یک کارشناس تربیتی با بیان اینکه والدین نقش مهمی در تربیت فرزندان دارند، گفت: هزار روز نخست زندگی، شامل دوران بارداری و دو سال اول تولد فرزندان از طلاییترین دوران تربیت آنها است.
یک روانشناس گفت: استفاده ناآگاهانه از فضای مجازی میتواند سلامت روان نوجوانان را تهدید کند، در حالی که استفاده صحیح آن فرصتی برای رشد و ارتباطات سالم فراهم میکند.
بعضی کلمات معنای مشخصی دارد اما در عمل، پیچیدگی زیادی پیدا میکند، مثل کلمه «همدلی»! بخصوص اگر پای بحرانی به بزرگی جنگ در میان باشد. شاید یک نفر هم بگوید دلتان خوش است ها! همدلی کجا و شرایط جنگی کجا؟!
در بسیاری از موارد، سیگار کشیدن نوعی «خوددرمانی» برای فرار از فشار روانشناختی است. نوجوانانی که تحت استرسهای درسی، تنشهای خانوادگی یا خلأهای عاطفی هستند، از نیکوتین به عنوان راهی برای رسیدن به آرامش موقت استفاده میکنند
تقریباً همهی والدین آرزو دارند فرزندشان سالها بعد هم با آنها در ارتباط بماند؛ برای دیدار و وقتگذرانی، برای گفتن موفقیتها و شکستها و برای گرفتن راهنمایی در بزنگاههای زندگی. این نزدیکیِ پایدار، برخلاف تصور رایج، اتفاقی یا صرفاً حاصل «خوششانسی» نیست، بلکه ریشه در سالهای اولیهی رشد کودک دارد.
وقتی حرف از خانه امن میشود همه به فکر خرید چسبهای مخصوص پنجره و ساک ضروری میافتند اما «خانه امن» ابعاد دیگری هم دارد... چقدر بلدیم خانه را از تنشهای سیاسی حفظ کنیم و اصلاً چطور؟! مگر میشود وسط جنگ آدم فکر خانهاش باشد؟!
«مسئله زن و خانواده برای کشور، جزو مسائل درجه یک است… خانواده پایه و سلول اصلی در جامعه است. نه اینکه اگر این سلول سالم شد، سلامت به دیگرها سرایت میکند؛ یا اگر ناسالم شد، عدم سلامت به دیگرها سرایت میکند؛ بلکه به این معناست که اگر سالم شد، یعنی بدن سالم است. بدن که غیر از سلولها چیز دیگری نیست. هر جهازی، مجموعه سلولهاست. اگر ما توانستیم سلولها را سالم کنیم، پس سلامت آن جهاز را داریم. مسئله اینقدر اهمیت دارد».
پژوهشگر حوزوی به تبیین روایتی از حضرت علی (ع) در رابطه با سه ویژگی مهم زنان پرداخت.
جنگ تحمیلی اخیر علیه کشورمان، شرایط رفتوآمد را برای عدهای از خانوادهها سخت کرده است. دوری و دلتنگی برای خانواده و عزیزان میتواند روحیهها را ضعیف کند. پس باید به دنبال راهی برای حفظ آرامش و مدیریت این احساسات بود. چگونه تابآوری روانی را تقویت کنیم و فضای عاطفی خانواده را گرم نگه داریم؟
ناگهان صدای مهیبی همهجا را میلرزاند! کودکمان با چشمانی پرسشگر و پر از ترس به ما نگاه میکند. در ثانیههای طلایی بعد از انفجار یا شنیدن اخبار ناگوار، دقیقاً چه باید کرد؟
وقتی جنگ و ناامنی به سراغ جامعه میآید، حفظ امنیت و سلامت اعضای خانواده چالش بزرگی میشود که نیازمند آگاهی، آمادگی و برنامه ریزی دقیق است.
در تجربههای جمعیِ ناشی از جنگ، ناامنی و بحرانهای گسترده، نخستین قربانیان همیشه آنانی نیستند که در خطوط مقدم حضور دارند؛ کودکان، حتی در فاصلهای دور از میدان درگیری، بار سنگین نااطمینانی، اضطراب و فروپاشی احساس امنیت را بر روان خود حمل میکنند.
سفره پهن شده، نان تازه، پنیر، سبزی، خرما و آش گرم در کنار چای هلدار، همان ترکیب ساده اما پر از عطر خاطرهای است که هر ساله در خانه پدری تکرار میشود. مادر مثل همیشه سینیهای کوچک را آماده میکند، نوهها را در آغوش میگیرد و پدر با لبخند گوشه سفره مینشیند، در حالی که نگاهش روی چهره تکتک عزیزانش میچرخد.
مادرها همیشه برای مدیریت هر شرایطی راهکارهای خلاقانه و خاص خود را دارند. گویی این توانمندی را خداوند با مادر شدن در وجودشان به امانت گذاشته برای بزنگاههایی که ممکن است سخت باشد و سخت بگذرد. گروهی از مادرهای ایرانمان بعضی از راهکارهای خود را برای گذراندن روزهای جنگی با همدیگر به اشتراک گذاشتهاند.
در مواجهه با بحرانهای شدید، تابآوری به مهارتی ضروری تبدیل میشود که به افراد و جوامع کمک میکند نه تنها از فشارها جان سالم به در ببرند، بلکه قویتر از قبل ظاهر شوند، تکنیکهای تابآوری، ابزارهایی ارزشمند برای گذار از بحران و رسیدن به ثبات هستند.
ترس از جنگ، نااطمینانی نسبت به آینده، و اضطراب ناشی از شنیدن اخبار تهدیدآمیز، ذهن کودک را در وضعیتی از «هشدار دائمی» قرار میدهد؛ وضعیتی که اگر تداوم یابد، میتواند بر رشد شناختی، هیجانی و اجتماعی او اثرات عمیق برجای گذارد.
در شرایط فعلی در حالیکه خانوادهها مصرانه پیگیر اخبار هستند، توجه به امنیت روانی کودکان اهمیت بالایی دارد. مرضیه کشوری از راهحل میگوید.
ازدواج در قرآن دارای ابعاد چهارگانه است: مایه آرامش، جایگاه مودت و رحمت، وسیله حفظ نسل و بقا، و سبب حفظ عفاف. این نهاد مقدس، خانواده را شکل میدهد که زیربنای جامعه است. این چارچوب قرآنی را نقشه راه زندگی خود قرار دهید تا زندگی سرشار از اخلاق، معنویت، عواطف پاک و هدفمند داشته باشید.
در یک خانواده معمولی، منابع درامدی محدود و مخارج نامحدود است. اقتصاد خانواده اصلی اساسی برای بقای خانواده است و به شما کمک میکند تا بتوانید بین منابع درآمد و مخارج تعادل برقرار کنید و منابع مالی را متناسب با نیازهای ضروری و غیر ضروری خانواده سازماندهی و مدیریت کنید.
در شرایطی که اختلافات خانوادگی و نزاعها به اوج خود میرسند، دعاهای معنوی میتوانند نقش مؤثری در رفع این تنشها ایفا کنند. یکی از دعاهای پرخیر و موثر، دعای حضرت شعیب (ع) است که در قرآن آمده و در زمانهای سخت برای حل مشکلات و برقراری صلح در میان مردم، به ویژه در خانوادهها، توصیه شده است. این دعا، که در سوره اعراف و آیات مختلف قرآن ذکر شده، با توکل به خداوند، راهی برای برقراری عدالت و آشتی میان افراد در نظر گرفته شده است.
یک کارشناس خانواده گفت: مهمترین کارکرد «روزه» ایجاد مکثی سازنده بین تحریک بیرونی و واکنش فوری است. این مکث در رفتار با غذا و همچنین در گفتار به انسان فرصت میدهد تا با خودآگاهی بیشتر، رفتارهای خودکار را اصلاح کند و به رستگاری برسد.
نماز، یکی از ارکان اساسی دین اسلام است که توجه به آن در خانوادهها میتواند به تقویت ایمان و اخلاق فرزندان کمک کند. با این حال، بسیاری از والدین با چالشهایی در ترغیب فرزندان به نماز مواجهاند.
یک کارشناس حوزه رسانه گفت: بازمحوری اجتماعی زمانی شکل میگیرد که جوان بتواند روایت زندگی خود را بازنویسی کرده و به شکستها و تجربیات دشوارش معنا بدهد؛ فرآیندی که او را از سردرگمی هویتی به بلوغ روانی میرساند.
رمضان در ایران نوعی بازتولید فرهنگی خانواده است؛ گویی هر سال یک «یادآوری جمعی» اتفاق میافتد که خانواده هنوز هسته اصلی زیست ایرانی است و در حالی که ریتم پرشتاب زندگی مدرن و فشارهای اقتصادی، نهاد خانواده را در کلانشهرهای ایران به حاشیه رانده است، ماه رمضان همچون یک «مقاومت فرهنگی» قد علم میکند.
این اصل در زندگی فردی نیز زمانی جاری است که با مشکلی بزرگتر از توان خود روبهرو میشویم، اما دست از تلاش برنمیداریم و نتیجه را به او میسپاریم.
پدر و مادر نقش مهمترین الگو برای فرزندان دارند. رفتار و مهارتهای آنان—از کنترل خشم تا همدلی، حل مسئله و اعتمادبهنفس—مستقیماً بر تربیت و شکلگیری شخصیت فرزندان تأثیرگذار است.
یک کارشناس دینی با تأکید بر نقش تربیتی روزهداری گفت: الگوی عملی والدین، روزههای تدریجی و خاطرهسازی شیرین مهمترین راهکارهای نهادینهسازی فرهنگ روزهداری در میان کودکان است.
ماه رمضان تنها فرصتی برای روزهداری و عبادت نیست؛ این ماه، فصل پاکسازی درون، تقویت تمرکز، و آشنایی با سبک زندگی اهل بیت علیهمالسلام است. با تمرین روزه، قرائت قرآن و دعا، افراد میتوانند به خودسازی برسند و در نتیجه روابط خانوادگی و اجتماعی خود را مستحکم کنند. این تجربه جمعی و الهی، مسیر تعالی فرد و جامعه را هموار میسازد.
محیطی که کودک در آن رشد میکند، میتواند پلی به سوی اعتمادبهنفس و استقلال یا عاملی برای وابستگی و تردید باشد. خانه، مدرسه و جامعه هرکدام سهمی مهم در شکلگیری شخصیت او دارند. اگر این فضاها امن، حمایتی و در عین حال فرصتساز باشند، کودک میآموزد روی پای خود بایستد و به تواناییهایش ایمان بیاورد.
حضور زنان در فعالیتهای اجتماعی با رعایت حجاب و حدود اخلاقی جایز است، هرچند در صورت تزاحم با نقش خانوادهمداری، اولویت با حفظ بنیان خانواده خواهد بود.