وقار و آرامشگری؛ یکی از برجستهترین خصوصیات بانوی مسلمان در خانواده
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، وقار، آرامش و شخصیت متین زن مسلمان از برجستهترین آموزههای اسلامی درباره خانواده است. قرآن کریم برای زن، جایگاهی تعریف میکند که نهتنها محور عاطفه و مهرورزی خانه است، بلکه با رفتار سنجیده و شخصیت متوازن خود، ستون اصلی ثبات روانی خانواده محسوب میشود. برای بررسی دقیقتر این موضوع، به سراغ سرکار خانم دکتر «سادات»، کارشناس تربیت اسلامی رفتیم تا نقش وقار و آرامشگری بانوی مسلمان را از منظر قرآن، اهلبیت (ع)، روانشناسی خانواده و سبک زندگی اسلامی بررسی کنیم.
سوال اول: جایگاه وقار بانوی مسلمان در خانواده از نگاه قرآن چیست؟
کارشناس: قرآن کریم در آیه ۲۱ سوره روم، اساس تشکیل خانواده را بر سه رکن بنا میکند:
«لِتَسْکُنُوا إِلَیْهَا» یعنی زن مایه سکونت، آرامش و ثبات روانی خانواده است.
«وَجَعَلَ بَیْنَکُم مَوَدَّةً وَرَحْمَةً» یعنی مودت و رحمت، پیوند دهنده قلبهاست.
وقار در حقیقت همان سکینه عملی است؛ یعنی طمأنینه در رفتار، کنترل هیجان، گفتار آرام و برخورد سنجیدهای که باعث میشود همسر و فرزندان در کنار زن، احساس امنیت درونی داشته باشند.
وقار، نگاه سنگین یا عبوس بودن نیست؛ بلکه ترکیبی از شخصیت محترم، رفتار متین و دل آرام است که فضای خانه را به محیطی آرام تبدیل میکند.
سوال دوم: اهلبیت (ع) چه الگویی برای وقار و شخصیت زن ارائه دادهاند؟
کارشناس: ما در سیره اهلبیت (ع) نمونههای زیادی داریم. چند نمونه مشهور و قطعی را اشاره میکنم:
حضرت زهرا(س)
در روایت مشهور آمده است:
«کانَ إذا دخلت فاطمة قام إلیها و قبّل یدها.»
امیرالمؤمنین (ع) در مقابل حضرت زهرا (س) از روی احترام برمیخاستند.
این نشان میدهد وقار حقیقی زن، به گونهای است که حتی بزرگترین مردان عالم نیز احترام ویژهای برای او قائل هستند.
حضرت زینب (س)
امام سجاد (ع) در وصف ایشان فرمودند:
«أنتِ بحمدالله عالِمةٌ غیر مُعلَّمة، فَهِمةٌ غیر مُفَهَّمة.»
یعنی دانشمند بدون تعلیم و فهمیده بدون آموزش.
این کلام نشان میدهد وقار زن تنها در سکوت یا کمحرفی نیست؛ بلکه در فهم، بینش و عمق شخصیت نمود پیدا میکند.
حدیث «تَجَمَّلُوا لِأَهْلِیکُم»
پیامبر (ص) میفرمایند:
«برای خانوادهتان آراستگی داشته باشید.»
وقار یعنی شخصیت متین و آراستگی، نه بیتوجهی ظاهری یا رفتار سرد.
بنابراین زن مسلمان در نگاه اهلبیت (ع)، ترکیبی از وقار، محبت، آراستگی، فهم و شخصیت الهی است.
سوال سوم: برخی تصور میکنند وقار یعنی کمحرفی یا سختگیری. تعریف درست چیست؟
کارشناس: متأسفانه این برداشت غلط در برخی فرهنگها وجود دارد.
وقار یعنی:
آرامش در گفتار
سنجیدگی در واکنش
آگاهی در رفتار
عدم برافروختگی سریع
شخصیت محترم و منسجم
وقار هیچ ربطی به سختگیری، سردی یا کممحبتی ندارد.
وقار حقیقی یعنی زن در اوج مهربانی، همچنان مالک هیجانات خود است.
به همین دلیل است که پیامبر(ص) میفرمایند:
«خَیرُ نِسائِکُمُ… الوَدودُ الوَلودُ، العَفیفةُ العَزیزةُ فی أهلِها.»
بهترین زنان شما، مهربان، عفیف و باعزت هستند.
این عزت همان وقار است.
سوال چهارم: بانوی مسلمان چگونه میتواند فضای خانه را آرام کند؟
کارشناس: آرامش خانه از سه منبع نشأت میگیرد:
1) آرامش در رفتار
زن میتواند با این رفتارها آرامشبخش باشد:
تحویل ملایم هنگام ورود همسر
کنترل تن صدا
عجله نکردن در بیان نارضایتی
استفاده از «من پیام» به جای «تو پیام»
مدیریت عواطف قبل از بحث
2) آرامش در کلام
یکی از نکتههای بسیار مهم رفتار بانوی مسلمان، زیبایی گفتار است.
در حدیث آمده:
«قولوا للناس حسناً.»
در خانه، این سفارش صد برابر اهمیت دارد؛ چون خانواده محل امتحان واقعی اخلاق است.
3) آرامش در باور
وقتی زن:
ایمانش قوی باشد
توکل داشته باشد
نگاهش الهی باشد
به طور طبیعی خانه را از نگرانیها تهی میکند.
زن آرام = خانواده آرام
زن نگران = اعضای خانواده مضطرب
سوال پنجم: نقش وقار در رابطه زن و شوهر چیست؟
کارشناس: زن با وقار خود سه اثر مهم در زندگی مشترک دارد:
1) حفظ احترام متقابل
وقتی زن محترم رفتار میکند، مرد ناخودآگاه رفتارش را تنظیم میکند.
مردها در مقابل زنان باوقار، خشونت کلامی، بیاحترامی و پرخاشگری کمتری نشان میدهند.
2) افزایش جذابیت زن
جذابیت واقعی زن برای همسرش در سه چیز است:
وقار
آراستگی
مهربانی
وقار شخصیت زن را جذاب، آرام و بالغ نشان میدهد؛ چیزی که مرد به طور طبیعی به آن جذب میشود.
3) جلوگیری از تنش
وقار مانند سپر است.
وقتی زن هیجانزده برخورد نکند، بسیاری از مشاجرات اصلاً شکل نمیگیرد.
سوال ششم: آیا وقار زن باعث محدودیت او میشود؟
کارشناس: خیر؛ برعکس باعث رهایی او از دیگران میشود.
وقار یعنی:
تصمیمگیرنده بودن
وابسته نبودن
اسیر نظر دیگران نبودن
قدرت نه گفتن
توانایی سکوت در موقعیتهای بیارزش
حفظ عزت نفس در مشکلات
زن باوقار، هم در خانواده و هم اجتماع محترم، مصمم
و در عین حال محبوب است.
سوال هفتم: بانوی مسلمان چگونه این وقار را در تربیت فرزندان منتقل میکند؟
کارشناس: کودکان والدین را کپی میکنند.
وقتی مادر:
آرام حرف بزند
عجله نداشته باشد
احترامآمیز پاسخ دهد
زود عصبی نشود
فرزندان نیز همین الگو را میپذیرند.
در حدیث آمده:
«اَلمَرءُ سِرُّ أبویه.»
یعنی کودک راز درونی اخلاق پدر و مادر است.
مادر باوقار، نسل باوقار تربیت میکند.
سوال هشتم: چه تکنیکهایی برای تقویت وقار در زندگی روزمره وجود دارد؟
کارشناس: چند تمرین عملی:
1) مکث سهثانیهای قبل از واکنش
مؤثرترین تمرین برای کنترل هیجان.
2) گفتن جملات با «من احساس میکنم»
به جای «تو همیشه اینطوری هستی».
3) حفظ آراستگی روزانه
طبق حدیث پیامبر (ص):
«تجمّلوا لأهلِیکم.»
آراستگی، وقار ظاهری و درونی را افزایش میدهد.
4) کاهش تندی کلام
حتی در اعتراض، لحن آرام اثرگذارتر است.
5) ذکر روزانه «یا ودود» و «یا لطیف»
ذکرها آرامکننده روحاند.
سوال نهم: نقش معنویت در ایجاد وقار بانوی مسلمان چیست؟
کارشناس: بدون معنویت، وقار ناقص است.
معنویت به زن سه چیز میدهد:
تکیهگاه درونی
مدیریت هیجان
نگاه عمیق به زندگی
زن اهل نماز، قرآن و ذکر، درونش سرشار از آرامش است و این آرامش به خانه منتقل میشود.
توصیف یک نمونه واقعی
یکی از مشاوران خانواده نقل میکرد:
«زن مراجعهکنندهای داشتم که همسرش بسیار پرخاشگر بود.
بهجای داد و دعوا، تنها رفتار زن را اصلاح کردیم: لحن آرام، واکنش کم، احترام ملایم.
در کمتر از دو ماه، مرد ۷۰٪ رفتارش تغییر کرد.»
این قدرت آرامش و وقار زن است.
جمعبندی نهایی
وقار بانوی مسلمان، یک ویژگی ظاهری یا رفتاری ساده نیست؛
بلکه هویت زن اسلامی است.
وقار یعنی:
آرامش
عزت
شخصیت
مهربانی
احترام
آراستگی
مدیریت هیجان
فهم و بینش
همه اینها در کنار هم، زن را به مرکز ثبات خانواده تبدیل میکند.
قرآن و اهلبیت (ع) دقیقاً همین نقش را برای زن ترسیم کردهاند:
«مودة، رحمة و سکینه.»
وقار، خانه را به بهشت تبدیل میکند.
ارسال دیدگاه
مجموع دیدگاهها : 0در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : 0