شهید مطهری میگوید: از هفت سالگی کودک میتواند با نماز تمرینی آشنا شود. این لحظه، آغاز شکلگیری عادت الهی و پایهای برای ایمان مستحکم در آینده است.
آشنا کردن کودک با نام خدا، تنها یک مهارت تربیتی نیست؛ نقطه آغاز سفر او به جهان معنویت است.
دوستیها میدان تمرین اخلاق هستند. والدین قرار نیست انتخابهای فرزند را مدیریت کنند؛ بلکه باید توان انتخاب درست را در او بسازند.
اعتیاد کودکان و نوجوانان به فضای مجازی، از یک نگرانی خانوادگی فراتر رفته و به چالشی جدی در عرصه تربیت دینی تبدیل شده است. یک پژوهشگر دینی با تأکید بر آموزههای اسلامی و روایات اهلبیت(ع)، ضمن تبیین آسیبهای وابستگی دیجیتال، راهکارهایی عملی برای خانوادههای شیعی در مواجهه با این پدیده ارائه کرده است.
گاهی بچهها هم اشتباه میکنند، اما خدای مهربان همیشه منتظر است تا با یک «ببخشید» دوباره ما را در آغوش بگیرد.
یکی از پرسشهای رایج کودکان درباره «رنگ خدا» است و این متن با زبانی ساده نشان میدهد که خدا رنگ ظاهری ندارد و آنچه به خدا نسبت داده میشود، رفتارها و صفات خوب انسانی است.
واژه تربیت کودک به معنای تعلیم و تربیت و پرورش دادن کودک با استفاده از بسیاری از اصولها و قواعد آموزشی و تربیتی میباشد. زمانی که والدین کودکان خود را تربیت میکنند در واقع در حال آموزش دادن به آنان هستند و کودکان به خصوص در سنین پایینتر بهتر میتوانند از والدین خود تاثیر پذیرند.
شنیدن فعال والدین، شرط ارتباط مؤثر با فرزندان است؛ بدون درک متقابل، انتقال پیام ناقص میماند.
تربیت دینی کودکان در خانواده یکی از موضوعات اساسی و حیاتی است که در سیره اهل بیت (ع) بسیار اهمیت دارد. با توجه به تربیت دینی از همان طفولیت، ارزشهای دینی در کودکان، نوجوانان و جوانان حفظ و تثبیت میشود.
در حالی که تنبیه بخش مهمی از ایجاد انضباط و ترببت کودک است. دانستن اینکه چگونه یک کودک بدرفتار را به طور موثر تنبیه کنید برای تربیت فرزندان شما بسیار مهم است.
والدین باید پس از آموزش، با تکرار و همراهی، کودک را به عمل و تمرین نماز وادارند.
اگر تربیت تنها با اقتدار باشد کودک عقدهای میشود و اگر فقط محبت باشد لوس؛ راه درست، ترکیب محبت و اقتدار است.
آموزش به کودکان قواعدی دارد که مراعات آن باعث ایجاد علاقه در آنها و اُنس با قرآن میشود.
آشنا کردن کودک با نام خدا، تنها یک مهارت تربیتی نیست؛ نقطه آغاز سفر او به جهان معنویت است.
والدین از ورودیهای ۷ سال اول زندگی بر فرزندان دختر خود نباید غافل باشند.
فرزندان با «دیدن» تربیت میشوند نه «شنیدن نصیحت». رفتار والدین، بهویژه مادر، الگویی ماندگار برای کودک است. تربیت نیازمند صبر، استمرار و حضور فعال مادر است. محیط خانواده و جامعه باید سالم و الگودار باشد تا فرزندان از رفتارهای درست و نیک الگو بگیرند.
شرط اول اینکه پدر بتواند مربی خوبی برای فرزند خود باشد این است که دل همسرش را بدست بیاورد این سنگ اول تربیت اولاد است هر کس توانست به همسرش نشان دهد که خدمتگزار اوست به او عشق میورزد و برای سعادت او آرزوی توفیق دارد
آیتالله حائری شیرازی توضیح میدهد که والدین باید نقش پیامبرگونه در خانه داشته باشند.
کارشناس تاریخ و سیره اهلبیت(ع) با اشاره به نقش امیرالمؤمنین(ع) در تربیتی فاطمی گفت: موفقیت تربیت فاطمی ریشه در هماهنگی کامل والدین دارد. حضرت علی(ع) با احترام متقابل به همسرشان، مشارکت در امور خانه و همراهی در تربیت فرزندان، الگوی نقش پدر در خانواده اسلامی را ارائه کردند و این همراهی موجب ایجاد امنیت روانی و انسجام تربیتی برای فرزندان میشد.
استاد حوزه و دانشگاه گفت:اگر خانواده،مدرسه و رسانه،با درایت و ظرافت، حیا را بازتعریف کنند و از تحمیل به سمت درونیسازی بروند، میتوان امیدوار بود نسلی پرورش یابد که هم آزاد است، هم باوقار.
خانواده بهعنوان مهمترین عامل پیشگیری یا سوقدهنده به مصرف مشروبات الکلی مطرح است و سبک والدگری نامناسب، تعارضهای مزمن درون خانواده و فقدان حمایت عاطفی از این عوامل است.
پژوهشگر حوزه آموزش و پرورش نوشت: در نظام تعلیم و تربیت، تقلیل «تربیت دینی» به «آموزش دینی» خطا است و بزرگترین خیانت به مفهوم جامع و عمیق دین محسوب میشود.
فقه شیعیان ریشه در اولویتهای بنیادین دو مکتب دارد و حفظ ایمان و تربیت اسلامی کودک بر هر منفعت دیگری مقدم است از این رو تفاوتهایی در فقه شیعه و اهل سنت در خصوص ارتداد والدین وجود دارد.
سواد رسانهای ابزار است، اما سواد فرهنگی ریشه است؛ رسانه راهی است برای دیدن جهان، اما فرهنگ چگونگی دیدن آن را تعیین میکند.
یک روانشناس درباره چالشهای پیش روی والدین تکفرزند و راهکارهای تربیتی برای کاهش آسیبها در این حوزه گفت: کودکان تکفرزند ممکن است بیشازحد به والدین متکی شوند و فرصت کمتری برای آزمودن استقلال خود داشته باشند. اصل کلی در این زمینه کاستن از مداخله مستقیم والدین در تمامی امور و افزایش فرصتهای استقلالیابی هدایتشده است.
زهرا خزایی معتقد است: «بازی و قصه» زبان طبیعی کودک است؛ همانطور که «گفتار» زبان بزرگسالان است، کودک از طریق بازی با جهان اطراف خود آشنا میشود، هیجانات خود را تجربه و تنظیم و معنای موقعیتهای زندگی را درک میکند.
در روزی که به نام روز جهانی کودک نام گذاری شده است،به این فکر میکنم که یکی از وظایف پدرومادر پرورش ایمان درکودک است. پدران ومادران مسلمان موظفانداز طریق عبادت های تمرینی،کودک رابه اطاعت ازاوامر الهی وا دارند.
اگر کودک ما تربیت دینی یابد، برکاتش به خود او و دیگران خواهد رسید. کودکی که با خدا آشنا است، هیچگاه احساس پوچی نمی کند و در جای جای زندگی اش تکیه گاه محکمی خواهد داشت و با همین تکیه گاه، در برابر مشکلات استقامت می کند.
نخستین گام برای تربیت فرزند، خودمراقبتی والدین و الگو بودن عملی آنان است. سپس والدین باید دینشناسی و اعتقادات خود را مستحکم کنند، قناعت ورزند و عیبهای خود را اصلاح کنند تا فرزندان از رفتار آنها بیاموزند. در کنار این، اجرای کار خیر و عبادات عملی و هدایت فرزندان در مواجهه با چالشهای زندگی و رسانهها، مسیر تربیت واقعی را شکل میدهد.
نكته ای كه باید در همه مراحل در نظر گرفته شود، این است كه محتوای آموزشی و تعلیم باید با مسائل روز و مورد نیاز فراگیران و نیز شرایط محیطی و اجتماعی آنها مرتبط باشد.