احکام و فقه
محبت اهلبیت(ع)، یک حکم شرعی است نه صرفاً یک احساس
تولی و تبری در فقه شیعه، صرفاً توصیهای اخلاقی نیست، بلکه تکلیفی همپای نماز و روزه است که جزئیترین رفتارهای مؤمنان ــ از شرط تشیع برای مراجع تقلید گرفته تا آداب سفر و طهارت در زیارت ائمه اطهار(ع) را جهتدهی میکند.
احکام شرعی | وسائل پیدا شده در مدرسه
حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنهای به استفتائی پیرامون «وسائل پیدا شده در مدرسه» پاسخ گفتهاند.
آیا فسخ نذر پس از خواندن صیغه نذر، امکان پذیر است؟
نذر به عنوان یکی از اعمال عبادی و تعهدات شرعی در فقه اسلامی جایگاه ویژه ای دارد. بسیاری از افراد در شرایط مختلف زندگی، برای رسیدن به اهداف مادی یا معنوی، نذر می کنند و با خواندن صیغه، خود را ملزم به انجام عملی خاص می نمایند.
آیا موسیقی سنتی حرام است؟
حجتالاسلام والمسلمین محمدی طبق نظر حضرت امام خمینی رحمهالله، شنیدن و نواختن موسیقی مطرب حرام است؛ اما صداهایی که مطرب بودن آنها مشکوک باشد، اشکالی ندارد.
پاسخ آیتالله شبیری زنجانی به حکم اجبار زن به بدحجابی از سوی شوهر
حضرت آیت الله العظمی شبیری زنجانی به پرسشی درباره «وظیفه زن در صورت درخواست یا اجبار مرد به بد حجابی وی» پاسخ گفته است.
غسل زیارت چیست؟
غسل زیارت، غسلی است که فرد پیش از زیارت پیامبر اکرم (ص)، ائمه اطهار (ع)، حرمهای مطهر و برخی اماکن مقدس انجام میدهد. به عبارتی منظور از غسل زیارت، شستوشوی کامل بدن با نیت آمادگی برای زیارت اولیای الهی است.
معیار پرداخت خمس، قیمت روز پرداخت یا قیمت روز خرید؟
کارشناس احکام، در پاسخ به پرسشی درباره حکم شرعی خمسِ مواد غذایی باقیمانده از سال گذشته، اعلام کرد که بر اساس فتوای آیتالله العظمی مکارم شیرازی، ملاک محاسبه قیمت برای پرداخت خمس، قیمت روز (زمان پرداخت) است، نه قیمت زمان خرید.
احکام مُحرم | چرا امام شهید به روضههای خانگی همیشه تأکید داشتند؟
مجالس عزاداری را نباید تنها در اجتماعات بزرگ دید؛ روضههای خانگی سابقهای دیرینه دارند و خانه را به عطر یاد اهلبیت معطر میکنند. رهبر شهید نیز خود در منزل، روضههای خانگی کوچک برگزار میکردند.
از سکههای طلا تا بیتکوین؛ آیا خرید و فروش ارز دیجیتال در سبدِ داراییِ یک مؤمن جایز است؟
با ورودِ موجِ پرسر و صدایِ ارزهایِ دیجیتال به بازارهایِ مالیِ جهانی، بسیاری از مؤمنان میانِ دو راهیِ سودآوریِ کلان و حفظِ حلال و حرام قرار گرفتهاند؛ پرسشی که پاسخِ آن فراتر از یک نظرِ ساده، نیازمندِ تحلیلِ دقیقِ ماهیتِ این داراییهاست.
احکام مُحرم | عزاداری امام حسین علیه السلام یعنی توجه به حقالله و حقالنّاس
عزاداری صحیح، تنها به گریه و سینهزنی محدود نمیشود، بلکه همراه با رعایت حقالله، حقالناس و ادای حقوق اهلبیت(ع) معنا پیدا میکند. نماز، خمس، زکات و دیگر واجبات نباید به بهانه عزاداری ترک شوند و احکام دینی باید با جزئیات برای مردم تبیین شود.
احکام مُحرم | تأکید امام شهید بر ظرفیت پنهان عزاداری؛ امامزادگان و بقاع متبرکه، چه نقشی در احیای دینداری دارند؟
بقاع متبرکه و امامزادگان ظرفیتهای مهمی برای بهرهبرداری فرهنگی و دینی در محرم و صفرند. میتوان از آنها برای بیان معارف، برگزاری مجالس عزاداری و برنامههای کودکان استفاده کرد، مشروط بر اینکه برنامهها کاملاً سالم و بدون آلودگی باشند.
تلاقی اهداف خمس و مالیات در«رفاه عمومی»/چالش پرداخت مضاعف مؤدیان متدین
تلاقی اهداف خمس و مالیات در نقطه«رفاه عمومی و فقرزدایی» نشان میدهد که سیستم مالی اسلام و سیستم مالی مدرن به رغم تفاوت در خاستگاه ایدئولوژیک، در پی پاسخگویی به چالشهای اقتصادی مشابهی هستند.
احکام مُحرم | بدعتهای عزاداری؛ حتی موسیقی حلال هم در شأن مجالس سیدالشهدا(ع) نیست
ورود ابزار موسیقی به مجالس مذهبی و مراسم ترحیم، پدیدهای آسیبزا است که با شأن عزاداری حضرت سیدالشهدا (ع) سازگاری ندارد. بیتوجهی به تبیین احکام شرعی در سالهای اخیر موجب شده تا آیینهای سنتی و رحمانی ترحیم، جای خود را به روندی نگرانکننده بدهد که مقابله با آن نیازمند موضعگیری صریح و بهرهگیری از ابزار قلم و رسانه است.
احکام شرعی| زندگى در جایى که دین مؤمن محفوظ نمىماند
آیت الله سیستانی در استفتائی درباره « زندگی در جایی که دین مؤمن محفوظ نمیماند» پاسخ گفتند.
احکام شرعی | آداب و احکام تشییع پیکر رهبر شهید امت اسلام
تشییع پیکر رهبر شهید، تنها یک مراسم نیست؛ بلکه جلوهای از تعظیم شعائر الهی و فرصتی برای بهرهمندی از برکات و ثوابهای معنوی است.
تأکید بر صیانت از عزاداریها؛ سبکهای لهوی نباید وارد روضه امام حسین(ع) شود
آوازخوانی لهوی (غنا) حرام است و به تأکید رهبر شهید، حتی اگر در قالب تلاوت قرآن یا روضه باشد، جایز نیست؛ باید از ورود این سبکها به مجالس حسینی جلوگیری کرد.
عزاداری اصیل در گرو پرهیز از افراط و تفریط در بیان و پرهیز از انحراف در سبک است
حفظ اصالت و وقار مجالس عزاداری، در گروی صیانت از جایگاه والای اهلبیت (علیهمالسلام) در برابر دو آسیب بنیادین است: نخست، پرهیز از افراط در بیان مقامات و تجاوز از مرزهای عقیدتی؛ و دوم، اجتناب از سبکهای اجرایی و مرثیهخوانی که با وقار این مجالس مقدس سازگار نبوده و به کیفیتهای لهوی یا غناگونه نزدیک باشد.
فتوای آیتالله سیستانی درباره دفع پسماند؛ آلودگی رودخانهها حرام است
آیتالله سیستانی ـ مرجع تقلید شیعیان در فتوایی ـ اعلام کرد که «ریختن فاضلاب تصفیهنشده، پسماندهای جامد، و همچنین ضایعات پزشکی و شیمیایی در رودخانهها جایز نیست؛ زیرا این کار موجب وارد آمدن زیان عمومی به مردم میشود. کسی که چنین کاری انجام دهد، از نظر شرعی گناهکار است.»
احکام شرعی و چگونگی اقامه نماز لیله الدفن برای شهدا و رهبر شهید
نماز شب دفن، ویژهٔ شب نخستِ پس از تدفین است و برای هر متوفی در هر مکان، باید جداگانه اقامه شود؛ همچنین هرچند میتوان ثواب یک نماز را به چند نفر هدیه کرد، اما استحباب مؤکد در خواندن نمازی مستقل برای هر فرد است.
تقاص طلب از اموال باقیمانده مستأجر؛ توضیح یک حکم فقهی
حجتالاسلام والمسلمین محمودی، نماینده آیتاللهالعظمی سیستانی، در پاسخ به پرسشی درباره دو جلد قرآن نفیسِ جامانده از مستأجری که بدهی خود را پرداخت نکرده و گفته میشود فوت کرده است، توضیح داد که اگر صاحبخانه مطمئن باشد مستأجر بدهکار بوده و قصد پرداخت بدهی را نداشته، میتواند قرآنها را به عنوان تقاص بدهی خود بردارد.
احکام شرعی | خواستگاری رفتن در ایام عزاداری
حضرت آیت الله مکارم شیرازی به استفتائی پیرامون «خواستگاری رفتن در ایام عزاداری» پاسخ گفتند.
احکام شرعی | پوشیدن لباس مشکی تا اربعین
حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنهای به استفتائی پیرامون «پوشیدن لباس مشکی عزاداری سیدالشهدا علیه السلام تا اربعین» پاسخ گفتهاند.
احکام مُحرم | آیا هر روضهای که اشک بگیرد، از نظر شرعی مجاز است؟
هرگونه روضهخوانی و اشعار باید دارای مستند معتبر باشد. نسبت دادن سخنان به معصومین (ع) تنها در صورتی جایز است که یا سندیت قطعی داشته باشد (زبانقال) یا کاملاً متناسب با شأن و مقام آن بزرگواران باشد (زبانحال)؛ در غیر این صورت، ورود به این مباحث ممنوع است.
احکام مُحرم | چرا حفظ دین در طول تاریخ با مجالس محرم گره خورده است؟
مجالس محرم در طول تاریخ مهمترین بستر انتقال معارف اهلبیت(ع) و آموزش دین بودهاند. ائمه(ع) بر برپایی این مجالس تأکید داشتند و در دورههایی که ابزارهای تبلیغی وجود نداشت، حفظ، ترویج و آموزش آموزههای دینی عمدتاً از طریق همین محافل عزاداری انجام میشد.
کار کردن در تاسوعا و عاشورا و دریافت مزد برای مداحی و سخنرانی
این پاسخ فقهی، ابهام رایج درباره «حرمت کار در روز عاشورا» را با تفکیک بین «حکم شرعی» و «آثار معنوی» برطرف میکند. طبق نظر آیتاللهالعظمی شبیری زنجانی، آنچه در روایات نکوهش شده، دنبال کردنِ حاجاتِ دنیوی و مادی در این ایام است که منجر به «عدم برکت» میشود.
آیا سجده زیارت عاشورا بر روی دست صحیح است؟
حجتالاسلاموالمسلمین فلاحزاده در پاسخ به استفتائی درباره شرایط صحت سجده زیارت عاشورا، بر لزوم رعایت احکام کلی سجده تأکید کرده و شرایط پیشانی گذاشتن بر مُهر و اشیای مجاز را تبیین نمودند.
احکام مُحرم | آیا در عزاداری میتوان بر اساس سلیقه شخصی عمل کرد؟
احکام شرعی محدود به موضوعات گذشته نیست و با پیدایش مسائل جدید، گستره فقه نیز توسعه مییابد. همه رفتارهای اختیاری انسان نیازمند حکم شرعی هستند. عزاداری برای سیدالشهدا(ع) نیز از این قاعده مستثنا نیست؛ بنابراین شیوههای عزاداری باید بر اساس موازین شرع باشد، نه سلیقه و خواسته شخصی، تا مورد رضایت خداوند و اهلبیت(ع) قرار گیرد.
آیا میتوان نذر روز عاشورا را به روز دیگری منتقل کرد؟
حجتالاسلام والمسلمین محمودی با استناد به فتوای حضرت آیتاللهالعظمی سیستانی بیان کرد که اگر نذر به صورت شرعی و با صیغه صحیح انجام شده باشد، وفای به آن واجب است و تغییر زمان آن جایز نیست.
حکم پوشیدن لباس سیاه در ماه محرم چیست؟
پوشیدن لباس سیاه بنا بر مشهور بین همه علما چه در حال نماز یا غیر آن مکروه است و اختلافی در این حکم نقل نشده است اما پوشیدن لباس سیاه در عزاداری سیدالشهدا علیهالسلام و ماه محرم از این کراهت مستثنی است.
وکیلِ من| چگونه بدون ربا از پول خود سود دریافت کنیم؟
اگر پولی را به دیگری قرض دهید و شرط سود ماهیانه کنید، این کار طبق نظر بسیاری از مراجع تقلید و قوانین شرعی ربا محسوب شده و حرام است.
