پایان ماههای سوگواری محرم و صفر و فرارسیدن ماه ربیعالاول، در فرهنگ عامه ایرانیان نقطه عطفی در تغییر مناسبات اجتماعی و آیینها و آداب و رسوم بوده است؛ گذر از دو ماه سوگواری و ورود به ماهی که در باور عمومی گشایش و شادمانی به دنبال دارد، با آداب و رسومی همراه است که البته بخشی از آنها در گذر زمان ارتباط تنگاتنگی با خرافه نیز پیدا کردهاند.
در ماه محرم مراسم و آیینهای سوگواری و عزاداری در نقاط مختلف کشور برگزار میشود که میتوان به آیین کربزنی لاهیجان، نخلگردانی یزد، یزلهخوانی بوشهر، دمامزنی جنوبی ها، گلمالی لرها، شاخسی واخسی آذربایجان و طشتگذاری آذریها به عنوان منحصربهفردترین مراسم در سالهای گذشته نام برد.
تفاوت فرهنگی به خودی خود تهدیدی برای ازدواج نیست، موفقیت در ازدواجهای دوقومیتی به میزان انعطاف پذیری، مهارت گفت و گو و توانایی زوجین در رسیدن به توافقهای مشترک بستگی دارد.
امام حسین(ع) با مشاهده آثار خستگی و تشنگی در چهره سپاهیان دشمن، علیرغم کمبود آب، دستور دادند که طشتها را با آبِ مشکها پر کنند تا هم سربازان حر و چهارپایان سپاهش سیراب شوند.
آیین بستهبندی نبات متبرک که از سنتهای دیرپای حرم مطهر امام رضا(ع) است، با حضور جمعی از خادمان در رواق دارالهدایه برگزار شد.
عید غدیر یکی از مناسبتهای مذهبی مهم در میان شیعیان است که علاوه بر مناسک مذهبی مخصوص به خود، آداب و رسوم و باورهایی هم در طول زمان درباره آن شکل گرفته است تا بخشی از این جشن رنگ و بوی ایرانی به خود بگیرد.
استان قم به دلیل قرار داشتن در کانون بسیاری از حوادث فرهنگی و تاریخی کشور، طی قرن های گذشته ساکنانی از اقوام مختلف و با آداب و رسوم های متفاوت را در خود جای داده که این باعث شکل گیری آئین ها، آداب و رسوم مختلف در این استان شده است.
مردم پاکستان همچون دیگر کشورهای اسلامی، ماه رمضان را با آداب و رسوم خاصی آغاز میکنند و به آیین دینی و معنوی خود پایبند هستند.
ماه رمضان در ایران با لایهای از باورها و آیینهای محلی درهمتنیده است که در هر منطقه رنگ و معنای خاص خود را دارد. بسیاری از این رسمها، در ظاهر سادهاند اما در باطن، حامل امید، نذر و نوعی گفتوگوی درونی با امر قدسی هستند؛ آیینهایی که نسل به نسل منتقل شده و هنوز در برخی شهرها و روستاها اجرا میشوند.
با فرا رسیدن ماه رمضان، کوچههای شهرهای ایران رنگ و بوی دیگری میگیرند. در جنوب، بوی عود و خرما از سفرههای افطار بلند میشود، در شرق، نغمههای «رحمهزونیکه» در شبهای ماه میپیچد و در غرب، زنان بختیاری با سینیهای حنا به استقبال شبهای قدر میروند. اینجا ایران است، جایی که هر شهر، روایت خود را از مهمانی خدا دارد.
ماه رمضان با مجموعهای از آداب و رسوم محلی همراه است که در هر منطقه رنگ و بویی متفاوت گرفته و بخشی از هویت فرهنگی مردم را شکل داده است. آیینهایی که هر روز هفته، بهانهای برای همنشینی، نذر، دعا و امید بودهاند. بسیاری از این رسوم امروز یا منسوخ شدهاند یا به شکل کمرنگتری ادامه دارند؛ اما یادآوری آنها، یادآوری ردپای فرهنگ عامهای است که نسل به نسل منتقل شده و اکنون در معرض فراموشی است.
ماه مبارک رمضان در قم، تنها موسم روزهداری و عبادت فردی نیست، بلکه عرصهای برای احیای سنتهای دیرینه، تحکیم روابط خانوادگی و گسترش همدلی اجتماعی است؛ از آیین کلوخاندازان و آشتیکنان تا جلسات خانگی قرآن و احیای باشکوه شبهای قدر، جلوههایی از فرهنگی ریشهدار که نسل به نسل تداوم یافته است.
روزهداری در برگ برگ تاریخ مازندران با رسوم متفاوت و شیرینی همراه بود؛ رسومی که هرچند پاره ای از آنها به صورت جسته گریخته اجرا می شود، اما برخی از آنها آنچنان در گذر زمانه رنگ باخته و به فراموشی سپرده شدهاند که به جز سالخوردگان و پژوهشگران فرهنگ از آن چیزی نمیدانند.
بلندترین شب سال قرار بود بهانهای برای باهمبودن باشد، اما حالا برای بعضی دامادها به شب حسابوکتاب و فشار مالی تبدیل شده است. «یلدا برون» که زمانی نمادی از محبت و دیدار دو خانواده بود، امروز زیر سایه تجملات، توقعات و نمایشهای لاکچری فضای مجازی، از یک سنت ساده به میدانی برای رقابت و چشموهمچشمی بدل شده است.
سیزدهم فروردین، روزی که مردم از خانه بیرون میروند تا به باورهای کهن، نحسی این روز را در دل طبیعت بزدایند، ریشهای عمیق در تاریخ و اساطیر دارد. از آشوبهای ازلی و نحوست عدد سیزده در باورهای جهانی تا آیینهای طلب باران و جشنهای آریایی، روایتهای متعددی درباره منشأ این روز نقل شده است.
ماه مبارک رمضان از آغاز تا پایان مملو از آداب و رسومی است که با رسیدن به نیمه آن و همزمان با آغاز مناسبتهایی همچون ولادت امام حسن مجتبی (ع) به شکل پررنگتری نمایان میشوند. آدابی که هرچند برخی از آنها در گذر زمان دیگر همچون گذشته اجرا نمیشود، اما هنوز هم در نقاط مختلفی از کشور برگزار میشود و یک پژوهشگر فرهنگ عامه به آنها پرداخته است.
سلطان نشین عمان سرشار از آداب ور سوم ماه مبارک رمضان است، اما با گذشت زمان، زمان، این آداب و رسوم تحت تأثیر تغییرات اقتصادی، اجتماعی و فناوری قرار گرفته است، بنابراین برخی از سنتهای قدیمی از بین رفتهاند و روشهای جدیدی برای جشن گرفتن ماه مبارک پدیدار شده است.
از قدیم تاکنون آنچه که توانسته در کنار دستور الهی و واجب روزه داری در ماه مبارک رمضان مومنین را بر انجام اعمالش یاری کند بدون شک آیین و رسوم و فرهنگ هر منطقه است که مردمانش هر ساله در پاسداشت آن تلاش کرده و این میراث معنوی را سینه به سینه انتقال می دهند.
ماجرای نذری کاچی به نیت امامزاده شعیب در ایام فاطمیه و محله کن را بخوانبد.