کارشناسان حوزه فرهنگ دینی معتقدند اهدای قرآن کریم، علاوه بر تقویت پیوندهای عاطفی، اقدامی فرهنگی و معنوی برای تشویق افراد به مطالعه و تدبر در کلام الهی به شمار میرود.
ذکر خدا در آموزههای قرآن و روایات، تنها به تکرار الفاظ محدود نمیشود، بلکه حضوری دائمی در قلب و زندگی انسان است. بر اساس تعالیم اسلامی، یاد خدا زمینهساز آرامش، تقویت ایمان، اصلاح رفتار و دوری از وسوسههای شیطان است؛ در مقابل، غفلت از ذکر الهی میتواند به اضطراب، سختی زندگی و دوری از مسیر هدایت بینجامد.
رعایت شرایط و احکام نماز، از مهمترین الزامات صحت این فریضه الهی است. فقها مواردی مانند باطل شدن وضو، انحراف عمدی از قبله، سخن گفتن، خوردن و آشامیدن، خنده با صدای بلند و برخی شکها را از مبطلات نماز برشمردهاند؛ مواردی که آگاهی از آنها میتواند از بطلان نماز و لزوم اعاده آن جلوگیری کند. این گزارش مروری بر مهمترین مبطلات نماز و احکام مربوط به هر یک دارد.
آیتالله حسنعلی نخودکی اصفهانی در وصیتی تکاندهنده به فرزندش، از آثار معنوی سنگین قضا شدن نماز صبح سخن میگوید و با نقل تجربهای از زندگی خود، بر اهمیت مراقبت از این فریضه الهی تأکید میکند؛ روایتی که نشان میدهد غفلت از نماز صبح، بهویژه برای اهل ایمان، میتواند پیامدهای معنوی و تربیتی عمیقی داشته باشد.
آیا با پیشرفت علم میتوان همچنان از دینی که با مبعوث شدن پیامبر در ۱۴۰۰ سال پیش نازل گردیده است، پیروی کرد؟
در فرهنگ اسلامی و باورهای سنتی، برخی از زمان ها و موقعیت های نجومی مورد توجه قرار گرفته اند. یکی از این موارد، قمر در عقرب است؛ زمانی که ماه در محدوده صورت فلکی عقرب قرار می گیرد.
انسانهای مؤمن در بهشت برزخی، رشد کرده و بهمرور کاملتر میشوند.
قرآن کریم در میان همه شخصیتهای تاریخ، دو زن را بهعنوان الگوی ایمان برای تمام مؤمنان معرفی میکند؛ انتخابی که به گفته رهبر معظم انقلاب، نشان میدهد معیار برتری در نگاه اسلام نه جنسیت، بلکه ایمان، تقوا و عمل صالح است.
جام جهانی ۲۰۲۶ تنها میدان رقابت فوتبال نبود؛ از سجده شکر و حلقههای دعا تا ایستادگی برخی تیمها در برابر ارزشهای مغایر با باورهای دینی، صحنههایی را رقم زد که نشان داد در هیاهوی جهان مدرن، فطرت خداجوی انسان همچنان زنده است و در بزنگاههای مهم، خود را آشکار میکند.
نماز در آموزههای اسلامی ستون دین و مهمترین عبادت معرفی شده است. آیات قرآن و روایات اهلبیت(ع) ترک عمدی نماز و سهلانگاری نسبت به آن را از گناهان بزرگ دانسته و نسبت به پیامدهای سنگین آن هشدار دادهاند. در برخی روایات نیز برای کسی که نماز را سبک بشمارد، آثار و مجازاتهایی در دنیا، هنگام مرگ، عالم برزخ و قیامت بیان شده است.
نظریههای مختلف درباره «جامعیت قرآن» (مانند جامعیت مطلق)، بهرغم استناد به ادله، به دلیل فقدان تحلیل منسجم و قانعکننده، با چالش و خطای راهبردی مواجهاند.
در جوامع انسانی همواره اقتصاد و وضعیت معیشت، یکی از دغدغه های مهم و مورد توجه بوده و افراد برای رسیدن به رفاه و وضعیت مالی مناسب و تامین نیازهای اقتصادی خود و خانواده شان تلاش می کردند.
گاهی یک کلیپ چند دقیقهای با کنار هم چیدن چند روایت تاریخی، یک داستان دینی، نام چند فیلسوف و چند مثال مشهور، نتیجهای میگیرد که در نگاه اول کاملاً قانعکننده به نظر میرسد. یکی از این روایتها، دین را ریشه اصلی جنگها و خشونتهای تاریخ معرفی میکند؛ ادعایی که برای داوری درباره آن، باید اجزای استدلال را با دقت و بدون پیشداوری بررسی کرد.
حرم مطهر ، جغرافیایِ بیزمانی است که در آن، ساحتِ قدس و حضورِ انسانی به هم گره میخورند. با این حال، نفوذ فرهنگِ سلفیگرفتن و نمایشگریهایِ مجازی به این فضایِ خلوت، تعادلِ روانیِ زائران را برهم زده است. این گزارش به بررسی چراییِ تغییرِ نگاهِ ما از زائرِ عاشق به ناظرِ لنز دوربین در صحنهایِ نورانیِ مشهد میپردازد.
مدینه در روزگار امام محمدباقر(ع)، فقط شهر خاطرههای نبوی نبود؛ میدان برخورد قرائتها، ادعاها و مرجعیتهای رقیب هم بود. در چنین فضایی، دیدار و گفتوگوی امام باقر(ع) با قتادة بن دعامة، فقیه نامدار بصره، تنها یک بحث علمی ساده نیست؛ روایتی است از اینکه چگونه میتوان بیهیاهو، اما قاطع، طرف مقابل را از جایگاه ادعا به جایگاه تأمل کشاند.
تعبیر «اهلبیت» در قرآن تنها در دو موضع به کار رفته است؛ یکی در داستان حضرت ابراهیم(ع) و دیگری در آیه مشهور تطهیر. این دو آیه، بهویژه آیه ۳۳ سوره احزاب، همواره محور بررسیهای تفسیری و روایی درباره جایگاه اهلبیت پیامبر(ص) بودهاند.
قرآن کریم تبلیغ دین را تنها به معنای انتقال پیام نمیداند، بلکه آن را ابلاغی روشن، کامل و خیرخواهانه معرفی میکند که با حکمت، موعظه نیکو، گفتوگوی شایسته و بشارت و انذار همراه است؛ روشی که هدف نهایی آن هدایت و احیای معنوی انسانهاست.
شیخ طوسی در روایتی با ذکر سند: هرگاه ماه نو وارد میشد، امام جواد (ع) در اوّلین روز آن، دو رکعت نماز میخواند.
وقتی انسان مؤمن شد و دل او باور کرد، آنوقت «قالوا هذا ما وَعَدَنَا اللهُ وَ رَسُولُهُ وَ صَدَقَ اللهُ وَ رَسُولُهُ وَ مازادَهُم اِلّآ ایمانًا وَ تَسلیمًا»؛ در میدان جنگ هم، مثل یک گلولهی آتش، در دل هدف مینشیند؛ این نتیجهی ایمان و ارتباط با خدا است.
نقش باور به معاد در اصلاح رفتار انسان، از جمله موضوعاتی است که همواره با پرسشها و شبهاتی همراه بوده است؛ شبهاتی که پاسخ به آنها، درک دقیقتری از آثار تربیتی ایمان به قیامت را میطلبد.
در منظومه فکری اسلام، اعتقاد به خدای واحد مانع از پذیرش هرگونه ستم و سلطه بیگانگان میشود؛ چرا که لازمه توحید عملی، عدم تسلیم در برابر زورگویان و ایستادگی در برابر ظالمان است.
حکم ازدواج مسلمان با غیرمسلمان، آن است که اگر فرد غیر مسلمان، کافر (غیر معتقد به خداوند) باشد، زن و مرد مسلمان، نمی توانند با وی، ازدواج کنند. نکاح زن مسلمان با مرد غیر مسلمان اهل کتاب اعم از مسیحی و یهودی و زدتشتی نیز، مجاز نیست؛ اما مرد مسلمان، می تواند با زن غیر مسلمان اهل کتاب، به صورت موقت، ازدواج کند.
حجاب و عفاف موضوعاتی هستند که در اسلام و قرآن بسیار به آنها اشاره شده است. همچنین پیامبر (ص) و امامان معصوم (ع) احادیث زیبایی در این مورد بیان کرده اند.
مهمترین نماز مستحبی در اسلام نماز شب و در بیان ائمه اطهار و بزرگان دینی به اقامه آن توصیه شده است.
سیره اهلبیت (ع) در توصیه به حرزها و ادعیه برای محافظت از رزمندگان، تأکیدی بر پیوند میان ابزارهای معنوی و اراده الهی به عنوان عوامل یاریبخش در میدان نبرد است.
«روشنای علم» با بحث درباره جایگاه علم در اسلام آغاز میشود و تلاش میکند نشان دهد که از منظر متون دینی، دانشاندوزی یک فعالیت حاشیهای نیست، بلکه تکلیفی دینی و اجتماعی است.
تغذیه در نگاه اسلام تنها مسئلهای مربوط به جسم نیست، بلکه با روح، اخلاق و سرنوشت انسان نیز پیوند دارد. آیات قرآن و سخنان اهلبیت(علیهمالسلام) بر انتخاب روزیهای حلال و پاکیزه تأکید کرده و نسبت به آثار منفی لقمه حرام؛ از تیرگی دل و سلب برکت تا پیامدهای اخروی، هشدار دادهاند.
تلاقی اهداف خمس و مالیات در نقطه«رفاه عمومی و فقرزدایی» نشان میدهد که سیستم مالی اسلام و سیستم مالی مدرن به رغم تفاوت در خاستگاه ایدئولوژیک، در پی پاسخگویی به چالشهای اقتصادی مشابهی هستند.
نگاه اسلامی به مرگ، آن را انتقالی به عالمی دیگر میداند و تشییع را بدرقه روحی که سفر برزخی خود را آغاز میکند.
نماز اول وقت از جمله سفارشهای مؤکد در آموزههای اسلامی است که همواره مورد تأکید پیامبر اکرم(ص) و ائمه اطهار(ع) قرار گرفته است. روایات اسلامی، این عمل عبادی را سرچشمه جلب رضایت الهی، آرامش قلب، نظم در زندگی و زمینهساز سعادت دنیا و آخرت معرفی کردهاند. اما چرا اسلام تا این اندازه بر اقامه نماز در نخستین لحظات وقت تأکید دارد و این عبادت چه آثار و برکاتی برای فرد و جامعه به همراه میآورد؟