معارف
وقتی نام علی(ع) هم ممنوع شد؛ روایت تاریخی از دشمنی معاویه با اهلبیت
برخی منابع تاریخی گزارش میکنند که معاویه نهتنها با شخصیت و جایگاه امام علی(ع) دشمنی داشت، بلکه حتی نام آن حضرت را نیز برنمیتافت؛ تا جایی که دستور به منع نامگذاری فرزندان به نام علی(ع) و تغییر کنیه «ابوالحسن» داد؛ روایتی که نشاندهنده عمق تقابل سیاسی حکومت اموی با میراث علوی است.
سبب غیبت امام زمان(عج)، کوتاهی و غفلت خود ماست
مرحوم آیتالله العظمی محمدتقی بهجت(ره) با تأکید بر نقش اعمال و رفتار انسانها در دوران غیبت، اصلاح نفس، دعا برای تعجیل فرج و حفظ ایمان را شرط اصلی ارتباط با امام زمان(عج) و زمینهساز ظهور آن حضرت میدانست.
پرورش عزت نفس کودک؛ جایی میان پرهیز از تحقیر و تکبر
در حالی که گاهی از «اعتماد به نفس» سوءاستفاده میشود و آن را با خودستایی اشتباه میگیرند، چگونه میتوانیم فرزندانمان را چنان پرورش دهیم که نه در پستی خودشکوفایی، نه در بلندی غرور گم شوند؟ اسلام، راهحل را در «تعادل» میداند؛ جایی که عزت نفس از شناخت خود حقیقی و ارزشهای الهی سرچشمه میگیرد.
راز دو دریا در قرآن؛ واقعیت علمی یا سوءبرداشت؟
وقتی آب شیرین رودخانه به دل آب شور دریا میریزد، مرزی نادیدنی شکل میگیرد؛ مرزی که نه دیوار است و نه سد، اما نظم طبیعت را حفظ میکند. قرآن این صحنه را چگونه توصیف کرده است؟
عمل فقط برای خدا؛ نه برای مقام و پاداش
در مسیر عرفان، ارزش واقعی اعمال انسان نه در مقام، مکاشفه یا پاداش اخروی، بلکه در خلوص نیت و رضای خداوند است. سالک واقعی، عمل میکند تا تنها خدا راضی باشد، نه برای خود یا امتیازی در دنیا و آخرت.
زمزمه ملائک در شب «لیله الرغائب»
پیامبر (ص) فرموده است: «از اولین شب جمعه ماه رجب غافل نشوید؛ زیرا آن شب، شبی است که فرشتگان آن را به لیلة الرغائب نامگذاری کردهاند.
چرا «الله اکبر» معنایی فراتر از «سبحان الله» دارد
تسبیح و تکبیر هر دو بیانگر تقدیس و عظمت خداوند هستند، اما «الله اکبر» فراتر از «سبحان الله» است؛ زیرا نه تنها خدا را از هر نقص و عیب منزّه میکند، بلکه بزرگی او را از هر تصور و توصیف محدود انسانی فراتر میبرد.
سفر اجباری امام هادی علیهالسلام به سامرا و وداع دردناک مردم مدینه
متوکل عباسی بهمنظور مقابله با تهدیداتی که ازجانب قیامهای شیعی وهمچنین امام شیعیان متوجه حکومت نامشروع عباسیان بود،امام هادی علیهالسلام را به سامرا احضار کرد.
اهداى کلیه در چه سنّى جایز است؟
آیت الله مکارم شیرازی در استفتائی درباره «اهداء کلیه توسط شخص نابالغ» پاسخ گفتند.
پاسخ کوتاه به هفت پرسش مهم از زندگی امام هادی علیهالسلام
امام هادی علیهالسلام به دلیل نفوذ معنوی و محبوبیت گسترده در میان مردم، به دستور متوکل عباسی از مدینه به سامرا منتقل شدند و تحت مراقبت شدید حکومت زندگی کردند.حتی در این شرایط محدود، ایشان با تربیت شاگردان و توسعه شبکه وکالت، جامعه شیعه را برای دوران غیبت و استمرار مسیر ولایت آماده کردند.
زمستان، بهار مؤمن: چگونه شبهای سرد، دل را گرم عبادت میکند
زمستان فقط سرما نیست؛ فرصتی است برای روشن کردن دل با عبادت. شبهای طولانیاش برای نماز شب و دعا، و روزهای کوتاهش برای روزهداری طلاییاند. زمستان، بهار مؤمن است!
روایت نجات در برزخ با شاد کردن دلِ مؤمن
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، برخی مفاهیم اسلامی در عین سادگی، حامل عمیقترین آثار وجودیاند. «ادخال سرور به قلب مؤمن» از همین جنس است. عملی کوچک در ظاهر، اما بزرگ در ترازوی معنا و سرنوشت. مرحوم آیتالله سید عبدالله فاطمینیا(ره) با نگاهی تربیتی و دقیق، این حقیقت را از سطح کارهای بزرگ و […]
اهل بیت (ع)؛ چراغهای هدایت و پناهگاه امن انسان
اهل بیت (ع) و هدایت افراد، دو رکن اساسی در آموزههای اسلامی هستند که پیوندی ناگسستنی با یکدیگر دارند. خاندان پاک پیامبر خدا (ص) نه تنها مظهر فضائل اخلاقی و انسانی هستند، بلکه به عنوان چراغهای هدایت، نقش بیبدیلی در راهنمایی و سعادت بشریت ایفا میکنند.
از دنیا غافل مشو! پیام علامه قاضی برای مؤمنان در ماههای حرام
با آغاز ماه رجب، علامه سید علی قاضی، استاد برجسته اخلاق و عرفان، در نامهای معنوی به شاگردان خود هشدار داد: «اکنون در ماههای حرام هستید، تیقّظ کن!» او شبهای بیداری، روزه، تلاوت قرآن و مراقبهی اعمال را کلید بهرهگیری از این ماه دانسته و مؤمنان را به دوری از دنیا و توجه به آخرت فراخواند.
آیا “لا إِکْراهَ فِی الدِّینِ” یعنی هر عقیدهای آزاد است؟
تفسیر آیه شریفه «لا إِکْراهَ فِی الدِّینِ» با رد قرائت سکولار و تأکید بر وجود مرزهای روشن هدایت و ضلالت، نبودِ اجبار در پذیرش دین را نه به معنای بیتفاوتی در برابر هر عقیده، بلکه بهعنوان احترام به عقلانیت انسان در انتخاب آزادانه میان راه آشکار حق و باطل تحلیل کرد.
رزق واقعی در دستان خداست؛ کارفرما فقط واسطه است!
حتی وقتی حقوق ماهانه از کارفرما یا کمک والدین دریافت میکنیم، حقیقت این است که روزی واقعی در دستان خداست. انسانها تنها واسطههایی هستند که فیض رزق الهی را به ما میرسانند؛ نگاهی که هم آرامش میدهد و هم تلاش و مسئولیتپذیری را معنا میکند.
نماز شب اول دفن؛ رهبر انقلاب چه توصیهای کردند؟
رهبر انقلاب درباره آداب و شرایط نماز میت توضیح دادند. به گفته ایشان، مراعات قبله مانند نمازهای یومیه واجب است و صحبت کردن یا گریه کردن با صدای بلند برای امور دنیوی در نماز میت جایز نیست. همچنین، نماز شب اول دفن میت در هر زمان شب قابل اقامه است، اما توصیه شده است که بعد از نماز عشا خوانده شود. رعایت آداب شرعی، تکبیرها و دعاها برای صحت نماز ضروری است.
هتک قرآن در اروپا و آمریکا؛ موج تازه اسلامستیزی
در پی هتک حرمت قرآن در استکهلم، موج تازهای از اسلامستیزی سازمانیافته در اروپا و آمریکا نگرانیهای گستردهای درباره امنیت مسلمانان برانگیخته است. این اقدامات، از سوزاندن و آزار نمادین تا تهدید مستقیم، نشان میدهد که اسلامهراسی در سایه لیبرالیسم غربی و حمایت جریانهای افراطی، به یک ابزار سیاسی بدل شده است.
عمر سرمایه اصلی انسان است؛ مواظب باشیم صرف لذتهای زودگذر دنیا نشود
حضرت آیتالله العظمی جوادی آملی در جلسه هفتگی درس اخلاق خود در مسجد اعظم قم تأکید کردند که عمر انسان سرمایهای بیهمتاست و استفاده نادرست از آن در پی دنبال کردن لذتهای زودگذر دنیا، باعث زیان جبرانناپذیر میشود. ایشان با اشاره به کلمات نورانی امیرالمؤمنین(ع)، یادآور شدند که هیچ نعمتی بدون هزینه به دست نمیآید و بهترین بهره از زندگی، صرف رشد معنوی و کسب علم در زمان آمادگی قلبی است.
عیسی(ع) دوباره به زمین میآید: حقیقتی که مسلمانان و مسیحیان به آن باور دارند
بازگشت عیسی(ع) به زمین، موضوعی است که هم در قرآن و هم در انجیل به آن اشاره شده و نقطه مشترک باورهای مسلمانان و مسیحیان به شمار میرود. بر اساس متون دینی، عیسی(ع) در آخرالزمان نه تنها دوباره ظاهر میشود، بلکه با دجال مبارزه کرده، عدالت الهی را برقرار میکند و زمینهساز حکومت جهانی با ارزشهای الهی خواهد شد. با وجود اختلافاتی مانند مسئله صلیب، اصل بازگشت او در هر دو دین تأکید شده و نقش تمدنی و نجاتبخش او در پایان زمان، مورد اتفاق است.
زهد در اسلام عامل پیشرفت است، نه عقبماندگی اجتماعی و اقتصادی
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، پاسخ به سؤالِ یک پرسشگر از مرکز ملی پاسخگوئی به سوالات دینی ارائه شده است: پرسش: دوستم میگوید زهد سبب عقبماندگی اجتماعی و اقتصادی میشود؛ آیا چنین مطلبی صحیح است؟ پاسخ: اسلام کاملترین دین معرفی شده است؛ زیرا دستورهای آن جامع و به گونهای است که سعادت دنیوی […]
تجارت، صداقت و سرنوشت: دوران پیش از نبوت پیامبر
قبل از آن که پیامبر اسلام (ص) به رسالت الهی مبعوث شود، جوانی پرانرژی و صادق بود که مسیر زندگیاش را با تجربههای عملی و سفرهای تجاری شکل داد. از همراهی با کاروانهای قریش در شام تا تجارت با حمایت خدیجه (س)، همه این تجربهها، اخلاق برجسته و شایستگی او را برای رسالت آینده آماده کرد.
ماه رجب؛ ماهی که هر روزش ثواب جداگانه دارد!
ماه رجب در روایات اسلامی ماهی دارای جایگاهی ممتاز و سرشار از عبادات، دعاها، استغفارها و اعمال معنوی است که پیوند انسان با خدا و اولیای الهی را تقویت میکند.
پاسخ به تمام شبهات طوفان حضرت نوح(ع)
داستان حضرت نوح علیهالسلام و طوفان بزرگ، یکی از مهمترین رویدادهای تاریخ بشریت است که قرآن کریم با جزئیات فراوان به آن پرداخته و درسهای عمیقی از رحمت، عدالت و حکمت الهی را در دل خود جای داده است. این واقعه که پس از صبر و تلاش ۹۵۰ ساله این پیامبر بزرگوار رخ داد، سرشار از نکات قابل تأمل درباره گستره طوفان، حیوانات کشتی، سرنوشت مردم و مهلتهای الهی است.
«سیدمحمد»؛ عموی امام زمان(عج) که برای عراقیها نقش قاضی و دادگاه را دارد
حجتالاسلام خلج با اشاره به شأن و جایگاه امامزاده سیدمحمد، گفت: مردم عراق درباره «سید محمد» چنین نگاهی دارند. ایشان را باب الحوائج می دانند و در دعواها، درگیریها و حتی در دزدیها مردم به دادگاه مراجعه نمیکنند بلکه به مزار «سید محمد» می آیند و غالباً همه چیز در همانجا فیصله مییابد و این بسیار در میان مردم عراق معروف است.
سفارش ماندگار امام باقر(ع) به شیعیان؛ اهل خیر باشید
شیعه بودن تنها به دوست داشتن اهلبیت(ع) خلاصه نمیشود؛ امام محمد باقر(ع) در روایتی عمیق، پرده از حقیقتی برمیدارد که انسان را به مراقبت از رفتار، عادت دادن نفس به خیر و زندگی در محضر امام فرا میخواند.
چگونه با ناسازگاران و دشمنان برخورد کنیم؟
در زندگی روزمره با انواع انسانها روبرو هستیم؛ از دوستان مهربان گرفته تا مخالفان و ناسازگاران. اما چگونه میتوانیم بدون دعوا و خصومت، با همه کنار بیاییم و حتی در اصلاح جامعه مؤثر باشیم؟ آموزههای امام باقر (ع) پاسخ سادهای دارد: مدارا، رفق و ملایمت، کلید تعامل درست با انسانها و ابزار رسیدن به آرامش و اثرگذاری واقعی است.
احکام شرعی | آیا تفریح و سفر جزو نفقه واجب زن است؟
رهبر معظم انقلاب به پرسشی درباره «موارد نفقه واجب زن» پاسخ گفتند.
چرا انسانها با فطرت توحیدی باز هم به شرک گرایش پیدا میکنند؟
فطرت توحیدی انسانها گرایش درونی به یکتاپرستی است، نه تحقق قطعی آن. پیامبران برای هدایت آمدهاند، اما عواملی چون تقلید از نیاکان، پیروی از گمان، تعطیل عقل، دنیازدگی و پذیرش شرک بهعنوان عادت، موجب انحراف از فطرت شدند؛ بنابراین شرک تاریخی، ناسازگار با فطرت توحیدی نیست و نشاندهنده نیاز انسان به هدایت پیامبران است.
چرا اخلاق، قدرتمندترین ابزار دعوت دینی است
امیرالمؤمنین تأکید دارند به جای تمرکز بر شخصیت افراد با فحاشی، بر تبیین و نقد عملکردها و اعمال باطل آنها تمرکز کنیم. این کار نه از روی مصلحت، بلکه برخاسته از عمق ایمان و یقین به حقانیت مکتب بود؛ زیرا دعوت حقیقی با محبت اثرگذار است نه خشونت.
