در آیه ۱۵۲ سوره بقره، خداوند معاملهای شگفتانگیز را با بندگانش مطرح میکند: «مرا یاد کنید تا شما را یاد کنم». داستان امام سجاد(ع) در صحرای بیآب و علف میان مکه و مدینه، نمونهای عینی از این معامله الهی است؛ آنجا که در تنهایی و با اتکا به همین وعده، کاسهای آب خنک به مسافری تشنه میدهد. این معامله چنان قدرتمند است که به گفته روایات، میتواند ضعیفترین افراد را به بالاترین مراتب کمال برساند.
گاهی انسان به دلیل ارتکاب گناهی، دانشی را که آموخته، فراموش میکند و نمیفهمد چرا بهسرعت از یاد میبرد. آن گناه، مانند پاککنی است که بر صفحهٔ ذهن کشیده میشود و دانستهها را محو میسازد. در حدیثی دیگر آمده است: گناه، ممکن است مانعی باشد که انسان را از ارتباط شبانه با پروردگار محروم سازد.