معارف
مناظره خوانی | مناظره امام صادق(ع) با مردی که به دو خدا معتقد بود
باور به وجود دو خدا، محور مناظرهای بود که میان امام صادق علیهالسلام و یکی از پیروان دوگانهپرستی شکل گرفت.
آیا حقالناسی که بر عهده شهید است، بخشیده میشود؟
شهادت در دین اسلام والاترین مرتبه ایثار و فداکاری دانسته شده است؛ اما پرسشی مهم همواره پیش روست: آیا مقام شهادت میتواند بار سنگین حقالناس را نیز از دوش انسان بردارد؟
حکم اعاده نماز به صورت جماعت چیست؟
حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنهای به استفتائی پیرامون «اعاده نماز» پاسخ گفتهاند.
از طواف کعبه تا طواف عشق
حرکت امام حسین (ع) از مکه به سوی کربلا، تنها جابهجایی یک قافله نبود؛ گذر از طواف سنگ و خاک، به طواف حقیقت و خون بود. در این تصمیم بزرگ، معادلهای نهفته است که میان ماندن در حرم امن الهی و رفتن به میدان خطر، جانب کدام را باید گرفت و چگونه یک امام معصوم، با آگاهی و اختیار، راه شهادت را بر آسایش ترجیح میدهد.
معنایِ بندگی در صحرایِ عرفات
صحرای عرفات فراتر از یک مکان جغرافیایی، آینهای است که انسان در آن با تمامِ حقیقتِ خویش روبرو میشود. بندگیِ حقیقی در این صحرا، نه در تکرارِ الفاظ، که در شناختِ عمیقِ خویشتن و یافتنِ جایگاهِ خود در دستگاهِ آفرینش نهفته است؛ حقیقتی که کلیدِ اصلیِ اتصال به مبدأ هستی به شمار میآید.
از نارضایتی تا نهضت؛ پشت پرده قیام ابومسلم خراسانی چه بود؟
قیام ابومسلم خراسانی در مسیر فروپاشی بنی امیه و برآمدن بنی عباس، فقط یک رخداد نظامی نبود؛ محصول انباشت نارضایتیهای اجتماعی و مهندسی یک دعوت پنهان بود. مرور زمینهها و پیامدها نشان میدهد چگونه شعارهای عدالتخواهانه میتواند موتور تغییر شود، اما در مرحله قدرت، به مسیری دیگر برود.
چگونه عشق به بقا میتواند دلیل بر فطری بودن معاد باشد؟
معاد از آنجا آغاز میشود که انسان در ژرفای وجود خود باور دارد برای ماندن آفریده شده، نه برای نابود شدن.
نقش امام رضا(ع) در گسترش تشیع در ایران
وجود مبارک امام رضا(ع) از بدو ورود به ایران، سبب خیر و برکات فراوان شد؛ تماس شیعیان ایران در زمان حیات با امام(ع) و نگارش نامه هایی به آن حضرت و طرح سؤال و گرفتن پاسخ، یکی از شواهد این امر است. مجموعه نامه های امام(ع) به افراد مختلف در توضیح مبانی شیعه، گستردگی آن را نشان می دهد؛ نامه هایی از قبیل تبیین جایگاه اهل بیت در کتاب و سنّت. برخی از مسائل کلامی و نیز مسائل اختلافی میان شیعه و سنی مانند مسأله ایمان ابو طالب، توضیح مصداق شیعه، توضیح مصداق صحابی و معنای اولی الأمر و جز آن. این پاسخ ها آموزه هایی بود که برای شیعیان به عنوان دیدگاه قطعی پذیرفته می شد.
دعا و طلسم برای بستن بخت دختران
ساحران روش های متنوعی را برای بستن بخت دختران به کار می گیرند که همه آن ها شیطانی بوده و مشمول حکم محاربه با خدا هستند.
تحلیل آیه 60 سوره انفال/ چرا ایمان و اراده، بازدارندگی قویتری از بمب اتم دارند؟
امروز به روشنی دریافتیم که تکیه اصلی نباید تنها بر سختافزارهای نظامی باشد؛ چرا که قدرت حقیقی ما در «نرمافزار» (باورها و اعتقادات) ما نهفته است که بیش از هر سلاحی دشمن را هراسان و جهان را شگفتزده ساخته است.
در نبود پدر و جدّ پدری، اجازه ازدواج دختر باکره با چه کسی است؟
نماینده آیتالله شبیری زنجانی با اشاره به حکم ازدواج دختر باکرهای که پدرش فوت کرده، گفت: اگر پدر و جدّ پدری در قید حیات نباشند، دختر رشید میتواند خود برای ازدواج تصمیم بگیرد.
وقتی ماه شکافته شد
معجزه شقالقمر یکی از نشانههای روشن در مسیر دعوت پیامبر اسلام است که نه تنها قدرت الهی را به رخ کشید، بلکه پرده از لایههای پیچیده روانشناختی انسان در مواجهه با حقیقت برداشت.
جامعهسازی نبوی از کجا شروع شد؟ عقبه دوم، هجرت و نقشه راه ساختن مدینه
عقبه دوم، بیعتی کمصدا اما سرنوشتساز بود که دعوت پیامبر(ص) را از حلقههای محدود مکه به سمت یک شبکه اجتماعی وفادار در یثرب برد. این پیمان، مسیر هجرت و سپس شکلگیری نظم اجتماعی مدینه را هموار کرد و از دین، یک تجربه جمعی ساخت.
در مکتب اسلام، چه ارتباطی بین انتظار و جهاد وجود دارد؟
در روایات، انتظار ظهور امام زمان(عج) مانند حضور در ستاد فرماندهی ایشان و یا جهاد همراه با پیامبر(ص) شمرده شده است، این تشبیهات، روشنگر این واقعیّت است که یک نوع رابطه و تشابه در میان مسأله «انتظار» و «جهاد» وجود دارد. به این صورت که اگر انتظار حکومت جهانی مهدی اعتقادی عمیق باشد، سرچشمه دو رشته اعمال دامنه دار خواهد شد؛ اول: ترک هرگونه همکاری با عوامل ظلم و فساد، و حتّی مبارزه و درگیری با آنها؛ دوم: خودسازی و خودیاری و جلب آمادگیهای جسمی و روحی و مادّی و معنوی برای شکل گرفتن آن حکومت واحد جهانی.
عرفانِ بی ادعا؛ درسهایی از مکتب اخلاقی آیتالله قاضی برای جامعه امروز
در عصری که معنویت به نمایش و عرفان به ظواهر سطحی تنزل یافته، یاد آیتالله سید علی قاضی طباطبایی، گوهری ناب از سنت اخلاقی حوزه نجف، راهگشای فهمی عمیق از سلوک حقیقی است. سلوکی که در تهذیب نفس، عبادت خالصانه و خدمت بیمنت تنفس میکند.
بخشش فدک به حضرت زهرا(س)؛ ماجرایی فراتر از مالکیت و میراث
فدک در تاریخ اسلام فقط نام یک زمین یا دارایی اقتصادی نیست، بلکه به یکی از مهمترین نشانههای حق، عدالت و جایگاه حضرت زهرا(س) تبدیل شده است؛ مسئلهای که فهم آن بدون نگاه معرفتی و تاریخی، ناقص خواهد بود.
درس اخلاق | انسانِ با ایمان، کسی است که بر نفس خود غلبه کند
در این شرح اخلاقی، رهبر شهید انقلاب «فلز مستحکم» انسان را به روحی مقاوم و نفوذناپذیر تشبیه کردهاند که در برابر خواهشهای نفسانی تسلیم نمیشود. ایشان این روایت نبوی را معیاری روشن برای سنجش خود، پیش از آزمودن دیگران معرفی میکنند.
احکام شرعی | عمل به وصیت های سلبی
حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنهای به استفتائی پیرامون «عمل به وصیت های سلبی» پاسخ گفتهاند.
از زیارت ماهانه تا زیارت روزانه؛ توصیههای امام صادق(ع) درباره زیارت سیدالشهدا(ع)
روایات نقلشده از امام صادق(ع) تأکید دارند که ترک طولانیمدت زیارت امام حسین(ع) شایسته شیعه نیست و هر کس به اندازه توان خود باید این پیوند را حفظ کند. حتی برای دورافتادگان نیز زیارت از راه دور با سلام و توجه قلبی، دارای ثواب عظیم شمرده شده است.
چرا سیدالشهدا (ع) به جای عرفات، مسیر کوفه را در پیش گرفت؟
«آیا امام حسین (ع) حج خود را نیمهکاره رها کرد؟» این باور رایج در میان عموم، یکی از مشهورترین تحریفات تاریخی واقعه عاشوراست. بررسیها نشان میدهد که سیدالشهدا (ع) اساساً احرام حج تمتع نبسته بودند که بخواهند آن را بشکنند یا ناتمام رها کنند. خروج ناگهانی و استراتژیک ایشان در روز هشتم ذیالحجه (روز ترویه)، نه یک عقبنشینی، بلکه اقدامی هوشمندانه برای حفظ حرمت خانه خدا از توطئه ترور دستگاه اموی و ایجاد یک شوک رسانهای برای بیداری افکار عمومی جهان اسلام بود.
بزرگواری آیتالله نجفی بروجردی
ایشان در برابر ناسزا، با کمک و بزرگواری پاسخ میداد و صبر را نشانه بزرگی میدانست.
کعب الاحبار مهره نفوذی یهود در اسلام
کعبالاحبار، عالم یهودی که سالها پس از مرگ پیامبر (ص) مسلمان شد، نهتنها به سازمان حکومت نفوذ کرد و سران حکومت را مشتری «اسرائیلیات» خود ساخت، بلکه با ترویج تحریفات و خرافات، عملاً یهودیت را در پوشش اسلام به جامعه تزریق نمود.
احکام شرعی | موارد جواز و عدم جواز دروغ
حضرت آیت الله سیستانی به استفتائی پیرامون «موارد جواز و عدم جواز دروغ» پاسخ گفتند.
لقب «اميرالمؤمنين» جز برای علی(ع) مجاز نیست
حضرت رسول(ص) در روز غدیر با تاکید بر اینکه لقب «اميرالمؤمنين» جز برای علی(ع) مجاز نیست، فرمودند: بر روستایی و شهری، بر عجمی و عربی، بر آزاد و بنده، بر بزرگ و کوچک، بر سفید و سیاه اطاعت او واجب است و ... هر کس با او مخالف باشد ملعون است.
در فتنههای آخرالزمان و گمراهیها چه باید کرد؟
ابتدا باید انواع فتنهها را بشناسیم چه فتنههایی که در روایات معصومین پیش بینی شده و چه فتنههایی که در طول زمان و مکانهای مختلف اتفاق میافتد.
تحقق پیشگویی پیامبر در برتری ایرانیان در حدیث سلمان
پیامبر پیشگویی کردهاند که ایرانیان در علم یا دین یا ایمان بر دیگر اقوام برتری خواهند یافت.این پیشگویی در قرون اولیه و میانی اسلامی محقق شد.
سفیر شجاعی که در یک انتخاب دشوار قیام مسلحانه را برگزید
مسلم بن عقیل در آغاز مأموریتی سیاسی ـ ارشادی داشت و تحولات بعدی کوفه او را به سمت تقابل آشکار با حکومت واداشت.
دیدار ابراهیم نبی (ع) با اهلبیت در عرش/وقتی ابراهیم(ع) از خداوند خواست شیعه اهلبیت شود
رویارویی پیامبران(ع) با اهلبیت(ع) موضوعی است که در روایات صحیح وارد شده است. در این بین، ابراهیم(ع) از رسولانی بود که خداوند در ابتدای تولدش وی را با انوار مقدس اهلبیت(ع) مواجه کرد.
آیا معلوم است مردمی که هر شب در خیابان هستند چه خواسته و مطالبه اصلی و اساسی دارند؟
حضور هوشمندانه مردم در خیابانهای ایران، پس از شروع جنگ آمریکا، به یک نیروی راهبردی و «رادار هشداردهنده» تبدیل شده است که با رصد دقیق تحولات، پنج ارکان اصلی مطالبات خود را از حاکمیت دیکته میکند.
آیا قربانی کردن با مهربانی با حیوانات ناسازگار است؟ تبیین مرزهای آیین و اخلاق
بررسی آموزههای فقهی نشان میدهد که قربانی کردن نه یک عمل خشونتآمیز، بلکه آیینی قدسی با رعایت دقیقترین اصول اخلاقی و انسانی در قبال حیوانات برای تامین نیاز محرومان است.
