزویی بر ضد این ملت دارید براساس آیات و روایات به گور خواهید برد و خواب شما تعبیر نخواهد شد.
شب بیست و سوم ماه رمضان، سومین شب قدر است که علاوه بر اعمال مشترک این شبها دارای اعمال و فضیلتهای خاصی هم است.
امام علی(ع) توسط امام حسن(ع)، امام حسین(ع)، محمد حنفیه و عبدالله بن جعفر غسل داده شد. امام حسن(ع) بر جنازه امام نماز میت خواند. علی(ع) را شبانه دفن کردند. محل دفن امام علی(ع) برای جلوگیری از نبشقبر توسط خوارج و دشمنی بنیامیه پنهان بود تا اینکه امام صادق(ع) در زمان حکومت بنیعباس محل قبر را برای همگان آشکار کرد.
حضرت آیتالله خامنهای: «قلّهی ماه رمضان، ایّام قدر و لیالی مبارکهی قدر است؛ ما به این قلّه رسیدهایم؛ از فرصت بینظیر توسّل و تضرّع و دعا و طلبِ از پروردگار عالم [باید] استفاده کنیم.
شب بیست و یکم و دومین شب قدر در حالی فرا میرسد که اعمال خاصی برای آن وجود دارد.
صله رحم در ماه رمضان، با تأکید آیات و روایات، فرصتی بینظیر برای تجلی محبت و مودت، احیای پیوندهای خانوادگی و اجتماعی است. افطاریهای جمعی و فضای معنوی این ماه، بستر مناسبی برای رفع کدورتها و تقویت ارتباطات خانوادگی فراهم میکند. صله رحم، علاوه بر افزایش برکت و طول عمر، به تقویت هویت جمعی، رضایت الهی و پاداش اخروی منجر شده و جامعهای پر از مهر و عطوفت را به ارمغان میآورد.
دعا در معارف دینی به عنوان یکی از عوامل اثرگذار در تغییر سرنوشت و نزول رحمت الهی معرفی شده است.
شب قدر از بزرگترین و سرنوشتسازترین شبهای سال در معارف اسلامی است.
تقدیر، نه سرنوشتی محتوم، بلکه نظامی پویا از علتومعلول است که از طریق اختیار، دعا و اعمال انسان شکل گرفته و تغییر مییابد.
به مناسبت فرارسیدن لیالی قدر ماه مبارک رمضان برخی از توصیههای حضرت آیتالله خامنهای برای استفادهی هرچه بهتر و کاملتر از این فرصت گرانبها را مرور میکند.
اعمال شبهاى قدر بر دو نوع است. يكى اعمال مشترکی كه در هر سه شب بايد انجام داد، و ديگر اعمالى كه مخصوص به هر يک از شبهاى قدر است.
خداوند به مؤمنان صدر اسلام هشدار داده است که اگر از دین خود برگردند، خداوند در آینده قومی را خواهد آورد که محبوب پروردگار هستند.
پایداری اثر روزه منوط به جامعیت آن (کنترل همه اعضا و پرهیز از گناه) و تداوم مجاهدت نفس پس از رمضان است تا فضایل آن به عادت تبدیل شود.
سفره پهن شده، نان تازه، پنیر، سبزی، خرما و آش گرم در کنار چای هلدار، همان ترکیب ساده اما پر از عطر خاطرهای است که هر ساله در خانه پدری تکرار میشود. مادر مثل همیشه سینیهای کوچک را آماده میکند، نوهها را در آغوش میگیرد و پدر با لبخند گوشه سفره مینشیند، در حالی که نگاهش روی چهره تکتک عزیزانش میچرخد.
اگر دعا با لسان ذات و استعداد باشد مورد قبول است و رد نمیشود، و به اندازه استحقاقش فیض به او افاضه میشود.
خواندن «صد رکعت» نماز، در هر رکعت پس از سوره «حمد» «ده مرتبه» سوره «توحید» خوانده شود. شیخ مفید در کتاب «مقنعه» از حضرت امیرالمؤمنین(علیه السلام) روایت کرده: که هرکه این عمل را انجام دهد، حق تعالی ده فرشته به سوی او می فرستد تا دشمنانش را از پری و آدمی از او دور کنند و هنگام مرگ او سی فرشته می فرستد که او را از عذاب دوزخ مژده ایمنی دهند.
حجت الاسلام سید محمدتقی محمدی از کارشناسان احکام شرعی به سؤالات پیرامون «از کجا بفهمیم روزه برای ما ضرر دارد؟» پاسخ داد.
یک پژوهشگر قرآنی با اشاره به آیات ۴۱ تا ۴۶ سوره یاسین گفت: تبیین این آیات نشان میدهد که هرچند پیشرفتهای علمی و ابزارهای مادی مانند کشتیها از نشانههای لطف و تدبیر الهی هستند، اما نجات و امنیت انسان در نهایت به رحمت خداوند وابسته است و بیتوجهی به تقوا و نشانههای الهی میتواند انسان را در برابر حوادث و عذابها آسیبپذیر کند.
زهیر احمدی در مجموعه درسگفتارهای «روزه اولیها» به بررسی روشهای صحیح تربیت عبادی کودکان در ماه رمضان میپردازد و با تأکید بر پرهیز از ایجاد تصویری خشن و ترسناک از خداوند در ذهن کودکان، به والدین آموزش میدهد که چگونه با برخوردی مهربانانه و منطقی، همزمان با تقویت انگیزه روزهداری در فرزندان، زمینه را برای حفظ ارتباط عاطفی آنها با خداوند فراهم کنند.
یک خطیب تهرانی گفت: بزرگترین اثر و فایده روزه و ماه رمضان، دادن اراده به انسان است. اینکه انسان متوجه میشود چقدر قدرت و توان دارد که اراده کند حتی در برابر حلالترین حلالها هم میتواند مدیریت استقامت داشته باشد.
آنچه با حال دعاکننده مناسبت دارد این است که از خدای تعالی با جهاتی که منتسب به اوست درخواست کند.
روزه با تمرین خویشتنداری، اراده را تقویت، اضطراب را کاهش و صبر را نهادینه میکند و با ایجاد تقوا، به تعادل روانی فردی و سلامت روان جمعی کمک میکند.
عبدالله مستوفی از خاندانان مستوفیان قاجار و دولتمرد عصر قاجار و پهلوی بود در کتاب سه جلدی «شرح زندگانی من» طلاعات بسیاری درباره اوضاع اجتماعی و فرهنگی ایران و آداب و رسوم ایرانیان در دوران قاجار و اوایل پهلوی نقل کرده است. در بخشی از کتاب وی اطلاعات خواندنی نیز درباره ماه رمضان و آیین نیایش مردم ایران دارد.