درس اخلاق
آیا نیتهای بد هم گناه محسوب میشوند؟
آیه «وَإِنْ تُبْدُوا مَا فِی أَنْفُسِکُمْ أَوْ تُخْفُوهُ یُحَاسِبْکُمْ» بیانگر محاسبه نیتهاست، اما تنها دو گناه باطنی واقعی محسوب میشوند: تکبر و سوءظن. دیگر افکار درونی مانند حسد یا آرزوهای منفی تا وقتی عملی نشوند، گناه نیستند و زمینهساز گناهاند، نه خود گناه.
درس اخلاق | آیا به خاطر لغزشها و خطورات ذهنی نیز باید استغفار کرد؟
خطورات و تصورات ذهنی ممکن است زمینهی گناه را فراهم کنند. ذهن با تکرار این افکار آمادهی عمل میشود، بنابراین لازم است از همان مرحلهی تصورات استغفار کرد تا دل و ذهن پاک بماند و آمادهی انجام اعمال صالح گردد.
پادکست | معنای اسراف و راه تشخیص آن
مرحوم آیتالله سید عبدالله فاطمینیا: اسراف را تشخیص دادن کار سادهای نیست.
آداب معاشرت اسلامی؛ راهکار نفوذ روحانیت در بین مردم
مرجع تقلید شیعیان خطاب به روحانیون، گفت: ما امروز در جامعه خودمان در این مسائل گرفتاریم و تصور نکنیم مردم صددرصد با ما همنظر و همدل هستند؛ برخی نسبت به ما نظر خاص دارند ولی اگر ما آداب معاشرت پیامبرگونه با آنان داشته باشیم رفتارشان تغییر خواهد کرد.
رسیدن به حقیقت نیازمند علم و شهود باطنی است
آیتالله العظمی جوادی آملی در سلسله جلسات درس اخلاق، با تأکید بر اهمیت ترکیب علم ظاهری و شهود باطنی، مسیر رسیدن انسان به حقیقت و قرب الهی را تشریح کرد و نماز، سحر و تزکیه نفس را راهنمای رسیدن به باطن عالم دانست.
نوکری تا آخرین نفس؛ حسنعاقبت یک منبری
آیتالله العظمی اراکی نقل میکند که شبی در خواب دید قبری در قبرستان مرحوم حاج شیخ عبدالکریم حائری آماده شده و به او گفته شد که صاحب آن، از نظر معنوی همتراز صاحب جواهر است. فردای آن روز، خبر درگذشت حاج شیخ ابراهیم صاحبزمانی اعلام شد و او در همان قبر دفن گردید.
انسان نباید عمر خود را صرف «جاهطلبی»، «مقامخواهی» یا «بستن راه مردم» کند
حضرت آیت الله جوادی آملی در پیامی به هفتمین همایش بینالمللی سیره نبوی(ص) در طب که در شیراز برگزار شد، با تأکید بر اینکه «سیره پیامبر اکرم(ص) همان قرآن مجسم است» بیان داشتند: برنامه تعلیم و تربیت پیامبر(ص)، قرآن کریم بود و هرگاه قرآن به صورت انسان درآید، پیامبر است و اگر پیامبر به صورت کتاب ظاهر شود، قرآن خواهد بود؛ ازاینرو اخلاق و سیره آن حضرت چیزی جز عینیتبخشی به قرآن نیست.
کسب حلال بدون یادگیری فقه معاملات ممکن نیست
استاد حوزه گفت: قرآن کریم بر مال حلال تأکید ویژه دارد، زیرا مال حرام ضررهای متعدد آخرتی، برزخی، روحی و حتی ضرر در عبادت دارد.
علم بدون ولایت، دزدی است نه دانایی
«لا إله إلا الله» و «ولایت علی بنابیطالب» یک حقیقتاند؛ دژی که نگهبانش خدا و دربانش علی و فرزندان اویند. علمی که از مسیر ولایت به دست نیاید، بیبرکت است و نه به درد انسان میخورد و نه به درد جهان.
گناهی که با استغفار پیامبر هم بخشیده نمیشود
گناهی که حتی پیامبر اگر هفتاد بار برای آن دعا کند بخشیده نمیشود، تحقیر و خوار کردن دیگران است. همانگونه که حضرت زینب (سلاماللهعلیها) فرمودند «شام از کربلا بدتر بود»؛ یعنی خون ریخته شد، اما تحقیر و خوار کردن روح و کرامت انسانها، گناهی است که بخشایش آن دشوار است.
گرامیداشت سالروز شهادت حضرت زهرا (س) به اشک ریختن و سینه زدن نیست
آیت الله جوادی آملی تاکید کردند: اگر گفتند سالگشت شهادت این بانو را گرامی بدارید، تنها برای این سینه زدن و مرثیه خواندن و اشك ریختن نیست، این در صف نعال وظیفه است؛ این جزء آن ده درصد است، آن نود درصد وظیفهٴ ما پیروی اندیشهٴ عالمانهٴ آن حضرت، پیروی انگیزه مخلصانهٴ آن حضرت است، آن ده درصدش گریه كردن است.
معرفت الهی راه شک را میبندد / جهان ظلم را برنمیتابد و سنت الهی بر نابودی ستمکاران است
آیتاللهالعظمی جوادی آملی در ادامه شرح نهجالبلاغه و در تفسیر کلام قصار ۱۸۴ امیرالمؤمنین(ع) «مَا شَكَكْتُ فِي الْحَقِّ مُذْ أُرِيتُهُ» بیان داشتند: معرفت حقیقی، هنگامی که از سوی خداوند به بنده ارائه شود، هرگز با تردید همراه نیست و راه شک در آن بسته میشود.
توبه در حقالناس تنها با استغفار زبانی کافی نیست / باید حق مردم ادا شود
حضرت آیتاللهالعظمی جوادی آملی با اشاره به رحمانیّت فراگیر ذات اقدس الهی، اظهار داشتند: کارهای خداوند سراسر رحمت و برکت است و هیچ امری از او صادر نمیشود مگر آنکه مایهی رحمت و خیر باشد، تأخیر در بارش باران نیز از جلوههای امتحان الهی و رحمت است. دستور به برپایی نماز استسقاء نیز خود نشانهی دیگری از رحمت خداوند است، زیرا نظام عالم بر مدار رحمت او میچرخد.
نصایح علامه حسنزاده به کاربران شبکههایاجتماعی
استفاده از شبکههای پیامرسان موبایلی و اجتماعی به اندازهای رواج پیدا کرده که در واقع میتوان گفت به امر بیبدیل ارتباطات در جهان حاضر تبدیل شده است.
آیت الله جوادی آملی: «ظلم در دستگاه قضا» و «گرفتن زیرمیزی و رومیزی»، سبب نزول بلا و بازداشتن رحمت الهی میشود
حضرت آیت الله جوادی آملی با بیان اینکه تاخیر در نزول باران از جلوه های امتحان الهی و رحمت است، گفتند: گسترش برخی گناهان همچون ظلم در دستگاه قضا و ستم در نظام اقتصادی و گرفتن زیر میزی و رومیزی، سبب نزول بلا و بازداشتن رحمت الهی میشود.
استاد فاطمینیا خطرناکترین بیماری باطن را چه دانستند؟
مرحوم استاد عبدالله فاطمی نیا که در اخلاق و عرفان از اساتید برجسته بودند، قساوت قلب را خطرناک ترین بیماری باطن عنوان کردند.
استاد انصاریان: برخی دینداران خیال میکنند دین فقط نماز و روزه است
استاد اخلاق حوزه علمیه گفت: بسیاری از مردم کمتر به پای منبر و جلسات دینی میروند و تنها بخشی از بدنه مذهبی در این مجالس حضور دارند. در حالی که برخی دینداران خیال میکنند دین فقط نماز و روزه است، دین حقیقتی کامل است.
رازداری شرط عقلانیت/امام زمان (عج) جاهلیت را ریشهکن میکند
آیتالله العظمی جوادی آملی در جلسه درس اخلاق خود با اشاره به جایگاه اهلبیت علیهمالسلام و نقش نظام اسلامی در استمرار معارف الهی، بر لزوم حفظ اسرار، رعایت حسن خلق، و مقابله با بدیها از طریق نیکی تأکید کردند.
درس اخلاق | وظیفهی ما نسبت به دوست خوب چیست؟
در برابر دوست خوب، وظیفه داریم در غیابش از آبرو و حیثیتش دفاع کنیم و در صورت نیاز، به یاریاش بشتابیم. دوستی واقعی بر پایهی صداقت، حمایت و خیرخواهی است و آنچه برای خود میپسندیم، باید برای او نیز بخواهیم.
توصیههای آیتالله العظمی سبحانی برای نفوذ در قلب مردم
حضرت آیت الله سبحانی تصریح کردند: قرآن مجید نیز در آیه «وَ لَوْ کُنْتَ فَظّاً غَلِیظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِکَ» به این اصل اشاره میکند که اگر تندخو و سختدل بودی، مردم از اطرافت پراکنده میشدند. بنابراین، نفوذ اجتماعی در سایه همین آداب معاشرت به دست میآید.
هر اقدام یا سخنی که به نظام آسیب بزند، مصداق جهل است
حضرت آیتالله جوادیآملی با تأکید بر این که در نظام امامت و امت برای حفظ سلامت اجتماعی و دینی باید جهل را شناسایی و ریشهکن کرد، تصریح کردند: هر اقدام یا سخنی که به نظام آسیب بزند، مصداق جهل است و باید شناخته و اصلاح شود.
تقرب به خدا با مستحبات و مراقبت از اعمال، راه رسیدن به جمع صالحین است
آیت الله جاودان با اشاره به اهمیت اعمال مستحب، بیان کرد: نمازهای نافله، صدقه، کمک به برادر مسلمان، خدمت به فقرا، امر به معروف و نهی از منکر و هر کار خیر که واجب نیست، اما انسان با نیت قربت انجام میدهد، موجب محبوبیت بنده نزد خدا میشود. این اعمال موجب میشود که خداوند شخص را دوست داشته باشد و دست، چشم، گوش، و زبان او در مسیر حق و پاکی عمل کنند.
دعوت خداوند به دیدن ملکوت، نهایت تکریم انسان است
حضرت آیت الله جوادی آملی با بیان اینکه قرآن کتاب ادب است و سراسر احترام به انسان را نشان میدهد، گفتند: این دعوت به دیدن ملکوت، نهایت تکریم الهی نسبت به انسان است.
درس اخلاق | آیا به خاطر لغزشها و خطورات ذهنی نیز باید استغفار کرد؟
خطورات و تصورات ذهنی ممکن است زمینهی گناه را فراهم کنند. ذهن با تکرار این افکار آمادهی عمل میشود، بنابراین لازم است از همان مرحلهی تصورات استغفار کرد تا دل و ذهن پاک بماند و آمادهی انجام اعمال صالح گردد.
رسیدن به حقیقت نیازمند علم و شهود باطنی است
آیتالله العظمی جوادی آملی در سلسله جلسات درس اخلاق، با تأکید بر اهمیت ترکیب علم ظاهری و شهود باطنی، مسیر رسیدن انسان به حقیقت و قرب الهی را تشریح کرد و نماز، سحر و تزکیه نفس را راهنمای رسیدن به باطن عالم دانست.
تو مقصری که سهوا چشمت به نامحرم افتاد!
آیتالله نخودکی اصفهانی(ره) در روزهای آخر عمر، به نکتهای مهم درباره مراقبت از نگاه اشاره کردند.
درس اخلاق | چطور بفهمیم این رفیق به دردمان میخورد؟
دوست واقعی باید هم عاقل باشد و هم با تقوا؛ زیرا بیتقوایی انسان را به گناه میکشاند و بیعقلی با نیت خیر نیز زیان میآفریند. تنها در پرتو عقل میتوان راه درست را شناخت و با تقوا آن را بهدرستی پیمود.
بهشت را با دو رکعت نمازِ درست، بخرید
کسی که به راحتی دروغ میگوید، به راحتی حسادت او را میکشد، یا اینکه بخل نمیگذارد نفس بکشد؛ چنین افرادی طبق این آیه یک «الدَّرْکِ الْأَسْفَلِ» است.
جوانی، سلامت و نشاط از بزرگترین سرمایههای الهی است
دبیر شورایعالی حوزههای علمیه گفت: خدای متعال به انسان سرمایههای گرانبهایی چون عمر، سلامت، جوانی و نشاط عطا کرده است و عقل حکم میکند این سرمایهها در مسیر بندگی و آبادانی آخرت صرف شود.
کسی که آبرو و اقتصاد کشور را پاس میدارد، جهاد کرده است
جلسه هفتگی درس اخلاق حضرت آیتاللهالعظمی جوادی آملی، در مسجد اعظم قم با حضور اقشار مختلف مردم برگزار شد و معظمله در آن تأکید کرد: جهاد تنها در سنگر نظامی نیست؛ در جبهه داخلی نیز میتوان مجاهد بود. کسی که نظام را حفظ میکند، آبرو و اقتصاد کشور را پاس میدارد، گرانی را کاهش میدهد و مشکلات مردم را برطرف میسازد، او نیز مجاهد فیسبیلالله است و در صف شهدا مأجور خواهد بود.
