«آیا امام حسین (ع) حج خود را نیمهکاره رها کرد؟» این باور رایج در میان عموم، یکی از مشهورترین تحریفات تاریخی واقعه عاشوراست. بررسیها نشان میدهد که سیدالشهدا (ع) اساساً احرام حج تمتع نبسته بودند که بخواهند آن را بشکنند یا ناتمام رها کنند. خروج ناگهانی و استراتژیک ایشان در روز هشتم ذیالحجه (روز ترویه)، نه یک عقبنشینی، بلکه اقدامی هوشمندانه برای حفظ حرمت خانه خدا از توطئه ترور دستگاه اموی و ایجاد یک شوک رسانهای برای بیداری افکار عمومی جهان اسلام بود.
حج، به عنوان یکی از ارکان بنیادین آیین اسلام، فراتر از یک فریضه عبادی ساده، منظومهای جامع از آموزههای الهی، اخلاقی، اجتماعی و سیاسی است که در کالبد یک سفر معنوی دمیده شده است.
در آستانه عید قربان رسانههای معاند شبهه افکنی درباره مناسک حج ابراهیمی را آغاز کردهاند که جای رفتن به حج پولتان را به فقرا بدهید.
منا یکی از برجستهترین اماکن مقدس مرتبط با مناسک حج است و به دلیل اهمیت تاریخی و معنویاش، جایگاه والایی در قلب مسلمانان دارد؛ اهمیتی که آن را به شاهدی زنده بر توالی زمانها و گسترش مناسک از زمان حضرت ابراهیم(ع) تا به امروز تبدیل کرده است.
حاجیِ حقیقی کسی است که از «بیت» به «صاحب بیت» و از شعائر ظاهری به حقیقت ولایت برسد.
پیوند بحث امامت و ولایت با مقوله حج تا جایی است که خداوند هر ساله برنامهای جهت یادآوری این امر مهم نظام الهی قرار داده است تا در پرتو آن بتوانیم با اهل عترت(ع) تجدید عهد و میثاق داشته باشیم.
جاده «ابوزرائب» یکی از کهنترین مسیرهای تاریخی حج میان الحجر و قرح در منطقه العلا عربستان بهشمار میرود که در صدر اسلام، محل عبور حجاج و کاروانها از شمال شبهجزیره عربستان بهسوی سرزمینهای مقدس بوده است.
سنت طواف خانه خدا از آسمان آغاز شد؛ از طواف فرشتگان تا تثبیت آن توسط پیامبر اسلام. در ادامه، تاریخ و اسرار این عبادت محوری را میخوانیم.
مجموعه دوجلدی «نور ملکوت حج» با عناوین «مقدمات و مبانی» و «اسرار و احکام» برگرفته از آثار و بیانات علامه سید محمدحسین حسینی طهرانی و آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی منتشر شد.
زائران ایرانی در حج امسال سفیرانی هستند که عزت یک ملت را در قلب تاریخ اسلام به ثبت رساندهاند. آنها با افتخار میگویند: «ما ایرانی هستیم»، از ایران مقتدر، از توان دفاعیاش، از شهدایش و از رهبر شهیدش و این افتخار با کرامت و احترام مسئولان سعودی، در تمام سرزمین وحی رقم خورده است.
نماز واعدنا یا نماز ذی الحجه از جمله نمازهای مستحبی است که خواندن آن در دهه اول ماه ذی الحجه توصیه شده و ثواب زیادی دارد.
رهبر شهید انقلاب با تأکید بر اینکه حجاج باید با ابعاد و اسرار گسترده حج آشنا شوند تصریح فرمودهاند که ساکن نماندن و «ذکر» از اسرار قابل تأمل حج است که زائران باید به آنها توجه کنند.
پژوهشگر دینی گفت: یکی از ابعاد مهم حج بعد توحیدی _ عبادی آن است، چرا که فرد از همان ابتدای رفتن به سفر حج از خانواده و تعلقاتش جدا میشود، سپس در حج به مرحله میقات میرسد، از اینرو حج صرفاً یک حرکت ظاهری نیست، بلکه حقیقت حج در ترک تعلقات دنیوی است.
سنت طواف خانه خدا از آسمان آغاز شد؛ از طواف فرشتگان تا تثبیت آن توسط پیامبر اسلام. در ادامه، تاریخ و اسرار این عبادت محوری را میخوانیم.
حضرت آیت الله مکارم شیرازی با اشاره به محدودیت های ایجادشده برای حجاج گفتند: باید با دولت عربستان مذاکره کافی به عمل آید تا مسائل جنگ را با فریضه حج ارتباط ندهد. حج موضوعی مستقل است.
یک پژوهشگر دینی گفت: با تبیین ابعاد مختلف فریضه حج، این آیین الهی را فراتر از یک عبادت فردی دانست و گفت: حج، بزرگترین اجتماع مسلمانان جهان و صحنهای برای نمایش وحدت، قدرت و تعامل فرهنگی امت اسلامی است.
شرایط موجود و پیچیدگیهای منطقهای، پرسشهایی را درباره برگزاری مناسک حج امسال ایجاد کرده است. با این حال، بررسیها نشان میدهد این فریضه عظیم به عنوان «مایه قوام امت اسلامی»، تحت هیچ شرایطی توقفپذیر نیست. خانه خدا «بلد امن» است و کشور میزبان برای حفظ اعتبار خود امنیت آن را تأمین میکند؛ همانگونه که حجاج یمنی در اوج جنگ، مناسک خود را به جا آوردند. تصمیم نهادهای عالی حاکمیتی از جمله شورای عالی امنیت ملی نیز بر تداوم این مسیر با حفظ کامل امنیت و کرامت زائران استوار است.
حضرت آیت الله العظمی سیستانی به پرسشی درباره حج امسال (۱۴۰۵) به صورت زمینی پاسخ دادند.
آیت الله ناصر مکارم شیرازی از مراجع تقلید، حسب استفتای مقلدین درباره تشرف به بیتالله الحرام و سفر حج در سال جاری با شرایط کنونی، حکم آن را بیان کرد.
حج تنها یک عبادت نیست؛ این سفر معنوی و اجتماعی، فرصتی برای بازگشت به ریشههای ایمان، تجربه امنیت و آرامش روحی، و درک آموزههای الهی است. مناسک حج، بازتاب زندگی انسان و جامعهای کامل است و پیامآور ایجاد دنیایی پاک از رذائل مادی و معنوی به شمار میآید.
نخستین نگاه به کعبه، پایان یک انتظار و آغاز یک راه است؛ راهی که هر زائر، بهویژه عمرهگزاران دانشجو، آن را فرصتی برای بازگشت به خود و وصل شدن به سرچشمه نور میدانند.
پژوهشگر حوزه فرهنگ مهدوی با اشاره به ظرایف معنایی مناسک حج اظهار داشت: مواقف مشعر، عرفات و منا، سه ساحت در طی مراتب توحیدی است. حاجی، سالک وادی معرفت است. هر یک از مواقف حج، حقیقتی در عالم بالا دارند و حاجی با طی مراتب زمینی حج از مسیر آداب و احکام، با حقیقت حج نسبت پیدا میکند. حج، طی مراتب توحیدی با امام، در معیت امام و فنا در صفات کمالی امام عصر و زمان (عج) است.
یکی از زیباترین و خواندنیترین بخشها در سفرنامههای حج، لحظات تشرف به حرم مطهر رسول الله(ص) است؛ زائرانی که این تجربه زیبا را داشتهاند در سفرنامههای خود از این لحظات معنوی، روایتهای ماندگاری برجای گذاشتهاند.
در دورههای گذشته همه زائران عمره ابتدا به مدینه میرفتند و پس از ۵ روز، آماده احرام میشدند اما حالا زائران مدینهبعد، پس از رسیدن به جده و ساعتها انتظار مستقیم احرام میبندند.
عظمت حج را شاید از دعاهای ماه مبارک رمضان بتوان درک کرد؛ اگر کمی به دعاهای این ماه دقت کنید درمییابید «توفیق تشرف به حج» خواستهای است که – اگر نگوییم همه – در اغلب دعاهای این ماه از خدا درخواست میشود
حج، آیینی با ریشههای باستانی است. بررسی تطبیقی آن در ادیان مختلف، نشان میدهد که مناسک مشابهی در ادیان پیش از اسلام نیز وجود داشته است. این مقاله به بررسی تاریخی و تطبیقی حج در ادیان مختلف میپردازد.
حضور مسلمانان از مناطق مختلف جهان اسلام ، برای انجام مناسک حج فرصت را پیشروی اندیشمندان و سیاستمداران جهان اسلام برای تبلیغ اندیشههایشان فراهم کرده است.
برآورد میشود که حدود ۱.۸ میلیون مسلمان در حال آمادهسازی برای انجام فریضه حج در مکه هستند، مراسمی که رسما از چهارم ژوئن (۱۴ خرداد) آغاز میشود.
حج، فراتر از یک فریضه دینی، تجسم زیباترین صحنههای وحدت بشری است. جایی که مسلمانان از هر نژاد و زبانی، در لباس یکسان احرام، هویت مشترک ایمانی خود را فریاد میزنند. این گردهمایی عظیم، نه تنها آیینی عبادی، بلکه الگویی بینظیر از همزیستی مسالمتآمیز، انسجام فرهنگی و برادری جهانی است. در سایهای از تلاشهای فناورانه و خدمات گسترده عربستان، حجاج هر ساله درسهایی از صلح، نظم و برابری را به جهانیان یادآوری میکنند.
صد سال پیش، در روزگار قاجار، زنی به نام عالیه خانم شیرازی دل به دریا زد و عازم سفر حج شد. سفرنامهای که او نگاشته، نه تنها روایتی دست اول از این سفر معنوی است، بلکه پنجرهای منحصر به فرد به دیدهها و شنیدههای یک زن جسور در آن دوران باز میکند.