حرم مطهر ، جغرافیایِ بیزمانی است که در آن، ساحتِ قدس و حضورِ انسانی به هم گره میخورند. با این حال، نفوذ فرهنگِ سلفیگرفتن و نمایشگریهایِ مجازی به این فضایِ خلوت، تعادلِ روانیِ زائران را برهم زده است. این گزارش به بررسی چراییِ تغییرِ نگاهِ ما از زائرِ عاشق به ناظرِ لنز دوربین در صحنهایِ نورانیِ مشهد میپردازد.
مدینه در روزگار امام محمدباقر(ع)، فقط شهر خاطرههای نبوی نبود؛ میدان برخورد قرائتها، ادعاها و مرجعیتهای رقیب هم بود. در چنین فضایی، دیدار و گفتوگوی امام باقر(ع) با قتادة بن دعامة، فقیه نامدار بصره، تنها یک بحث علمی ساده نیست؛ روایتی است از اینکه چگونه میتوان بیهیاهو، اما قاطع، طرف مقابل را از جایگاه ادعا به جایگاه تأمل کشاند.
تعبیر «اهلبیت» در قرآن تنها در دو موضع به کار رفته است؛ یکی در داستان حضرت ابراهیم(ع) و دیگری در آیه مشهور تطهیر. این دو آیه، بهویژه آیه ۳۳ سوره احزاب، همواره محور بررسیهای تفسیری و روایی درباره جایگاه اهلبیت پیامبر(ص) بودهاند.
قرآن کریم تبلیغ دین را تنها به معنای انتقال پیام نمیداند، بلکه آن را ابلاغی روشن، کامل و خیرخواهانه معرفی میکند که با حکمت، موعظه نیکو، گفتوگوی شایسته و بشارت و انذار همراه است؛ روشی که هدف نهایی آن هدایت و احیای معنوی انسانهاست.
شیخ طوسی در روایتی با ذکر سند: هرگاه ماه نو وارد میشد، امام جواد (ع) در اوّلین روز آن، دو رکعت نماز میخواند.
وقتی انسان مؤمن شد و دل او باور کرد، آنوقت «قالوا هذا ما وَعَدَنَا اللهُ وَ رَسُولُهُ وَ صَدَقَ اللهُ وَ رَسُولُهُ وَ مازادَهُم اِلّآ ایمانًا وَ تَسلیمًا»؛ در میدان جنگ هم، مثل یک گلولهی آتش، در دل هدف مینشیند؛ این نتیجهی ایمان و ارتباط با خدا است.
نقش باور به معاد در اصلاح رفتار انسان، از جمله موضوعاتی است که همواره با پرسشها و شبهاتی همراه بوده است؛ شبهاتی که پاسخ به آنها، درک دقیقتری از آثار تربیتی ایمان به قیامت را میطلبد.
در منظومه فکری اسلام، اعتقاد به خدای واحد مانع از پذیرش هرگونه ستم و سلطه بیگانگان میشود؛ چرا که لازمه توحید عملی، عدم تسلیم در برابر زورگویان و ایستادگی در برابر ظالمان است.
حکم ازدواج مسلمان با غیرمسلمان، آن است که اگر فرد غیر مسلمان، کافر (غیر معتقد به خداوند) باشد، زن و مرد مسلمان، نمی توانند با وی، ازدواج کنند. نکاح زن مسلمان با مرد غیر مسلمان اهل کتاب اعم از مسیحی و یهودی و زدتشتی نیز، مجاز نیست؛ اما مرد مسلمان، می تواند با زن غیر مسلمان اهل کتاب، به صورت موقت، ازدواج کند.
حجاب و عفاف موضوعاتی هستند که در اسلام و قرآن بسیار به آنها اشاره شده است. همچنین پیامبر (ص) و امامان معصوم (ع) احادیث زیبایی در این مورد بیان کرده اند.
مهمترین نماز مستحبی در اسلام نماز شب و در بیان ائمه اطهار و بزرگان دینی به اقامه آن توصیه شده است.
سیره اهلبیت (ع) در توصیه به حرزها و ادعیه برای محافظت از رزمندگان، تأکیدی بر پیوند میان ابزارهای معنوی و اراده الهی به عنوان عوامل یاریبخش در میدان نبرد است.
«روشنای علم» با بحث درباره جایگاه علم در اسلام آغاز میشود و تلاش میکند نشان دهد که از منظر متون دینی، دانشاندوزی یک فعالیت حاشیهای نیست، بلکه تکلیفی دینی و اجتماعی است.
تغذیه در نگاه اسلام تنها مسئلهای مربوط به جسم نیست، بلکه با روح، اخلاق و سرنوشت انسان نیز پیوند دارد. آیات قرآن و سخنان اهلبیت(علیهمالسلام) بر انتخاب روزیهای حلال و پاکیزه تأکید کرده و نسبت به آثار منفی لقمه حرام؛ از تیرگی دل و سلب برکت تا پیامدهای اخروی، هشدار دادهاند.
تلاقی اهداف خمس و مالیات در نقطه«رفاه عمومی و فقرزدایی» نشان میدهد که سیستم مالی اسلام و سیستم مالی مدرن به رغم تفاوت در خاستگاه ایدئولوژیک، در پی پاسخگویی به چالشهای اقتصادی مشابهی هستند.
نگاه اسلامی به مرگ، آن را انتقالی به عالمی دیگر میداند و تشییع را بدرقه روحی که سفر برزخی خود را آغاز میکند.
نماز اول وقت از جمله سفارشهای مؤکد در آموزههای اسلامی است که همواره مورد تأکید پیامبر اکرم(ص) و ائمه اطهار(ع) قرار گرفته است. روایات اسلامی، این عمل عبادی را سرچشمه جلب رضایت الهی، آرامش قلب، نظم در زندگی و زمینهساز سعادت دنیا و آخرت معرفی کردهاند. اما چرا اسلام تا این اندازه بر اقامه نماز در نخستین لحظات وقت تأکید دارد و این عبادت چه آثار و برکاتی برای فرد و جامعه به همراه میآورد؟
آموزههای اخلاقی امام صادق(ع) با تأکید بر کار، عدالت و صداقت میتواند زیرساخت اخلاقی اقتصاد در تمدن نوین اسلامی را شکل دهد.
آمادگی برای یاری امام زمان (عج) تنها با آرزو ممکن نیست؛ بلکه نیازمند تمرین عملی دینداری، انجام واجبات و حرکت تدریجی در مسیر بندگی است. همانگونه که پناه بردن به کلبه بدون حرکت، انسان را از درنده نجات نمیدهد، ادعای یاری بدون پایبندی به احکام الهی نیز بینتیجه خواهد ماند.
در قیامت خداوند انسانها را مجدداً زنده میکند این هم رحمت است اما این رحمت رحمانی رحمت همگانی و عمومی گرچه گسترده و همگانی است اما محدود و موقت است مخصوص این دنیا است ولی رحمتی که از کلمه رحیم فهمیده میشود نوعش نوع دیگری است رحمت خاص است...
نماز احتیاط، نمازی است که در برخی موارد شک در نمازهای واجب برای جبران احتمال کم یا زیاد شدن رکعات خوانده میشود. این نماز احکام و شیوه خاصی دارد؛ از جمله اینکه سوره و قنوت ندارد و باید بلافاصله پس از سلام نماز اصلی و بدون انجام کاری که نماز را باطل میکند، اقامه شود.
دغدغه پیرو امام حسین(ع) تنها نجات فردی نیست، بلکه حفظ دین در جامعه است. اگر امام حسین(ع) با یزید بیعت میکرد، اسلام بهتدریج از میان میرفت. از همینرو، حضرت برای پاسداری از اسلام، شهادت را برگزید و خون ایشان سبب بیداری جامعه و ماندگاری دین شد.
عدد چهل در متون دینی نماد کمال و پختگی است، اما «چلههای مرسوم» دستور شرعی نیستند و به عنوان تمرینات معنویِ تجربی، جایگاه «فضیلت» دارند نه «حکم تعبدی».
غذا خوردن در اسلام، با آداب و سنتهای خاصی همراه است و تنها یک نیاز بیولوژیک نیست. پرهیز از خوردن بیش از حد و... همگی از آداب غذا خوردن در اسلام و سنت های پیامبر اکرم (ص) هستند.
آموزههای قرآنی، گذشت و عذرپذیری را از ارکان مهم اخلاق فردی و اجتماعی معرفی میکنند. آیه «خُذِ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنِ الْجَاهِلِینَ» با تأکید بر سه اصل گذشت، نیکی و پرهیز از درگیری با جاهلان، چارچوبی برای روابط انسانی ارائه میدهد؛ چارچوبی که در سیره پیامبران الهی، بهویژه رفتار حضرت یوسف (ع)، بهعنوان الگویی روشن از بخشش و بزرگواری تجلی یافته است.
در فرهنگ اسلام، سلام نشانه آشتی، دوستی و خیرخواهی است؛ ازاینرو مسلم بن عقیل به ابنزیاد که فرمانروایی او را قبول نداشت سلام نداد، و امام حسین (ع) نیز تأکید فرمود: «السَّلامُ قَبْلَ الْکَلامِ»؛ سلام باید پیش از هر سخنی گفته شود.
خوابیدن پس از نماز فجر یک راز پنهان است. صدها نفر به دنبال آن هستند، بدون اینکه از عواقب آن برای بدن و معیشت خود آگاه باشند.
مسجدی در ایالت ایلینوی امریکا با هدف رفع تصورات غلط درباره اسلام درهایش را به روی غیرمسلمانان گشود تا از طریق گفتگو و شناخت مستقیم، برداشتهای نادرست به ویژه درباره حجاب و زنان را برطرف کند.
استاد حوزه علمیه قم حجتالاسلام رفیعی گفت: در اسلام هم صلح حدیبیه داشتیم، هم جنگ خندق. هم صلح امام حسن (ع) داشتیم، هم نبرد امام حسین (ع).
فاطمه کیتس یکی از برجستهترین چهرههای مسلمان در بریتانیا، اولین زنی شناخته میشود که در لیورپول به اسلام گروید و با وجود مواجهه با چالشهای سخت اجتماعی و شخصی، نقش مهمی در گسترش آموزههای اسلامی در بریتانیا در اواخر قرن نوزدهم ایفا کرد.