در روایتی از پیامبر اکرم(ص)، از فتنهای در دوران غیبت سخن گفته شده که در آن برخی مردم حتی در اصل ولادت امام عصر(عج) تردید میکنند؛ اما راه مقابله با این شبههها چیست؟ پیامبر(ص) بر تمسک به دین و بستن راه نفوذ شیطان از مسیر شک و تردید تأکید کردهاند.
دعای توسل یکی از دعاهای شناختهشده و پرکاربرد در میان شیعیان است؛ دعایی که در فرازهای مختلف آن، پیامبر اکرم(ص) و اهلبیت(ع) به عنوان وسیلهای برای تقرب به خداوند و طلب حاجت از درگاه الهی مورد توسل قرار میگیرند.
نام امیرالمؤمنین(ع) در میراث حدیثی اسلام، همواره با فضائل، مناقب و جایگاه والای آن حضرت همراه بوده است؛ روایاتی که محدثان و راویان شیعه و اهلسنت، هر یک به شیوه خود، بخشی از عظمت و منزلت امام علی(ع) را روایت کردهاند.
نماز در سیره پیامبر اکرم(ص) جایگاهی ویژه داشت و هیچیک از امور روزمره زندگی نمیتوانست بر اقامه آن مقدم شود. امیرالمؤمنین علی(ع) در روایتی، میزان اهتمام رسول خدا(ص) به نماز را توصیف کردهاند.
صدای ماندگار محمدرضا شجریان با شعری از مهدی سهیلی، در «طلوع محمد(ص)» روایتی شاعرانه از میلاد پیامبر رحمت و مهربانی ارائه میکند؛ اثری که نام حضرت محمد مصطفی(ص) را با زبان موسیقی روایت کرده است.
نگارش داستان زندگی پیامبر اکرم(ص) برای یک نویسنده، فقط روایت چند واقعه تاریخی نبود؛ عظمت ماجراهایی مانند «معراج» چنان او را با دشواری روبهرو کرد که قلمش ۲۳ سال متوقف ماند. حالا محمدرضا سرشار از راز این توقف طولانی و تجربه متفاوت خود در روایت زندگی پیامبر(ص) میگوید.
تسبیحات حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) از جمله اذکار ارزشمند و پرجایگاهی است که در آموزههای دینی همواره مورد تأکید قرار گرفته است. این ذکر شریف که از سه ذکر اصلی و در مجموع چهار جمله تشکیل شده، تنها وسیلهای برای پاکیزه نگه داشتن زبان از سخنان نادرست و آرام کردن دل نیست؛ بلکه در روایات، آثار و برکات فراوانی برای آن در زندگی دنیا و آخرت بیان شده است.
در نگاه نبوی، اشتباه در روابط خانوادگی به معنای پایان راه نیست؛ آنچه میتواند آسیب خطا را عمیقتر و دامنه آن را گستردهتر کند، بیتفاوتی نسبت به اشتباه و خودداری از جبران آن است. بهویژه زمانی که اختلاف میان زن و شوهر در حضور فرزندان رخ میدهد، عذرخواهی صادقانه و تلاش برای اصلاح رفتار میتواند به یک درس عملی و ماندگار برای فرزندان تبدیل شود.
دیدار پیامبر اعظم(ص) در قیامت آرزوی مؤمنان است؛ اما بر اساس روایتی که حجتالاسلام فرحزاد نقل کرده، سه گروه به دلیل برخی رفتارها از این دیدار محروم میشوند؛ از دائمالخمرها و عاق والدین تا کسانی که با شنیدن نام پیامبر(ص) صلوات نمیفرستند.
قرآن کریم پس از فرمان به توحید، بلافاصله از نیکی به پدر و مادر سخن میگوید؛ اما این احسان فقط به کمک مالی محدود نیست و حتی یک «اف» گفتن یا رفتار تند با والدین نیز مورد نهی قرار گرفته است.
پیامبر اکرم(ص) در روایتی، از جایگاه ویژه و برتری خود نسبت به تمامی پیامبران و رسولان الهی سخن گفتهاند؛ روایتی که در کتاب «عیون أخبار الرضا(ع)» نقل شده است.
استاد مطهری در توصیف شخصیت پیامبر اکرم(ص)، از مجموعهای شگفتانگیز از ویژگیها سخن میگوید؛ پیامبری که هم متواضع و مهربان بود و هم در برابر اصول و دشمنان صلابت داشت، هم با فرودستان مینشست و هم فرماندهی مقتدر بود؛ «جمع اضدادی» که شاید راز ماندگاری سیره او و تسخیر دلها باشد.
همزمان با هزار و پانصد و یکمین سالروز میلاد پیامبر اکرم حضرت محمد مصطفی(ص)، مجموعه پژوهشی «بشارات کتاب مقدس به ظهور پیامبر اکرم(ص) و ائمه اطهار(ع)» منتشر شد. این مجموعه با اهتمام مؤسسه «عصر ظهور آفتاب» و توسط «انتشارات دلیل ما» به چاپ رسیده است.
روایتی از ابن مغازلی شافعی، از منابع اهلسنت، ماجرای انفاق چهار درهم توسط امام علی(ع) را روایت میکند؛ چهار درهمی که یکی در شب، یکی در روز، یکی پنهانی و دیگری آشکارا بخشیده شد.
پیامبر اکرم(ص) در پاسخ به پرسشی درباره گریههای فراوان خود فرمود: «آیا بندهای شکرگزار نباشم؟»؛ سخنی که به تعبیر مرحوم علامه مصباح یزدی، نشان میدهد توجه به نعمتهای الهی میتواند فطرت شکرگزاری و عشق به خدا را در انسان بیدار کند.
ماه ربیعالاول، سومین ماه از تقویم قمری است. ربیعالاول پس از ماههای محرم و صفر که با ایام شهادت ائمه، وفات پیامبر، سوگواری و ... همراه است فرامیرسد و به دلیل مناسبتهایی مانند ولادت پیامبر (ص) و ... در باورهای عامه به عنوان ماه خروج از غمها و ایامی خوشیمن و پر برکت شناخته میشود.
۱۲ ربیعالاول، دوازدهمین روز از سومین ماه سال قمری است. از رویدادهای این روز به ورود رسول اكرم (ص) به منطقه قبا در مدینه در سال 1 ق، آغاز وجوب نماز در سال ۱ ق، است.
رئیس پژوهشکده تاریخ و سیره اهل بیت(ع) پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی گفت: در دوره پیامبر(ص) زنان در امور سیاسی و اجتماعی و فرهنگی دخالت می کنند حتی در امور اقتصادی و نظامی هم فعالیت می کنند. در غزوه حنین برخی زنان در کنار مداوای مجروحان، سلاح به دست گرفتند و از جان پیامبر (ص) دفاع کردند.
خانه در سیره اهلبیت(ع) فقط محلی برای سکونت نبود؛ حریم خانواده، فضای آرامش، تربیت فرزندان و پذیرایی از مهمانان را همزمان در خود جای میداد. روایتهای اسلامی از خانههایی سخن میگویند که در عین سادگی، دارای فضاهای تفکیکشده برای خانواده، فرزندان و مهمانان بودند؛ الگویی که نشان میدهد حفظ حریم خصوصی و گشادهرویی با مهمان، دو اصل مکمل در سبک زندگی اسلامی به شمار میرفتند.
سوگندهای قرآن فقط تأکیدی بر یک حقیقت نیستند؛ هر «قسم» دریچهای است به یکی از مفاهیم عمیق وحی. از خورشید و شب و زمان گرفته تا قرآن، فرشتگان، قیامت و حتی جان پیامبر(ص)، خداوند با سوگندهای خود نگاه انسان را به نشانههایی بزرگ در آفرینش و حقایق بنیادین هستی جلب میکند. بررسی این سوگندها نشان میدهد که پشت این تعبیرهای کوتاه، مجموعهای از پیامهای هدایتی، اعتقادی و اخلاقی نهفته است.
شادابی و نشاط را فقط در نسخههای امروزی جستوجو نکنید؛ در برخی روایات اسلامی، توصیههایی برای تقویت روحیه و سرزندگی آمده که از پیادهروی و تماشای سبزه و آب جاری تا معاشرت با دوستان و توجه به پاکیزگی را دربرمیگیرد. امام صادق(ع) در روایتی از مجموعهای از عوامل شادابی و شکوفایی سخن گفته است؛ توصیههایی که نشان میدهد توجه به نشاط جسم و روان، در آموزههای اسلامی نیز جایگاه ویژهای داشته است.
حضرت خدیجه (س) بانویی ثروتنمد و خیرخواه بوده که ازدواجش با پیامبر(ص) باعث بسط نقش اجتماعی و امور خیر ایشان شد.
اسلام عسل را تنها یک ماده غذایی شیرین و مقوی نمیداند؛بلکه آن را آیتی بزرگ از نشانههای الهی در جهان آفرینش، مظهر شفای جسمی و روحی، و نمادی از نظم، هدایت و خدمت در نظام طبیعت قلمداد میکند.
حضور اجتماعی زن نباید بهمعنای نادیدهگرفتن مرزهای عفاف و حریم نامحرم باشد؛ تعادل میان حضور و کرامت مهم است.
انتخاب حضرت خدیجه (س) برای ازدواج، بیش از آنکه انتخاب یک موقعیت اجتماعی باشد، انتخاب یک شخصیت والا بود.
همه انسانها جز معصومان ممکن است در زندگی مرتکب خطا و گناه شوند؛ اما در نگاه اسلام، راه بازگشت هیچگاه بسته نیست. توبه، فرصتی برای جبران گذشته و بازگشت به سوی خداوند است. نماز توبه نیز یکی از اعمالی است که برای طلب آمرزش و ابراز پشیمانی از گناه توصیه شده است. اما این نماز چگونه خوانده میشود، چه شرایطی دارد و آیا میتواند موجب بخشش همه گناهان شود؟
توبه در فرهنگ دینی، فقط پشیمانی از یک گناه نیست؛ بلکه بازگشتی آگاهانه به سوی خدا و تصمیمی جدی برای تغییر مسیر زندگی است. در قرآن از «توبه نصوح» سخن گفته شده؛ توبهای خالص و عمیق که انسان را از بازگشت به گناه بازمیدارد. اما «نصوح» چه کسی بود و چرا داستان او با مفهوم توبه نصوح گره خورده است؟ بررسی آیات قرآن و روایات اهلبیت(ع) نشان میدهد که حقیقت توبه، در پشیمانی قلبی، جبران خطا و عزم جدی برای ترک گناه معنا پیدا میکند.
اگر خویشاوندی با باورها و ارزشهای ما مخالف باشد یا حتی رفتار آزاردهندهای داشته باشد، آیا باید رابطه با او را قطع کرد؟ آموزههای دینی، صلهرحم را حتی در برابر اختلاف و آزار توصیه میکنند؛ اما این ارتباط بیمرز نیست. از نیکی و مدارا با خویشاوند مخالف تا پرهیز از مجالس گناه و مرزبندی با دشمنی و انحراف، دین برای حفظ پیوند خانوادگی در عین پاسداری از ایمان، چارچوب روشنی ترسیم کرده است.
سیره پیامبر اعظم(ص) در برخورد با حضرت فاطمه زهرا(س)، جلوهای کمنظیر از تکریم جایگاه زن و خانواده در اسلام است. رهبر شهید انقلاب اسلامی با استناد به روایتی از عایشه، به ابعاد مختلف این رابطه نورانی پرداختند.
قرار نیست یک مرد برای اثبات مردانگیاش، زحمات زنی را که در روزهای سخت کنارش ایستاده، پشت پرده پنهان کند. از سرمایه و همراهی حضرت خدیجه(س) تا حمایتهای خاموش همسران امروز، یک حقیقت روشن است: اعتراف به نقش همسر در موفقیت، نشانه ضعف نیست؛ نشانه بزرگواری، وفاداری و قدردانی است.